VEYSEL AĞDAR
Son haftalarda fiyatlardaki kıpırdanma ile sevinen fındık üreticisi, Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) erken satış kararı ile şok yaşadı. TMO’nun elindeki fındığı bugüne kadar her yıl mart ayında satışa çıkardığını hatırlatan sektör temsilcileri sezon bitmeden gelen satış kararının fiyatların yukarı hareketini durduracağını vurguladı.
Sezon başında TMO fındık alım fiyatını 132 TL olarak açıklamış ancak ofisin alım kriterlerini “zorlayıcı” bulan üretici 15-20 TL daha ucuz olsa da tüccarı satmayı tercih etmişti. Uzun süre 115-125 TL bandında seyreden fiyatların son haftada 130-140 TL’yi görmesinin ardından gelen satış kararını EKONOMİ’ye değerlendiren Ulusal Fındık Konseyi Başkanı Sebahattin Arslantü rk, TMO’nun satış kararının zamanlamasının yanlış olduğunu belirterek “TMO martta bu hamleyi yapmalıydı. Daldaki görüntüye göre pozisyon almalıydı. TMO ürününe ancak Mart sonu ihtiyaç olur. Bunu da aldığı 22 bin 400 tonluk satış miktarı gösteriyor. Burada üreticiye görev düşüyor. Üretici temkinli davranarak piyasaya ürün verirse arz-talep dengesi sağlanır.” yorumunu yaptı.
“TMO’nun satış kararı baskıyı azaltmak için”
Arzın beş aydır kesintisiz sürdüğünü, rekoltenin yüzde 65-70’inin zaten sanayici tarafından depolara çekildiğini hatırlatan Giresun Ziraat Odası Eski Başkanı ve Taflan Fındık Yönetim Kurulu Başkanı Özer Akbaşlı da üreticinin elinde rekoltenin ancak yüzde 15’i kadar fındık kaldığına dikkat çekti. Sanayici talebinin artmasıyla fiyatların son 2 haftadır yukarı yönde hareketlendiğini kaydeden Akbaşlı, “Fiyat halen 133-138 TL bandında seyrediyor. TMO’nun satış kararı baskıyı azaltmak için. Karar sonrası yükseliş trendi yavaşlasa bile önümüzdeki 8 aylık süreçte yukarı yönde harekete devam eder.” dedi.
Fındık fiyatının dolar bazında değerinde olduğunu, ancak TL değerli olduğu için TL bazında fiyatın iç piyasada üreticiyi tatmin etmediğini ifade eden Akbaşlı, kurun baskılanmaması durumunda fiyatın daha yukarıda uluşacağını sözlerine ekledi.
TMO alımı taban fiyat oldu
TMO’nun sezon başı açıkladığı alım fiyatının şimdi serbest piyasada taban fiyat olduğunu kaydeden Fındık üreticisi ve brokeri Osman Çakmak ise şimdi TMO’nun açıkladığı satış fiyatının Mart sonu Nisan başına kadar tava fiyat olacağını söyledi. Üretici ve tüccarın elinde rekoltenin yüzde 15’i kadar yaklaşık 100 bin ton civarında fındık kaldığı tahminini paylaşan Çakmak, “Bu miktar ihracatçının ve iç piyasanın ihtiyacını karşılamaya yetmez. Fiyattaki yükseliş trendinde yavaşlama uzun sürmez” dedi. Türkiye’de ve diğer fındık üreten ülkelerde rekoltenin düşük olduğunu, Avrupa’da ise tüketimin arttığını kaydeden Çakmak, “Avrupalı alıcının düşük stokla yakalanması da ihracata olumlu yansıdı. TMO’nun satış kararı ile yavaşlayan fiyatlar ihracatla birlikte fiyatta artışı sürecektir.” diye konuştu.
