ERHAN BEDİR/BURSA
Otomotiv, tekstil, makine, kimya ve metal sanayiine yönelik hizmet veren Bulut Gümrük Müşavirliği, Bursa, İstanbul, Ankara, İzmir, Kocaeli ve Gaziantep başta olmak üzere birçok ilde 200’ü aşkın firmaya dış ticaret danışmanlığı sunuyor. Sektörde 25 yıllık deneyime sahip olduklarını belirten Bulut Gümrük Müşavirliği A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı İlhan Bulut, klasik gümrük müşavirliği anlayışının ötesine geçtiklerini söyledi. Bulut, “Firmalarımızı Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından sağlanan teşvikler ve kolaylıklar konusunda düzenli olarak bilgilendiriyoruz. Mevzuatı yakından takip etmek, dış ticarette artık hayati bir zorunluluk” dedi.
“Düzenlemeler bazı sektörleri çıkmaza sürüklüyor”
Son yıllarda art arda yapılan yasal düzenlemelerin üretici firmalar üzerinde baskı oluşturduğuna dikkat çeken Bulut, özellikle makine ve hammadde ithalatındaki vergi artışlarının ciddi sorunlara yol açtığını vurguladı. “Yerli üreticiyi koruma amacıyla getirilen bazı düzenlemeler, ithalata bağımlı üretim yapan firmaları zor durumda bırakıyor. Bu yükler, bazı fabrikalarda üretim bantlarının durmasına kadar uzanabiliyor” diye konuştu. 2023 ve 2026 yıllarında ithalata yönelik yeni düzenlemelerle firmaların omuzlarına ilave maliyetler yüklendiğini ifade eden Bulut, küresel ekonomik ortamın ticareti daralttığını belirtti. Küresel kriz, yüksek finansman maliyetleri ve artan rekabetin firmaları üretim dışı kazanç arayışına ittiğini söyleyen Bulut, şu değerlendirmeyi yaptı: “Para tüm dünyada daha değerli hale geldi. Güvenli liman arayışıyla altına yönelim hızlandı. Artık sadece bireyler değil, şirketler ve devletler de altın rezervlerini artırıyor. Çin, Rusya ve ABD gibi ülkeler bu alanda ciddi bir yarış içinde. Türkiye’de de küçük yatırımcılar dahi taşınmazlarını satarak altına yöneliyor. Bu tablo, üretimden uzaklaşmayı ve ticarette daralmayı beraberinde getiriyor.”
“KDV, ithalatçı için gizli bir maliyete dönüştü”
İthalatta uygulanan vergi ve gözetim mekanizmalarının maliyetleri artırdığına dikkat çeken Bulut, özellikle KDV uygulamalarındaki değişimin ithalatçı ve üreticiler için ciddi bir yük oluşturduğunu kaydetti. 24 Kasım 2023’te yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararı ile gözetim ve korunma önlemleri kapsamında hesaplanan KDV’nin indirim hakkının kaldırıldığını hatırlatan Bulut, “Bu KDV artık finansman maliyeti olmaktan çıktı, doğrudan gider kalemi haline geldi. Açıkça ifade edilmese de ithalatçı ve üreticiye gizli bir vergi yükü yansıtılıyor” dedi. Örnek veren Bulut, Avrupa’dan kilogramı 2,5 dolara ithal edilen vana aksamında, gümrük vergisi olmamasına rağmen gözetim kaynaklı KDV nedeniyle 1,5 dolarlık ek maliyet oluştuğunu, Avrupa dışı menşeli ürünlerde bu rakamın 4,5 doları aştığını söyledi. “Ara malı niteliğindeki ürünlerin bu şekilde vergilendirilmesiyle yerli üreticinin uluslararası rekabet şansı kalmıyor” ifadelerini kullandı.
“Tekstilciler Mısır’a yöneliyor”
Küresel rekabet ve artan maliyetler nedeniyle bazı sektörlerde üretim kaymasının hızlandığını belirten İlhan Bulut, çok sayıda tekstil firmasının Fas ve Mısır’a yatırım yaptığını söyledi. Bu eğilimin sadece ucuz iş gücünden kaynaklanmadığını da vurgulayan Bulut, “Ucuz enerji, düşük faizli krediler, vergi sübvansiyonları ve ücretsiz sanayi arsası gibi teşvikler Mısır’ı cazip hale getiriyor. Ancak firmalar fizibilite yaparken iş gücünün niteliğini, bölgesel riskleri ve yatırımın geri dönüş süresini mutlaka iyi hesaplamalı” uyarısında bulundu. Bulut, dış ticarette faaliyet gösteren firmaların büyük bir stres altında olduğunu belirterek, “Sürekli değişen mevzuat ve artan vergi yükleri bu stresi daha da artırıyor. Sürdürülebilir üretim için öngörülebilir ve dengeli bir ticaret politikası şart” dedi.
