IAOM Avrasya Bölge Başkanlığı tarafından düzenlenen, dünya tahıl sektörünün önemli buluşmalarından "4. IAOM Eurasia Konferansı ve Sergisi" kapsamında soruları yanıtlayan Uluslararası Un Sanayicileri ve Hububatçılar Birliği (IAOM) Avrasya Başkanı Eren Günhan Ulusoy, Avrasya'nın küresel tahıl arzındaki rolü, Türkiye'nin un ihracatındaki liderliği, arz görünümü ve gıda güvenliği konularına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Avrasya bölgesinin dünyanın buğday üretiminin yüzde 55'inden fazlasını, ihracatının da yüzde 59'unu gerçekleştirdiğini bildiren Ulusoy, bu bölgenin "dünyanın tahıl ambarı" olarak nitelendirilebileceğini söyledi.
Ulusoy, "Bu nedenle, bölgede iki büyük üretici Rusya ve Ukrayna arasında bir savaş çıktığında dünya bir anlamda tahıl ambarında depremle karşı karşıya kaldı ve o yüzden dünyada fiyatların hızla yukarı gittiğini, birtakım ülkelerin gıda güvenliğini sağlamak için aşırı stoklama davranışlarına yöneldiğini gördük." diye konuştu.
"Türkiye'nin un ihracatı liderliğini koruyacağından eminiz"
IAOM Avrasya Başkanı Ulusoy, ülkenin un tedarik zincirindeki rolüne dikkati çekerek, Türkiye'nin üretici ve tüketici coğrafyaların arasında tam bir köprü konumunda olduğunu vurguladı.
Ulusoy, "Karadeniz ülkeleri önemli buğday üreticileri. Orta Doğu ve Afrika'ya bakıyoruz, bunlar da önemli tüketici ülkeler. Türkiye, Avrasya bölgesinin kalbinde bu bölgeler arasında bir köprü görevi görüyor. Türkiye hem kendi buğday üretimiyle hem güçlü un sanayisiyle, un ihracatıyla bu tedarik zincirinde görevini yerine getiriyor." dedi.
Türkiye'nin un ihracatında "dünya lideri" sıfatıyla IAOM Avrasya bölgesinin önderliğini yaptığını, 2014-2015 sezonundan itibaren dünyanın en çok un ihraç eden ülkesi olduğunu anımsatan Ulusoy, şöyle konuştu:
"İkinci sırada gelen Kazakistan ile dönem dönem bu mesafe biraz daralıyor. 11. sezonda da Türkiye'nin dünyanın en çok un ihraç eden ülkesi olmasını bekliyoruz, daha doğrusu eminiz. Her ne kadar içinde bulunduğumuz yılda ihracat miktarında bir miktar düşüş gerçekleşse de geçtiğimiz yıl 3 milyon ton ihracat gerçekleşmişti. Bu yıl sonu 2,5 milyon ton gibi bir beklentimiz var ama buna rağmen hala dünyanın en çok un satan ülkesi sıfatımızı, liderliğimizi koruyacağız."
"Arz beklentimiz kısa vadede olumlu, orta vadede ihtiyatlı"
Eren Günhan Ulusoy, tahıl arzına yönelik kısa vade öngörülerini aktararak, salgın sonrası dönemde güzel bir normalleşme yakalandığını belirtti.
Ulusoy, fiyat endekslerinde salgının olduğu 2020 Ekim ve Kasım'daki seviyelere kadar gerilediklerini vurgulayarak, şöyle devam etti:
"Burada şu anda Rusya-Ukrayna arasındaki barış görüşmeleri ve bununla ilgili beklentilerin de etkisi var. Dolayısıyla, bizim projeksiyonumuzda önümüzdeki sezon tahıl arzında önemli bir şok beklemiyoruz. Kısa vadede olumlu söyleyebiliriz. Ama tabii orta vadeye geçtiğimizde iklim değişikliğinin etkisini birçok alanda hissediyoruz. Türkiye'de de geçtiğimiz sezon daha doğrusu tarım yılı olarak yağışların düşük olduğu bir sezondu, çok sıcak bir yaz geçiriyoruz."
Öte yandan, orta vadede iklim değişikliğinin etkisinin birçok alanda hissedildiğini anlatan Ulusoy, gelecek sezonla ilgili yağış beklentilerinin de mevsim normallerinden düşük olduğunu söyledi.
Ulusoy, "Dünyaya baktığımızda da bu ekstrem iklim olaylarının üretimde bazı noktalarda kesintilere sebebiyet verebileceğini görüyoruz. Dolayısıyla, orta vade için daha ihtiyatlı yaklaşılıyor. Bununla ilgili de bütün sektör kurumları, paydaşları iklim değişikliğine karşı dayanıklı tarımsal üretim için çalışmalarını sürdürüyor. Biz de gıda sanayisi olarak burada verimliliğimizi artırıcı, firelerimizi azaltıcı teknolojileri uygulayarak gıda güvenliğine destek oluyoruz." ifadelerini kullandı.
Tüketicilerin sürdürülebilirlik ve gıda israfı konularında atabileceği adımlara da işaret eden Ulusoy, dünyanın tarım, su ve enerjide kaynakları tüketmeyi sürdürdüğünü dile getirdi.
Ulusoy, tarladaki çiftçiden üreticiye, gıda sanayicisine, oradan da tüketiciye kadarki zincirde herkesin yapacağı bir şey olduğunu kaydederek, "İsrafımızı azaltmak, doğru ürünleri tüketmek, dünyanın gıda güvenliği ve sürdürülebildiği için önemli." uyarısında bulundu.
(AA)
