MEHMET KAYA/ANTALYA
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Başkanı Mustafa Yılmaz, sektörün güvenliği için regülasyonların devam ettiğini ve sektördeki yatırımların gözetildiğini açıkladı. Yılmaz, EPDK ve Rekabet Kurumu tarafından Antalya’da düzenlenen Enerji Piyasalarında Regülasyon ve Rekabet Zirvesi kapsamında bir grup gazeteciyle bir araya geldi. Türkiye’nin sektör güvenliği ve yatırımlarının önemine işaret eden Yılmaz, bu kapsamda projelerin hayata geçirilmesini yakından gözettiklerini vurgulayarak, toplamda 33 bin MW kurulu güç için verilen, depolama kapasitesi kadar elektrik üretimi projesinde ön lisanslardan bazılarının iptal edildiğini açıkladı. Yılmaz, diğer alanlarda da lisans iptallerinin gerçekleştiğini vurgulayarak, “Depolamalı RES-GES’lerde önlisans verdiğimiz 19 adet ve 736 MW iptal ettik, termik kaynaklı küçüklü büyüklü 45 adet 2460 MW, elektrik araçlar için verilen şarj ağı işletmeci lisansı olarak da 29 adet lisansı (toplam 223 adet lisanstan) iptal ettik. Sonuç olarak bizimle koşanın elinden tutarız, koşmayan, geride kalansa yarış dışı kalır” dedi.
Yatırımcıya mesaj: Lisansları iptal ederiz
Depolamalı enerji yatırımlarında 2 bin 100 MW kurulu güç için yatırımın başladığını, 208 MW’lık kısmın da işletmeye başladığını bildiren Yılmaz, tüm yatırımcılara mesaj vererek, “Ağırdan alan, yatırımı aksatan ülkemiz hedeflerine ulaşmasına engel olacak olan projeleri ise iptal ediyoruz. Bunu depolamalı diye ayırmaya da gerek yok aslında bizim kurumumuzdan izin, onay, lisans alan herkes için geçerli, tüm sektörler için geçerli ağırdan alanı iptal ederiz” dedi. Türkiye’nin karbon piyasaları dahil çevresel girişimler odaklı piyasalarına ilişkin konuya da değinen Yılmaz, Avrupa Birliği ülkeleri başta olmak üzere, çeşitli ülkelerin karbon piyasalarından elde ettiği gelirin 80 milyar dolar olarak ölçüldüğünü, karbon kredileri ve ikinci el piyasa işlemleriyle hacmin 800 milyar dolara kadar çıktığını; gelecek 10 yılda 10 katlık bir büyüme tahmini gerçekleşirse 8 trilyon doları aşan bir büyüklüğün gündemde olduğunu hatırlattı.
Şebeke güvenliğine yatırım
Elektrik ve doğalgaza yapılan yüzde 25 zam ve yıl içinde başka artışlar olma ihtimaline yönelik soruya, “Biz hiçbir zaman maliyetleri birebir yansıtan bir yaklaşım içinde olmadık, olmayacağız. Yapılan tüm düzenlemeleri; vatandaşlarımızın alım gücünü, ülkemizin enflasyon hedeflerini ve makro ekonomik dengeleri gözeterek, son derece hassas bir denge içinde planlıyoruz” yanıtını veren Mustafa Yılmaz, yüzde 25 artışın da yüksek bulunduğunun hatırlatılması üzerine, “Elektrik fiyatının sadece üretim boyutu yok… bir de dağıtım ve şebeke tarafı var. Dağıtım dediğimiz alan; trafo yatırımlarından hatlara, kablolardan bakım-onarım faaliyetlerine, arıza müdahalelerinden aydınlatma hizmetlerine kadar çok geniş bir operasyonu kapsıyor. Ve bu alan doğrudan sahada yapılan, sürekli yatırım ve işletme maliyeti gerektiren bir yapı. Burada, üretimde olduğu gibi doğrudan bir sübvansiyon mekanizması bulunmadığı için, yapılan düzenleme büyük ölçüde bu maliyetlerin karşılanmasına yöneliktir. Nitekim Nisan ayında yapılan %25’lik düzenlemenin önemli bölümü, dağıtım şebekesinin sürdürülebilirliği, hizmet kalitesinin korunması ve yatırımların devam edebilmesi amacıyla dağıtım tarifesine yansıtılmıştır” bilgisini verdi.
Kademeli fiyatlama mekanizması
Elektriğin ardından doğalgazda da kademeli tarife oluşturulmasının adil ve hedefli destekleme mekanizması oluşturulması yönünde adımlar arayışının sonucu olduğunu kaydeden Yılmaz, “Genel çerçevede şunu söyleyebilirim: Türkiye artık enerji alanında sübvansiyonu genel bir destek olmaktan çıkarıp, hedefli bir sosyal politika aracına dönüştürme sürecindedir. Bizim tüm düzenleyici yaklaşımımız da bu dönüşümü destekleyecek şekilde şekillenmektedir” dedi. EPDK Başkanı Yılmaz, Rekabet Kurumu ile birlikte düzenledikleri ve alanında ilk olan zirvenin de “Bugün enerji; ekonominin, teknolojinin, dış politikanın ve hatta küresel rekabetin merkezinde yer alıyor. Dolayısıyla böyle bir dönemde; farklı paydaşların bir araya geldiği, fikir ürettiği, tartıştığı ve birlikte çözüm geliştirdiği platformlara olan ihtiyaç da her geçen gün artıyor” yorumunu yaptı.
"EPDK; Emisyon Ticaret Sistemi'ne katkı sunacak"
Türkiye’nin Emisyon Ticaret Sistemi hazırlıklarında olduğunu kaydeden Mustafa Yılmaz, proaktif bir yaklaşım benimsediklerini vurgulayarak, “EPİAŞ’ın piyasa işletmecisi olarak konumlanmasıyla birlikte, birincil ve ikincil piyasaların şeffaf, likit ve rekabetçi bir yapı içinde faaliyet göstermesi hedeflenmektedir. EPDK, ETS (Emisyon Ticaret Sistemi) piyasasının sağlam bir zemine oturması yönünde özellikle piyasa kurallarının belirlenmesi, piyasa bozucu davranışların önlenmesi ve şeffaflığın sağlanmasına ilişkin düzenlemeleri hayata geçirerek yeşil dönüşümü finanse eden etkin, şeffaf ve rekabetçi çevresel piyasaların gelişimine katkı sunmaya devam edecektir” diye konuştu.