YENER KARADENİZ/İSTANBUL
Son 5 yılda Türkiye’nin hazır giyim ihracatında başlıca pazarları arasında yer alan Avrupa ve ABD’de doğum oranlarının belirgin şekilde gerilemesi, bebek giyim sektörünü doğrudan etkiledi. Avrupa Birliği’nde doğurganlık oranı 1,5 seviyelerinden 1,3-1,4 bandına düşerken, ABD’de de 1,7’den 1,6’nın altına indi. Nüfusun kendini yenileme eşiği olan 2,1’in oldukça altında kalan bu seviyeler, bebek giyime yönelik talebin yapısal olarak zayıflamasına yol açtı. Bu gelişmelerin etkisiyle Türkiye’nin bebek giyim ihracatı da 2021’de 396,9 milyon dolardan 2025’te 216,7 milyon dolara gerileyerek yaklaşık yüzde 45 daraldı. Türkiye’nin bu dönemde bebek giyim ürünleri ithalatı da artmaya devam etti. 2024’te yüzde 47 artışla 43 milyon dolara çıkarken geçen yıl ise 46 milyon dolara yükseldi.
Sektör ihracatından daha sert daraldı
İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği (İHKİB) tarafından hazırlanan “Türkiye Bebek Giyim İhracat Raporu” sektörde son yıllarda belirgin bir küçülmeye işaret ediyor. Daralma yalnızca uzun vadeli bir eğilim ile sınırlı kalmayıp geride bıraktığımız yıl çok daha derinleşti. 2025 döneminde bebek giyimde ihracat yüzde 13,2 düşerken, aynı dönemde hazır giyim ve konfeksiyon ihracatındaki gerileme yüzde 5,6 ile sınırlı kaldı. Bu tablo, bebek giyimin sektör ortalamasına göre daha kırılgan bir yapıya sahip olduğunu ortaya koydu. Sektörün toplam hazır giyim ihracatı içindeki payı da yüzde 1,9’dan yüzde 1,2’ye geriledi.
Tüm kategorilerde düşüş yaşandı
Ürün bazında pamuklu ürünler ağırlığını korusa da düşüş tüm kategorilere yayıldı. 2025 yılında 136,7 milyon dolarla pamuklu örme ürünler ilk sırada yer alırken, pamuklu dokuma ürünler 39,3 milyon dolar, sentetik ürünler ise 16,3 milyon dolar seviyesinde kaldı. Özellikle pamuklu ürünlerde son 5 yılda yüzde 40’ın üzerinde gerileme yaşanması dikkat çekti. Pazar tarafında ise Avrupa’daki kayıplar öne çıktı. Türkiye’nin en büyük pazarı İspanya’da ihracat son bir yılda yüzde 32,2 düşerken, Almanya’da yüzde 34,7, İngiltere’de yüzde 27,5 gerileme yaşandı. Irak ve Lübnan gibi alternatif pazarlarda artış görülse de bu yükseliş toplam kaybı telafi edemedi.
ABD’ye ihracat yüzde 65 arttı
Küresel rekabette de Türkiye’nin konumu zayıflama sinyali veriyor. Türkiye, bebek giyim ihracatında dünya sıralamasında 10. sırada yer alırken, Çin, Bangladeş ve Hindistan liderliğini sürdürdü. ABD gibi büyük pazarlarda ise Türkiye’nin payı yüzde 0,3 seviyesinde kaldı. Ancak Türkiye’nin 2023-2024 yılları arasındaki 5 yıllık süreçte ABD’ye bebek giyim ihracatını yüzde 65,7 arttırdığı görülse de ABD pazarındaki varlığının oldukça sınırlı olduğu görüldü. Buradaki en büyük engellerden biri de ABD tarafından Türkiye menşeili ürünlere uygulanan vergi oranı oldu. ABD’nin bu kapsam uyguladığı vergi ürüne göre değişmekle birlikte yüzde 11,8’den başlayıp yüzde 28,2’ye kadar çıkıyor. Son dönemde sıfır vergi uyguladığı Mısır’da artan Türk yatırımlarının bölgeye ihracatı artırması bekleniyor.
■ İkinci el ürün pazarı daha hızlı büyüyor
Sektördeki en güçlü dönüşüm ise ikinci el giyim trendinde yaşanıyor. Bir başka veri analiz şirketi Dataintelo’ya de göre bebek giyimde ikinci el pazarının önümüzdeki yıllarda üç kat büyümesi beklenirken, Market Report Analytics verileri ise küresel ikinci el giyim pazarının 500 milyar doları aşacağını ortaya koyuyor. Kısa süre kullanılan bebek kıyafetleri, bu segmenti ikinci el için en uygun alanlardan biri haline getiriyor. Business Insider analizleri, genç ebeveynlerin ikinci el ürünleri artık ana alışveriş kanallarından biri olarak gördüğünü ortaya koyarken, sürdürülebilirlik eğilimi de bu yönelimi güçlendiriyor. Tüm bu gelişmeler, bebek giyim sektöründe yapısal bir dönüşüme işaret ediyor. Talep tamamen ortadan kalkmasa da yeni ürün satışları üzerinde ciddi bir baskı oluşurken, ikinci elin yükselişi ve değişen tüketici davranışı, geleneksel üretim ve ihracat modelini zorlayan temel faktörler olarak öne çıkıyor.
