Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) Genel Müdürü Ahmet Güldal, TMO'nun 2024 yılındaki faaliyetlerine ilişkin bilgi vererek, 2025 yılı hedeflerini anlattı.
TMO'nun regülasyon görevi doğrultusunda geçen yıl piyasaları yakından takip ederek buğday, arpa, çeltik, fındık, haşhaş ve kayısı alımları gerçekleştirdiğini belirten Güldal, alım fiyatlarını, üreticilerin gerçek maliyetleri, üretimin sürdürülebilirliği, iç ve dış piyasa fiyatları, tüketici fiyatları ve üretici beklentilerini dikkate alarak belirlediklerini söyledi.
Güldal, geçen yıl hububatta gerek Tarım ve Orman Bakanlığı gerekse TMO'nun politikaları neticesinde ekiliş alanlarının artmasına rağmen yağış yetersizliği nedeniyle bazı bölgelerde geç ekim yapıldığını anımsatarak, "Bunlardan kaynaklı olarak 2024'te bir önceki yıla göre tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerdeki üretimde yüzde 5 azalma yaşandı. Tahıl ürünleri üretimde yıllık bazda yüzde 7,5 düşerek yaklaşık 39 milyon ton oldu." diye konuştu.
"Hububatta talepleri giderebilecek stok miktarına sahibiz"
2023'te alım rekoru kıran TMO'nun geçen yıl 5 milyon tonluk buğday ve arpa alımıyla uzun yıllar ortalamalarının üzerine çıktığını aktaran Güldal, söz konusu alımlarla TMO'nun tarihinin en yüksek hububat stoklarına ulaştığını bildirdi.
Güldal, "Yeterlilik yönüyle yeni hasat dönemine kadar ihtiyaçları ve talepleri giderebilecek bir stok miktarına sahibiz. Bu miktarla piyasa dengesini, fiyat istikrarını ve gıda güvenliğini sağlamada hiçbir sıkıntı yaşanmayacağını öngörüyoruz." değerlendirmesinde bulundu.
Güldal, geçen sezon fındık alım fiyatlarının üreticiyi memnun ettiğine dikkati çekerek, şöyle devam etti:
"Üreticilerimizin mağdur olmaması için tüm fındık üretim bölgelerinde alımlarımızı sıkıntısız bir şekilde sürdürdük. Fındıktaki alım uygulamamızın, piyasada oluşabilecek spekülatif hareketlerin de önüne geçmek gibi bir fonksiyonu oldu. 2024'te kabuklu fındık üretimi, bir önceki yıla göre yüzde 10,3 arttı. TMO'nun fındıkta uyguladığı fiyat politikası ihracatçılarımıza da olumlu yansıdı. Nitekim fındıkta 2023-2024 döneminde 2,35 milyar dolarlık ihracat geliri elde edildi."
- Üreticilere 45,5 milyar lira ödeme sağlandı
Geçen yıl alınan ürünler karşılığında üreticilere 45,5 milyar liralık ödeme yaptıkları bilgisini veren Güldal, ödemelerin ortalama 20-30 gün içinde yapılmasının memnuniyet oluşturduğunu dile getirdi.
Güldal, halihazırda makarnalık buğday, ekmeklik buğday, arpa, yulaf, çavdar ve tritikalede satışların devam ettiğini belirterek, "Hububat piyasalarında istikrarı ve regülasyonu sağlamak amaçlı satışlarımıza önümüzdeki süreçte de devam edeceğiz." dedi.
"Gerekli her türlü tedbiri alacağız"
TMO'nun stok durumu ve satışlarına da değinen Güldal, şöyle konuştu:
"Şu an kuruluşumuz stoklarında 2025 hasat dönemine kadar ilgili tüm sektörlerin ihtiyaçlarını karşılayacak miktarda ürün bulunuyor. TMO, spekülatif hareketlerin önlenmesi amacıyla elindeki güçlü stoklar ve piyasa düzenlemesi kapsamındaki yetkilerini kullanarak piyasa fiyatlarının kabul edilebilir seviyelerde devam etmesine yönelik gerekli her türlü tedbiri alacaktır."
"Şimdiden rekolte tahmini yapmak için erken"
Bu sezon ekimde sıcaklıkların yüksek seyretmesinin yanı sıra yağış olmamasının toprağın tava gelmemesine yol açtığını vurgulayan Güldal, şunları kaydetti:
"Bu da gerçekleşen ekilişlerin büyük çoğunluğunun kuruya yapılmasına yol açtı. Kışlık hububat ekilişleri ile Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde başlayan kışlık kırmızı mercimek ekilişlerinin ocak ayında tamamlanması bekleniyor. Sulama yapılan ve ekim işlemleri erken tamamlanan arazilerde çıkışlar gözlemleniyor. Bunun yanı sıra kıraç arazilerde çimlenme ve çıkış bölgelere göre değişmekle birlikte düşük seyrediyor. Şimdiden rekolte tahmini yapmak için erken." (AA)
