Leyla İLHAN
Son yıllarda ihracatta göz dolduran mobilya sektörü 2023 hedeflerini revize etti. İlk çeyrekte deprem nedeniyle mobilyada ihracatı geçen yıla göre yüzde 3’e yakın gerilerken, yıllık ihracat hedefi 6 milyar dolar yerine, en fazla 5 milyar dolar olarak belirlendi. Hedeflerin değişmesinde Avrupa’daki resesyona ek olarak, ABD’deki banka ifl asıyla birlikte tetiklenen ekonomik sarsıntılar etkili oldu. Diğer taraftan Çin’in yeniden dünya pazarlarına dönmesine karşın, Türkiye’nin üretim, işçilik, kalite ve lojistikte Çin’den daha avantajlı durumda olduğu, bu nedenle kazandığı pazarları Çin’e kaptırmayacağı ifade ediliyor.
Martta toparlandı
İhracattaki düşüşü değerlendiren MODOKO Başkanı Koray Çalışkan, “İhracatta geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre küçük bir gerileme var. Bunun en büyük nedenlerinden birini deprem felaketi oluşturuyor. Yıla geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yükselişle başlasak da yaşadığımız deprem felaketi nedeniyle şubatta yüzde 13’lik bir kayıp yaşadık. Mart ayında da toparlanma dönemine girdik. Ancak ilk 3 aylık rakamlara bakıldığı zaman yaklaşık 1 milyar 115 milyon dolar ihracat gerçekleştirdik” dedi. 2022 yılında sektörün yüzde 11,2 artış sağlayarak 4,7 milyar dolarlık bir ihracat gerçekleştirdiğini belirten Çalışkan, “Fakat bu yıl Avrupa’daki resesyon, ABD’deki banka ifl asıyla birlikte tetiklenen ekonomik sarsıntılar nedeniyle bu rakamı koruyabilir ya da 5 milyar dolar ihracat gibi bir rakamla yılı kapatabiliriz” diye konuştu.
Ana pazar Irak’ta ihracat düştü
Koray Çalışkan, İran’da artan üretime dikkat çekti. İran’ın son dönemde MDF, suntaya yönelik hammadde yatırımları bulunduğunu belirten Çalışkan, “İran’ın da ciddi bir mobilya geleneği olduğu için bu Türkiye’yi yakın pazarlarda dezavantajlı duruma düşürebilir ki örneğin; Irak pazarında ihracat kaybımız var” diye konuştu.
Daha düşük büyüme olacak
İhracattaki daralmaya işaret eden Art Design Yönetim Kurulu Başkanı Turgay Terzi de “İhracatta geçen seneye oranla bir daralma yaşıyoruz. Tahminimiz o ki bu yılı yaklaşık 5 milyar dolar ihracatla kapatabiliriz. Yani diğer yıllara göre daha düşük bir büyüme gerçekleşecek” yorumunda bulundu.
Firma olarak Katar, İspanya, Hollanda, Belçika, Fransa, Almanya, ABD gibi kilogram başına katma değeri daha yüksek ülkelere ihracatları bulunduğunu söyleyen Terzi, “Bu ülkelere yaptığımız işler de parça başı mobilyadan ziyade daha çok mekânları dönüştüren işler. Villa, hotel, kafe, restoran gibi projelerde yer alıyoruz. Çin, bu ülkelerde daha çok fabrikasyon tarzı tekli ürün gruplarının satışını gerçekleştiriyor. Katma değerli pazarlarda Çin’in Türk mobilyasını zorlaması pek mümkün değil. Zanaatkâr gücümüzü tasarımla birleştirerek lojistik avantajıyla fark yaratıyoruz” diye konuştu. Çin’in pandemi döneminde olmasından ziyade dünyanın yapısında değişen şartları da göz önünde bulundurmak gerektiğini kaydeden Terzi, “Ukrayna-Rusya Savaşı, ABD’deki bankaların iflası önemli. Çin, pandemi döneminde olsa bile bunlar da ayrı bir sorun teşkil ediyor” diye konuştu.
Türkiye, Çin’den daha avantajlı
Çin’in yeniden dünya pazarlarına dönmesiyle ilgili de değerlendirme yapan MODOKO Başkanı Koray Çalışkan, “Çin daha yeni normalleşmeye başladı. Çin, mobilya sektöründe de dünyanın lider ülkelerinden. Ancak pandemi dönemini Türkiye çok iyi değerlendirdi. Pazarlara yakınlığımız, hızlı teslimat ve en önemlisi de işçilik kalitemizle Türkiye’nin kendine göre sektörde haklı bir payı bulunuyor. Avrupa pazarlarında güçlü durumdayız. ABD pazarında geçtiğimiz yıllarda attığımız atılımların paylarını almaya başladık. İhracatımızda ciddi bir artış var. Yine Suudi Arabistan ile sorunların ortadan kalkmasıyla birlikte en çok ihracat yaptığımız bu pazarı yeniden kazanmaya başladık. Suudi Arabistan’a ihracatımız ilk 3 ayda yüzde 4581 arttı” dedi. Çin’in artık Türkiye’nin kazandığı mobilyadan pay alma şansının çok düşük olduğunu kaydeden Çalışkan, “Çin’in artık daha ucuz üretim avantajı kalmadı. Üretim, işçilik, kalite ve lojistikte Çin’den daha avantajlı durumdayız” dedi.
