CANAN SAKARYA/ANKARA
AK Parti’nin geçen hafta Meclise sunduğu en düşük emekli aylığına ilişkin düzenlemenin de yer aldığı torba teklifin etki analizi Meclise geldi. En düşük emekli aylığına ilişkin yapılan etki analizi raporuna göre, Türkiye'de halen yaklaşık 17 milyon kişiye emekli aylığı veya gelir ödemesi yapılıyor. 2026 yılı Haziran ayı itibarıyla yaklaşık 4.9 milyon kişinin aylığı mevcut en düşük emekli aylığı olan 20 bin liranın altında bulunuyor.
5 milyonu aşkın emekli yararlanacak
Yeni düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte yaklaşık 5.1 milyon emeklinin artıştan yararlanması bekleniyor. En düşük emekli aylığının Temmuz ayından itibaren 23 bin 552 liraya çıkmasıyla 2026 yılının ikinci altı aylık döneminde merkezi bütçeye yaklaşık 79 milyar lira ek maliyet oluşturacak. En düşük emekli aylığı Nisan 2020’de 1.500, Ocak 2022’de 2 bin 500, Temmuz 2022’de 3 bin 500, Ocak 2023’de 5 bin 500, Nisan 2023’de 7500, Ocak 2024’te 10 bin, Temmuz 2024’de 12 bin 500, Ocak 2025’te 14 bin 469, Temmuz 2025’de 16 bin 881, Ocak 2026’da 20 bin liraya yükseltildi.
2027 ve 2028 yıllarında da devam…
2026 yılında imalat sanayinde istihdamı korumaya yönelik olarak uygulamaya alınan teşvik kapsamında, 2025 yılı sigortalı sayısını koruyan işletmelere sigortalı başına 3 bin 500 lira destek ödemesi yapıldı. Meclise sunulan yasa teklif ile 2026 yılında uygulamaya başlanan istihdam desteğinin 2027 ve 2028 yıllarında devam etmesi için süre uzatımına gidiliyor. Mevcut uygulamada olduğu gibi, teşvikler Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile KOSGEB tarafından yürütülecek, finansman ise İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanmaya devam edecek.
Çalışan sayısını koruyan yararlanacak
Destekten, 2025 yılı sigortalı çalışan sayısını koruyan imalat sanayi işletmeleri yararlanabilecek. Bu yıl uygulamaya alınan teşvik kapsamında, 2025 yılı sigortalı sayısını koruyan işletmelere sigortalı başına 3 bin 500 lira destek ödemesi gerçekleştirildi. Söz konusu desteğin sektördeki istihdam kaybı eğilimini hafiflettiği ve işverenlerin iş gücü maliyetlerinin azaltılmasına katkı sağladığı tespit edildi. Etki analizine göre, imalat sanayisine yönelik teşvik ve destekler için 2026 yılında 51 milyar lira, 2027 yılında 62 milyar lira ve 2028 yılında 75 milyar lira olmak üzere üç yılda toplam 188 milyar liralık kaynak ayrılması öngörülüyor.
Turizmde çalışan maliyetinin yüzde 4.6’sını devlet karşılayacak
Kanun teklifiyle Kültür ve Turizm Bakanlığından turizm işletmesi belgesi almış konaklama tesislerine ait işyerlerinde 2026 yılı Mayıs - Aralık döneminde, işyerinden bildirilen kapsamdaki sigortalıların prim ödeme gün sayısı esas alınarak günlük 116.67 lira, aylık yaklaşık 3.500 lira tutarında prim desteği getiriliyor. Yapılan maliyet hesabında, 2026 yılında 2025 yılındaki istihdam düzeyine benzer bir seyir oluşacağı varsayılarak, turizm işletmesi belgesine sahip konaklama tesislerinin toplam yatak sayısının yüzde 65.4’ünü oluşturduğundan dolayı sigortalı sayısının da aynı oranda dağıldığı öngörülüyor. 2026 yılı Mayıs-Aralık döneminde toplam 1 milyon 733 bin 147 sigortalı üzerinden yaklaşık 5.36 milyar lira maliyet öngörülüyor. Etki analizine göre, SGK’nın 2026 yılı Mart ayı verilerine göre konaklama sektöründe sigortalı başına ortalama maliyet aylık 75 bin 676 lirayı bulurken, sağlanacak desteğin çalışan maliyetinin yaklaşık yüzde 4,6’sını karşılayacağı belirtiliyor.
