ERHAN BEDİR/BURSA
Dünya genelinde yeşil dönüşüm ve gıda güvenliği öne çıkarken, yenilenebilir enerji sektörü de kabuk değiştiriyor. Geleneksel güneş santrallerinin yerini; aynı arazide hem tarımı hem de elektrik üretimini mümkün kılan "Agrivoltaic" modeli alıyor. Avrupa Birliği’nin teşvikleriyle desteklenen bu akıllı sistemin, portföyünü çeşitlendirmek isteyen Türk yatırımcılar için İtalya’da önemli fırsatlar sunduğu vurgulandı. Bursa Tek Enerji'nin, İtalya’da geliştirilen yüksek potansiyelli Agrivoltaic projelerini yerli yatırımcılarla buluşturarak güvenli bir köprü kurduğu belirtildi. Bursa Tek Enerji Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Şahintaş, tarım ve enerjiyi birleştiren bu hibrit modelin, yatırımcılara hem sürdürülebilir hem de öngörülebilir bir gelecek sunduğunu vurguluyor.
“İtalya’da güçlü yatırım ekosistemi”
İbrahim Şahintaş, Agrivoltaic modelin yatırımcı açısından en önemli farkının aynı arazi üzerinde tarımsal üretim ve enerji üretimini birlikte değerlendirmesi olduğunu söyledi. Şahintaş, “Agrivoltaic projelerde elektrik üretimi ile tarımsal üretim aynı sistem içerisinde değerlendiriliyor. Yatırımcı sadece güneş enerjisi santraline değil, aynı zamanda tarımsal üretim potansiyeline sahip bir araziye yatırım yapmış oluyor. Bu yönüyle klasik enerji yatırımlarından farklılaşan, iki ekonomik faaliyeti aynı çatı altında buluşturan bir modelden söz ediyoruz” dedi. Modelin yatırımcı açısından gelir çeşitliliği oluşturduğunu ifade eden Şahintaş, enerji üretiminden elde edilecek gelirin yanı sıra arazide devam eden tarımsal faaliyetin de ekonomik değer oluşturduğunu belirtti.
“Euro bazlı gelir öne çıkıyor”
Türk yatırımcı açısından Avrupa’daki yatırımların önemli avantajlarından birinin Euro bazlı gelir yapısı olduğunu belirten Şahintaş, uzun vadeli enerji satış anlaşmalarının da yatırımın öngörülebilirliğini desteklediğini söyledi. Şahintaş, “Türk yatırımcı açısından Euro bazlı gelir yapısı önemli bir avantaj olarak değerlendirilebilir. Bunun yanında uzun vadeli enerji satış anlaşmaları, projenin teknik altyapısı, şebeke bağlantısı ve doğru arazi seçimi yatırımın öngörülebilirliğini destekleyen unsurlar arasında yer alıyor. Dolayısıyla yatırım kararını yalnızca kurulu güç üzerinden değerlendirmemek gerekiyor. Projenin bütün ekonomik yapısına bakılması gerekiyor” diye konuştu. Her Agrivoltaic projenin aynı ekonomik sonucu vermeyeceğini vurgulayan Şahintaş, doğru lokasyon, teknoloji ve tarımsal üretim modelinin bir arada değerlendirilmesinin önemine dikkat çekti.
“İtalya’da yatırım fırsatı”
İtalya’nın Agrivoltaic yatırımlarında öne çıkan Avrupa ülkelerinden biri olduğunu belirten Şahintaş, ülkede yenilenebilir enerji yatırımlarını destekleyen mekanizmaların yatırım ortamını güçlendirdiğini söyledi. Avrupa Komisyonu, 2023 yılında İtalya’nın Agrivoltaic sistemlerini desteklemeye yönelik 1,7 milyar Euro’luk yardım programını onaylamış, program kapsamında yeni tesislerin kurulması ve 1,04 GW kapasite oluşturulması hedeflenmişti. İtalya’da tarım ve agro-endüstri işletmelerinin güneş enerjisi yatırımlarını destekleyen Parco Agrisolare programının toplam büyüklüğü de 3 milyar Euro’nun üzerine çıkarıldı. Şahintaş, “İtalya’da yenilenebilir enerji alanında güçlü bir ekosistem var. Finansman, enerji satışı, proje geliştirme, mühendislik ve izin süreçleri belirli bir sistem içerisinde ilerliyor. Türk yatırımcının bu ekosisteme doğru bilgiyle ulaşabilmesi önemli. Bizim rolümüz yatırımcı ile Avrupa’daki proje ve uzmanlık altyapısı arasında köprü oluşturmak” ifadelerini kullandı.
“Enerji ve tarım aynı portföyde”
Agrivoltaic modelin yalnızca enerji üretimine odaklanmaması gerektiğini belirten Şahintaş, sistemin en önemli özelliklerinden birinin tarımsal faaliyetin devamlılığını sağlamak olduğunu söyledi. Güneş panellerinin yerleşimi, yükseklikleri, panel aralıkları ve gölgeleme oranının tarımsal üretim açısından dikkatle planlanması gerektiğini ifade eden Şahintaş, her ürün ve arazinin aynı şekilde değerlendirilemeyeceğini kaydetti. Şahintaş, “Agrivoltaic sistemlerde tarımsal üretim yatırımın ayrılmaz bir parçası. Hangi ürünün yetiştirileceği, panel sisteminin nasıl konumlandırılacağı, sulama altyapısı ve arazinin iklim özellikleri birlikte değerlendirilmeli. Başarılı bir proje ancak enerji ve tarım tarafının birlikte planlanmasıyla ortaya çıkabilir” dedi. Dünya genelinde gıda güvenliği ve enerji ihtiyacının aynı anda önem kazandığını belirten Şahintaş, aynı arazi üzerinde farklı ekonomik faaliyetlerin sürdürülebilmesinin stratejik hale geldiğini söyledi. “Enerji ihtiyacı artarken gıda üretiminden vazgeçemeyiz” diyen Şahintaş, “Bu nedenle enerji üretimi ile tarımsal faaliyetin birbirinin alternatifi olmadığı modeller daha fazla önem kazanacak. Agrivoltaic yaklaşım tam da bu noktada öne çıkıyor. Enerji üretirken tarımsal faaliyetin devam etmesine imkan sağlayan sistemler, arazi kullanım verimliliği açısından önemli bir alternatif oluşturuyor” diye konuştu.
“Yatırım sürecini yönetiyoruz”
Bursa Tek Enerji olarak yatırımcılara yalnızca proje sunmadıklarını, yatırım sürecinin farklı aşamalarında danışmanlık desteği sağladıklarını ifade eden Şahintaş, yurtdışında yatırım yapmak isteyen Türk yatırımcılar açısından yerel uzmanlığın önemine dikkat çekti. Şahintaş, “Yatırımcılarımızın farklı bir ülkede yatırım yaparken karşılaşabileceği teknik ve bürokratik süreçleri yönetilebilir hale getiriyoruz. Yer seçimi, proje geliştirme, izinler, resmi başvurular ve mühendislik çalışmalarında yerel ekiplerle birlikte ilerliyoruz. Amacımız yatırımcının sadece bir projeye erişmesini değil, yatırım sürecinin tamamını daha sağlıklı şekilde yönetmesini sağlamak” dedi. Türk yatırımcıların Avrupa’daki enerji dönüşümünü yakından takip ettiğini belirten Şahintaş, özellikle Euro bazlı gelir, sürdürülebilirlik ve uzun vadeli nakit akışı sağlayan yatırımların önem kazandığını ifade etti.
“Hem topraktan hem güneşten kazanın”
Agrivoltaic yatırımların önümüzdeki yıllarda enerji ve tarım sektörlerinin kesişiminde daha fazla gündeme geleceğini belirten Şahintaş, modelin yatırım anlayışındaki dönüşümün önemli örneklerinden biri olduğunu söyledi. Şahintaş sözlerini şöyle tamamladı: “Bugünün yatırımcısı yalnızca yüksek getiriye değil, yatırımın sürdürülebilir ve öngörülebilir olmasına da bakıyor. Agrivoltaic sistemler enerji üretimi, tarımsal faaliyet ve arazi kullanım verimliliğini aynı yatırım içerisinde bir araya getiriyor. İtalya’daki projelerimizle Türk yatırımcıları Avrupa’nın enerji dönüşümünün parçası olmaya ve aynı zamanda tarımsal üretimden ekonomik değer yaratmaya davet ediyoruz. Yatırımcılarımızı İtalya’da hem topraktan hem de güneşten kazanmaya davet ediyoruz.” Bursa Tek Enerji, İtalya’daki Agrivoltaic projeleriyle Türkiye’den Avrupa’ya yatırım yapmak isteyen yatırımcılar için enerji ve tarımı aynı portföyde buluşturan yeni bir yatırım kanalı oluşturmayı hedefliyor.
