MEHMET KAYA/ANTALYA
Savunma Sanayii Başkanlığı gözetiminde Savunma Sanayii İhracatçılar Birliği’nin ev sahipliğinde düzenlenen Savunma ve Havacılık Sanayiinde Küresel Stratejiler Konferansı Antalya’da başladı yapıldı. Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, 2025’te 10 milyar 54 milyon dolarlık ihracatın yanında, 184 milyon dolar savunma hizmet ihracatı yapıldığını da açıkladı. Hizmet ihracatı tutarı son 2 yıldır açıklanmıyordu.
Görgün, 2025’te bir önceki yıldan yüzde 70,9 oranında daha fazla olmak üzere, 17.9 milyar dolarlık yeni sözleşme imzalandığını kaydetti. Yeni sözleşmelerde ağırlık Asya-Pasifik, Avrupa ve Amerika bölgelerinde oluştu. Görgün, “2025'te imzalanan yeni sözleşmelerin önümüzdeki yıllarda teslimat aşamasına geçmesiyle gerçekleşecek ihracatımızın yeni rekorlara ulaşacağına hiç kuşku olmadığını özellikle ifade etmek istiyorum” ifadesini kullandı.
2025 ihracatına ilişkin bazı alt kırılımları da veren Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün ihracatta artışın yüzde 48 olduğunu vurgulayarak, Avrupa’ya 4.3 milyar dolar, Orta Doğu’ya 1.6 milyar dolar ihracat yapıldığını, en fazla ihracat yapılan ülkelerin sırasıyla ABD, Birleşik Krallık, Slovakya olduğunu belirtti. Görgün sektörde 185 firmanın 1 milyon doların üzerinde iharcat yapmış olmasının önemini vurgulayarak, Türkiye’nin ihracattaki başarısının uluslararası kıyaslamalara da girdiğini kaydetti. Görgün, “Yayınlanmış bilgilere (SIPRI) göre Türkiye dünyada son 10 yılda bir önceki 10 yıla göre ihracatını savunma alanında en çok arttıran ülke konumunda” dedi.
Haluk Görgün’ün verdiği bilgilere göre, Türkiye savunma sanayii dış ticaretinde fazla vermeyi sürdürdü. 2025’te 58 il savunma ve havacılık ihracatı gerçekleştirdi. 1 milyon dolar üzeri ihracat yapan il sayısı 2024'te 21 iken 2025'te 26 adet oldu.
Sektör gelir istikrarında stratejik başlık: Sivil teknolojilere ağırlık verilmeli
Savunma ve havacılık sektöründe küresel gelişmelere göre yeni stratejik başlıklar oluştuğunu belirten Haluk Görgün, bunların içinde en önemlilerden birinin üretim ve ihracatta istikrarlı sürdürülebilirlik olduğunu vurguladı. Görgün, “Sektörümüzün sürdürülebilirliği için önümüzdeki yıllarda bu performansı katlayarak devam ettirmek zorundayız. Firmalarımızın ihracat verimliliğini gösteren önemli evrensel ölçütlerden biri kişi başına düşen ortalama cirodur. Sektörümüz için 2021 yılında kişi başı ortalama 45 bin dolar olarak gerçekleşen bu gösterge 2025 yılında 100 bin doların üzerine ulaşmış durumdadır. Küresel ölçekte ihracat başarısı yabancı şirketlerde bu rakam kişi başı 300 bin dolar civarındadır. Bizim de verimli ihracat için sektör ortalamasının 300 bin dolar seviyesini yakalamamız gerektiğini burada hep herkesin üzerinde bir sorumluluk olduğunu hatırlatarak ifade etmek istiyorum” dedi.
Küresel savunma firmalarının cirolarının yarısının sivil teknolojilerdeki satışlardan geldiğini belirten Haluk Görgün, bu unsuru şirketlere stratejik bir başlık olarak önerdi.
Yine strateji çerçevesinde Görgün, çevresel sürdürülebilirliğin öne çıktığını belirterek, bu alandaki standart ve programlara uyumun yapılması gerektiğini, firmaların bu konuda SSB’den bilgi desteği alabileceğini vurguladı. Pazarlama ve iş geliştirmede de desteğin devam edeceğini kaydeden Haluk Görgün, özellikle KOBİ’lere pozitif ayrımcılık yapılacağını bildirdi.
Devletten devlete satış hayata geçiyor
Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, devletten devlete satış anlaşmalarına yönelik mevzuatın da hazırlandığını hatırlatarak, sektör açısından olumlu bir gelişme olarak niteledi. Görgün, “Geçtiğimiz yıl mevzuat altyapısı ve kurumsal hazırlıklarını tamamladığımız, sizlere arz edeceğimiz devletten devlete asgari satış modelimizin inşallah 2026 yılında da hayata geçireceğimizi değerlendiriyorum. Böylece yurt dışındaki müşterilerimize devlet firma arası ticari sözleşmeden devletten devlete satışa kadar geniş bir yelpazede farklı bir işbirliği modeli sunacağımızı değerlendiriyorum.” İfadesini kullandı.
İhracat şampiyonu “mühimmat”
Zirvede, sektörel ve genel olarak sektörün en fazla ihracat yapan firmaları ödüllendirildi. Geçmiş yıllarda ilk 5’te olan, geçen yıl 2. Sırada bulunan mühimmat üreticisi Arca Savunma, bu yılın ihracat şampiyonu oldu.
Etkinlikte, en fazla ihracat yapan ilk 10 firma sırasıyla, ARCA Savunma, BAYKAR, TUSAŞ, TEI, ROKETSAN, ASELSAN, ASFAT, OTOKAR, SSTEK ve ALP Havacılık olarak belirlendi.
Savunma ve havacılık alt sektörleri bazında da ödüller verildi. Bu kategoriler ve şirketler şöyle sıralandı:
İnsansız Hava Araçları: Baykar, TUSAŞ ve STM, KOBİ sınıfında BMS
Elektronik-Radar: ASELSAN, Boğaziçi Savunma
Deniz araçları-platformları: ASFAT, HAVELSAN, METEKSAN, KOBİ dalında Ankara Deniz Teknolojileri
Kara araçları: OTOKAR, Nural Makine, BMC. KOBİ dalında Menatek
Hava taşıtları ve motor sistemleri: TUSAŞ, TEI, Alp Havacılık. KOBİ dalında Alsa Kompozit
Roket-Füze: ROKETSAN
Silah-Mühimmat: Arca Savunma, Samsun Yurt Savunma, MKE.
