Şirketler Donald Trump’ın iktidara geldiğinde ABD’ye gelen mallara yönelik gümrük vergisi uygulama ihtimaline hazırlık olarak ürünleri elden çıkarmak için acele ederken, Çin’in ticaret fazlası 2024 yılında yükseldi ve ihracat tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. Gümrük idaresinin pazartesi günü yaptığı açıklamaya göre, Çin’in 2024 yılında ticaret fazlası bir önceki yıla göre %21 artarak 992 milyar dolara yükseldi.
Bu rekor ihracatın yanı sıra durgun iç tüketim ve düşen emtia fiyatlarının aşağı çektiği ithalatın devam eden zayıflığının da bir sonucu gerçekleşti. Yurtdışından gelen güçlü talep, yıllarca süren konut krizi nedeniyle zayıflayan yurtiçi ekonominin büyümesine yardımcı oldu. İhracat, 2024 yılında ekonomideki büyümenin yaklaşık dörtte birini oluştursa da, bu destek şu anda ABD ve diğer ticaret ortaklarının dış zorluklarıyla karşı karşıya.
ABD’ye ihracat 525 milyar dolar oldu
Trump'ın gümrük vergisi tehditleri kısmen Çin'in ihracatının artmasının nedeni. Yeni vergilerin önüne geçmeye çalışan ABD'deki şirketler Çin'den daha fazla alım yapıyor. ABD'ye yapılan ihracat aralık ayında iki yıldan uzun bir sürenin en yüksek seviyesine çıkarak yaklaşık 49 milyar dolara ulaştı ve yıl toplamını 525 milyar dolara çıkardı. Tüm pazarlara yapılan sevkiyatların değeri geçen yıl neredeyse her ay artarak pandemi sırasındaki 2022 zirvesinin üzerine çıktı. Aralık ayında ihracat yaklaşık %11 artışla 336 milyar dolara yükseldi. Ancak Trump'ın önümüzdeki hafta göreve geldiğinde Çin mallarına daha da yüksek gümrük vergileri getirme sözü vermesi nedeniyle bu, en azından doğrudan ABD ile Çin ticareti için son zirve noktalarından biri olabilir.
Vietnam Çin’in üçüncü ihracat noktası oldu
Cezalandırıcı vergiler Çinli firmaları ihracatlarını başka yöne çevirmeye itebilir, diğer pazarları ucuz mallarla doldurabilir ve ticaret gerilimlerini arttırabilir. ABD tarifelerinin şirketleri vergilerden kaçınmak için yeni tedarikçiler bulmaya zorlarken, bileşenler için Çinli üreticilere güvenmeye devam etmesi nedeniyle Vietnam, Çin'in üçüncü en büyük ihracat noktası olarak Japonya'yı ilk kez geride bıraktı.
Bunun başlıca nedeni montajı yapıldıktan sonra ABD ve diğer ülkelere ihraç edilen elektronik parçaların sevkiyatındaki artış oldu. Çin'in 2024 yılında Vietnam'a ihracatı neredeyse %18 artarak 162 milyar dolara ulaştı. Bu rakam, daha önce Çinli ihracatçılar için üçüncü en büyük pazar olan Japonya'ya yapılan 152 milyar dolarlık sevkiyatı aştı.
