MEHMET KAYA
Sanayiinde 2023’te önemli bir sıçramayla 6 milyar dolara doğru giderken, uzun yıllardır sektörde havacılık ağırlıklı dış satışlarda ilk kez kara araçları farkı kapatmaya başladı. Türkiye’de platform düzeyinde uzun yıllardır üretim yapılan kara araçlarında çok sayıda şirket özgün ürünlerle sektöre girdi. Savunma sanayiinde ilk ihraç ürünler arasında bulunan kara araçlarının ihracatı da son yıllarda hızlanmıştı. Verilen siparişlerin teslimleriyle birlikte ihracat rakamlarına da yansımaya başladı. Savunma sanayiinde otomotivin ihracat tutarı Ocak-Ekim döneminde 1.4 milyar dolara ulaştı. Savunma sanayiinde askeri ve sivil havacılık uzun süredir en fazla ihracat yapılan alt sektör durumundaydı. 2022 de havacılık sektöründe 1.3 milyar dolar, kara araçlarında 835 milyon dolar ihracat yapılmıştı.
Türkiye savunma ve havacılık sanayiinde (sivil havacılık dahil) 2023’te rekor yaşayacak. Geleneksel olarak Türkiye’nin bu sektördeki ihracatı havacılık ağırlıklı gerçekleşiyordu. Buna karşılık ilk kez 2023’te kara araçlarında ihracat havacılık ihracatına yaklaştı. Detay kırılım olarak havacılık ihracatına ilişkin zamanlı veri üretilmiyor ancak ihracat kayıtları rakamlarında kara araçlarını kapsayan otomotiv bulunuyor. Savunma sanayii alt sektörlerine ilişkin detay veriler, ilgili yılı takip eden yılın ilk çeyreğinde SASAD tarafından yayımlanıyor.
2023’te ciddi yeni siparişler de alındı
Türkiye’nin 2023’te savunma sanayii ihracatındaki artışa paralel olarak havacılıkta da artış gerçekleşti. Münhasıran savunma sanayiine üretilen kara araçları ve aksam ve parçalarına yönelik otomotiv grubundaki artış ise önceki yıllara göre çok daha hızlı oldu. Bunda, önceki yıllardan alınan siparişlerin teslimlerinin de etkisi bulunuyor. Ayrıca 2023’te ciddi yeni siparişler de alındı. Bu alandaki ihracatın artışındaki bir başka etken de platform ve bu platformlarla birlikte çok sayıda yerli sistemin de satılmasıyla elde edilen katma değerin yüksekliği rol oynadı. Kara araçlarında, lastik ve paletli olmak üzere çok sayıda zırhlı taktik ve operasyonel kara aracı tipinde üretim yapılıyor. Ayrıca TSK envanterinde bulunmayan, ihracatı yapılan hafif tank imalatı da gerçekleştiriliyor. İhracat yapacak düzeyde ayrıca kendini sahada kanıtlamış kara aracı üreten birden fazla şirket bulunuyor.
