Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, Türk Devletleri Teşkilatının (TDT) küresel alanda önemli bir aktör ve güç merkezi haline gelmesi için ortak çaba gösterilmesi gerektiğini belirterek, “Bunu ancak birlikte başarabiliriz. Ortak bir serbest ticaret anlaşmasını hayata geçirmemiz gerekli. Üçlü formatları bu açıdan önemsiyoruz” dedi.
Ekonomim.com’da yer alan habere göre Hisarcıklıoğlu, TOBB’da düzenlenen “Türkiye-Azerbaycan-Özbekistan Üçlü İş Forumu”nda yaptığı konuşmada, her yıl Azerbaycan ve Özbekistan ile yeni ticaret hedeflerinin belirlendiğini dile getirerek, “Ama bunları bir türlü yakalayamıyoruz. Bunun sebebi belli. Aramızda gümrüksüz ticaret yok. Gürcistan ile serbest ticaret anlaşmamız var ama Azerbaycan ile Özbekistan ile yok” diye konuştu.
TDT çerçevesinde çalışmaları sürdürmenin gerektiğini anlatan Hisarcıklıoğlu, “Teşkilat bizim için temel uluslararası organizasyondur. Çünkü o bizim ailemizdir. Bizim başka ailemiz yok. Türk dünyası bizim ailemizdir. Teşkilatın küresel alanda önemli bir aktör ve güç merkezi haline gelmesi için ortak çaba sarf etmeliyiz. Bunu ancak birlikte başarabiliriz. Ortak bir serbest ticaret anlaşmasını hayata geçirmemiz gerekli. Üçlü formatları bu açıdan önemsiyoruz” ifadelerini kullandı.
“Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu Hattı yenileme çalışmaları ivedilikle tamamlanmalı”
TDT kapsamında kurulan Ticareti Kolaylaştırma Komitesini çok önemsediklerini vurgulayan Hisarcıklıoğlu, şunları kaydetti: “Türk Ticaret ve Sanayi Odaları Birliğinin bu konuda paydaş olarak alınması çalışmalarda faydalı olacaktır. 2024’te Türkiye-Özbekistan ticaret hacmi 3 milyar doları aştı. Bunun 10 milyar dolar olmaması için hiçbir sebep yok. Bu rakamla Türkiye, Özbekistan’ın en büyük dördüncü ticaret partneri oldu. Aynı şekilde Azerbaycan ile ticaretimiz enerji dışında potansiyelinin oldukça altında. Enerji ithalatımızı da eklediğimizde ticaret hacmimiz 7 milyar dolar civarında. Ulaştırma ve enerji alanlarındaki potansiyelimizi de geliştirmemiz gerekir. Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu Hattı esasen bunun en somut örnekleri arasında yer alıyor. Fakat bu hattan daha yüksek verimi alabilmemiz için yenileme çalışmalarının ivedilikle tamamlanması lazım.”
■ TANAP’ın kapasitesi artırılmalı
Hisarcıklıoğlu, KarsiNahçıvan Demiryolu Projesi’ne ilişkin çalışmaların da hızla tamamlanması gerektiğini, Zengezur Koridoru için çalıştay gerçekleştirilmesi isteğini Azerbaycanlı bakana ilettiğini belirterek, “Biz, gerekli sorumluluğu almaya hazırız. TANAP’ın kapasitesinin artırılması ve Türkmenistan Hazar doğal gazının Türkiye’ye ve Avrupa’ya aktarılması, Trans-Hazar geçişlerinin daha etkin ve verimli kullanılması da önceliklerimiz arasındadır. Hazar’da daha fazla Ro-Ro gemisinin olması çok önemli. İyi çalışmayan bir lojistik ağı bizi maalesef geri götürür” diye konuştu.
Girişimciliğin önemine işaret eden Hisarcıklıoğlu, konuşmasını şu sözlerle tamamladı: “Girişimci sayımızı artırmak zorundayız. Bu gücü harekete geçirmek için aramızdaki iktisadi entegrasyonu güçlendirmeliyiz. Bölge içi ticaret ve yatırımı teşvik eden projelerin finansmanı için ortak bir platform sağlayan Türk Yatırım Fonunun kurulmuş olmasını çok önemsiyoruz. Dijital Ekonomi Ortaklık Anlaşması’nın tamamlanmış olmasından dolayı da mutluyuz. Biz de Avrupa Birliği (AB) benzeri bir bütünleşme başarı hikayesini yazmalıyız. Yatırımcıları ülkelerimize çekmek için uluslararası standartta bir tahkim imkanı sağlayalım. İstanbul’da kurmuş olduğumuz İslam İşbirliği Teşkilatı Tahkim Merkezinden yararlanalım. Hazar Denizi gibi çok önemli bir geçiş noktasını daha aktif ve daha az maliyetli şekilde kullanalım.”
“Asya-Avrupa arasında en hızlı en güvenli yol Türk dünyasından geçiyor”
Türkiye, Azerbaycan, Özbekistan Dışişleri, Ticaret-Ekonomi ve Ulaştırma Bakanları ikinci üçlü toplantısı yapıldı. Toplantı sonunda yapılan basın açıklamasında, Orta Asya’nın ulaşım ağlarının geliştirilmesi öne çıktı. Bu arada, Afganistan’dan geçecek Trans Afganistan demiryolu projesine yapılan vurgu dikkat çekti.
Üç ülkeden 9 bakanın katıldığı toplantının ardından basın açıklaması, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov ve Özbekistan Dışişleri Bakanı Bakhtiyor Saidov tarafından yapıldı. Hakan Fidan, toplantıda ulaştırma başta olmak üzere, sayısallaşma, enerji, ticaret, finans alanlarında atılacak adımların görüşüldüğünü ve ortak bildiri yanında bir eylem planı da kabul edildiğini açıkladı.
Dünya coğrafyasında en büyük ticaret hacminin Asya ve Avrupa arasında olduğunu hatırlatan Fidan, Türk dünyasının kritik konumuyla işbirliğinin her zamankinden daha öne çıktığını kaydetti. Fidan Asya-Avrupa arasındaki en güvenilir, en hızlı ticaret yolunun Türk dünyasından geçtiğinin altını çizdi.
