İREM CEYLİN DEMİRCAN / İZMİR
Türkiye'nin ve Ege Bölgesi’nin tarımsal üretiminde stratejik bir öneme sahip olan pamuk, son yıllarda artan maliyetler ve düşük satış fiyatları nedeniyle üreticisini zorluyor. Tekstil ve hazır giyim sektörünün temel hammaddesi olan pamuk, ülke ekonomisi için kritik bir rol oynasa da üreticiler, girdi maliyetlerinin yükselmesine karşın yeterli kazanç sağlayamıyor. Destekleme politikalarının yetersizliği ve piyasa fiyatlarının maliyetlerin gerisinde kalması, çiftçileri pamuk tarımından uzaklaştırarak alternatif ürünlere yönelmeye itiyor.
Ulusal Pamuk Konseyi Başkanı Fevzi Çondur, maliyetlerin sürekli artması, primin yerinde sayması ve piyasada pamuk fiyatlarının gerilemesi nedeniyle üreticilerin bu yıl farklı tarım ürünlerine yöneldiğini söyleyerek, “Bölgemiz Aydın ve İzmir’de yaşanan kuraklık ve üretim maliyetlerinin artması sebebiyle üreticiler toplam ekim alanlarının yüzde 60’ına buğday ekti. Pamuk üretiminden bir kaçış söz konusu. Tekstil, Türkiye’nin lokomotif sektörlerinden bir tanesi. Toplam ihracata olan katkısının otomotivden sonra ikinci sırada geliyor. Tekstil sektörünün ana girdi kalemi ise pamuk. Pamuk üretilmez ya da üretimi düşerse ortaya çıkacak olumsuz durumdan tekstil sektörü de etkilenecek. Üretimde sürdürülebilirlik için pamuğa verilen prim miktarının mutlaka artırılması gerekiyor” dedi.
“Üretici 7,5 lira zararda”
Türkiye’nin pamuk konusunda net ithalatçı olduğuna değinen Çondur, “Kendi ürettiğimiz pamuk kadar ithalatımız oluyor. Üretim maliyetlerimizde 2024 yılında 2023’e nazaran yüzde 100’e yakın artış oldu. Yurt dışı kontrat pamuk libre fiyatları şu anda 69 sent civarında. Hal böyle olunca ithalat cazip hale geliyor. Türk üretici içinse 500 kilo pamuk alırsanız verimde dekarda kilogram maliyeti 31 TL 63 kuruş olarak gözüküyor. Satış fiyatı ise 24 TL civarında. Yani üretici sattığı her 1 kilogram pamukta yaklaşık 7 buçuk lira zarar ediyor” diye konuştu.
“GDO’suz pamuk üretimi yapan en büyük ülke biziz”
Türkiye’nin GDO’suz pamuk üretimi yapan en büyük ülke olduğunu ifade eden Çondur, “Ulusal Pamuk Konseyi olarak çalışmalarımızda önceliği üretime veriyoruz. Üretimin sürdürülebilirliği çok önemli. Ondan sonraki hedeflerimizde de kaliteli üretim var. En çok GDO’suz pamuk üreten ülke biziz. Bu sayede yurt dışı pazarlarda ana sözcü haline gelmeyi planlıyoruz. Ama bunun için öncelikle üreticinin pamuk üretiminden kaçmaması gerekiyor” ifadelerini kullandı.
