AYSEL YÜCEL
Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD), mart ayı otomobil ve hafif ticari araç satış rakamlarını açıkladı. Orta Doğu’daki savaşın etkisiyle iç pazarda daralma derinleşirken, elektrikli araçlara yönelik talep ise akaryakıta gelen zamlarla birlikte hızlandı. ODMD verilerine göre mart ayında otomobil ve hafif ticari araç satışları, 2025 yılı mart ayına göre yüzde 12,75 oranında daralarak 101 bin 997 adet oldu. Geçen ay otomobil satışları yüzde 13 düşüşle 79 bin 857 adet olurken, hafif ticari araç pazarı da yüzde 11,69 daralarak 22 bin 140 adette kaldı. İlk çeyrek toplamında ise otomobil ve hafif ticari araç pazarı yüzde 3,94 küçülerek 265 bin 398 adet olarak gerçekleşti. Aynı dönemde otomobil satışları yüzde 5,86 düşüşle 210 bin 688 adede inerken, hafif ticari araç pazarı yüzde 4,23 artışla 54 bin 710 adede yükseldi.
Pazardaki genel küçülmeye rağmen asıl dikkat çeken gelişme elektrikli araçlarda yaşandı. Geçen yılın ilk üç ayında 29 bin 573 adet olan tam elektrikli otomobil satışları, bu yılın aynı döneminde 38 bin 420 adede yükseldi. Böylece segment yıllık bazda yaklaşık yüzde 30 büyüme kaydetti. Elektrikli araçların toplam otomobil pazarı içindeki payı da yüzde 13,2’den yüzde 18,2’ye çıktı. Şubat sonunda ise elektrikli araçların toplam satışlardaki payı yüzde 17,8 seviyesindeydi.
Özellikle 160 kW altı elektrikli otomobillerde talep artışı belirginleşti. Sektör temsilcileri, bu yükselişte vergi avantajı, fiyat seviyesi ve değişen tüketici tercihlerinin etkili olduğuna işaret ediyor.
Motor tiplerine göre dağılımda benzinli araçların ağırlığı sürse de pay kaybı devam etti. Benzinli otomobil satışları ilk çeyrekte 110 bin 931 adetten 88 bin 688 adede gerileyerek yaklaşık yüzde 20 düşüş gösterdi. Dizel araçlar ise 13 bin 326 adetle toplam pazarda yalnızca yüzde 6,3 pay alabildi.*** Buna karşılık hibrit otomobiller yükselişini sürdürdü. Geçen yılın ilk çeyreğinde 63 bin 905 adet olan hibrit satışları bu yıl 69 bin 504 adede çıktı. Böylece hibrit araçlar yüzde 33’lük pay ile benzinli modellerin ardından en çok tercih edilen ikinci motor tipi oldu.
ÇATIŞMALARIN İLK SOMUT ETKİSİ
ODMD Başkanı Hakan Tiftik, mart ayındaki yüzde 12,75’lik daralmada Ramazan ayı ve bayram tatili nedeniyle perakende günlerinin azalması ile küresel çatışmaların ilk somut etkilerinin görülmesinin belirleyici olduğunu söyledi. Çevreci araçlara talebin arttığını söyleyen Tiftik, “Türkiye, 2025 sonu itibarıyla Avrupa’nın en büyük üçüncü elektrikli araç pazarı konumuna yükselerek tarihi bir eşiği aştı. Bu ivme 2026’nın ilk çeyreğinde de sürmüş; tam elektrikli ve hibrit araçların toplam payı yüzde 51,2’ye ulaşarak pazarın yarısını domine etti. Düşük emisyonlu araçlara olan bu ilginin artık geri dönülemez bir trend olduğunu görüyoruz” dedi. 2026’nın ikinci yarısı için senaryolarda öngörülen jeopolitik risklerin, beklenenden daha hızlı realize olduğunu gözlemlediklerini belirten Tiftik, “Savaşın uzaması ve petrol fi yatlarının yüksek kalması maliyetleri arttırabilir, tedarik zincirinin kırılma riskini ortaya çıkarabilir ve lojistik maliyetlerinin yukarı çıkmasına neden olabilir. Savaş süresinin uzaması ve petrol fi yatlarının yüksek kalması otomotiv pazarını aşağı yönlü etkileyecektir. Savaşın seyrine bağlı olarak ikinci yarıda daha dalgalı bir patika bizi beklese de belirsizliklerin yönetilebilir kaldığı baz senaryomuzda, yılı 1 milyon 350 bin adet seviyelerinde, yani geçtiğimiz yılın hemen eşiğinde tamamlamayı hedefliyoruz” açıklamasını yaptı.
