Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Merter Sanayici ve İşadamları Derneği (MESİAD) tarafından Güngören'de bir otelde düzenlenen Tekstil-Giyim Sektörü Değerlendirme Toplantısı'na katıldı.
Bolat burada yaptığı konuşmada, Merter'in tekstil ve modanın merkezi haline gelme yolculuğunu anlattı.
Son yıllarda yaşanan küresel ve bölgesel olumsuzluklardan bahseden Bolat, Kovid-19 salgını, Rusya-Ukrayna Savaşı, Kahramanmaraş merkezli depremler ve yüksek enflasyona rağmen Türkiye'nin büyümeyi, istihdamını ve ihracatını artırmayı sürdürdüğünü söyledi.
Bolat, hazır giyim, tekstil ve konfeksiyon sektörlerinin toplam ihracatının Kovid-19 salgınından önceki yıl olan 2019'da 28 milyar 580 milyon dolar olduğunu anımsatarak, bu rakamın, salgın sonrası 2021'de 34 milyar 455 milyon dolara yükseldiğini, 6 milyar dolarlık bir artışın söz konusu olduğunu, 2022'de 35 milyar 256 milyon dolara ulaştığını, sonraki yıllarda bu rakamın gerileyerek 31,7 milyar dolara indiğini kaydetti.
Bakan Bolat, "2021 ve 2022'deki anormal büyüme, Kovid-19 nedeniyle Batı'nın Çin ve Uzak Doğu yerine koşarak buraya gelmesinden ve 'Al sana iki yıllık sipariş, peşin para.' şeklindeki talebinden kaynaklandı." dedi.
O dönem genel ihracatta da talep patlaması nedeniyle artış yaşandığına işaret eden Bolat, sonraki süreçte dış talep zayıflasa da büyümeyi sürdürdüklerini vurguladı.
"Uzak Doğu ülkelerine giden müşterilerin bir kısmı Türkiye'ye dönmeye başladı"
Ticaret Bakanı Bolat, bu geçici talep patlamasının doyuma ulaşması ve azalması karşısında bazı üreticilerin "Müşteriler gelmiyor, yok oldular, ben şuraya-buraya gideceğim, şunu yapacağım" şeklinde söylemlerde bulunduğunu belirterek, "Bu sektör bitti, devlet bu sektörü gözden çıkardı gibi asla düşünülmeyen, gerçek olmayan bazı ifadeler, tevatürler ortalarda dolaşıyordu. Biz de göreve geldikten sonra 2023 Haziran'da bu konuyu kucağımızda bulduk." şeklinde konuştu.
Bu talebin azalmasının nedenlerinden bahseden Bolat, sözlerini şöyle sürdürdü:
"28 Şubat'ta ABD ve İsrail, İran'a karşı savaş açtı. Ne oldu? Bir anda siparişlerde artış olmaya başladı. O Uzak Doğu ülkelerine giden müşterilerin bir kısmı tekrar Türkiye'ye dönmeye başladı. Biz sürekli Türkiye'nin her tarafından veri topluyoruz her gün. Görebiliyoruz bunları. Lojistik maliyetleri yükseldi Uzak Doğu'dan. Artı tedarik konusunda şüpheler oluştu. Ne yapacağız? En güvenilir, en başarılı imalatçı bölgede. En yakın lojistik üssü, en güvenilir tedarik üssü, en kaliteli üretim üssü Türkiye. 'Hadi tekrar siparişleri Türkiye'ye döndürmeye başlayalım.' Öyle değil mi arkadaşlar? Son 3-4 aydır bu trend oluştu. Bunları iyi bilirsek ve görürsek panik yapmaya, kötücül mesajlar yaymaya hiç gerek yok. 'Şuraya gidiyorlar, buraya gidiyorlar, eyvah biz de onlara takılalım.' denirken şimdi de 'Gidenler geri dönmeye başladı.' deniliyor. Orada sıkıntı çektiler. 'Türkiye'deki kalite, tasarım, donanımlı, başarılı ve nitelikli iş gücü noktasında eksiklikler var. Onun için biz yeniden evimize dönelim.' diyorlar."
"Hazır giyimde aldığımız tedbirlerin etkisini görüyoruz"
Bakan Bolat, Türk üreticilerin ve tacirlerin dünyanın her yerine yayılmış durumda olduğunu, 215 ülke ve gümrük noktasına ihracat yaptıklarını belirterek, yurt dışından gelip Türkiye'de yatırım yapan 89 bin şirketin bulunduğunu söyledi.
Dünya ekonomisinin zor günlerden geçtiğini, NATO ve Dünya Ticaret Örgütünde anlaşmazlıkların ve sıkıntıların yaşandığını, tek taraflı ticaret kararları alan önemli ülkelerin bulunduğunu, çok yüksek sübvansiyonlarla dünya pazarını hallaç pamuğu gibi atan rakip ülkelerin var olduğunu anlatan Bolat, korumacılığın arttığını ancak karamsar tablo çizmek istemediğini bildirdi.
Bolat, Türkiye'nin üretimde Kovid-19 salgınından sonra yaşadığı hızlı toparlanmaya işaret ederek, 2019'a göre Avrupa'nın önde gelen ülkelerinden çok daha fazla artış yaşadıklarını anlattı.
Tekstil, konfeksiyon ve hazır giyim gibi alanlara yönelik aldıkları kararlardan bahseden Bolat, "Bunların etkisini hazır giyimde, iplikte, kumaşta, deride, saraciyede ve ayakkabıda görüyoruz. Bu alanlarda ithalat geçen yıla göre daha az." dedi.
Bolat, tekstil ve hazır giyimcilere yönelik verdikleri desteklere ilişkin bilgiler paylaşarak, bu alanda son 3 yılda 6 fuara katıldığını, firma temsilcileri ile istişarelerde bulunduklarını, onların dertlerini dinleyip taleplerini not ettiklerini aktardı.
Fuarlara yurt dışından gelen alım heyetleri ve ziyaretçiler için verdikleri desteklerden bahseden Bolat, yurt dışına yönelik kargo noktasında yaşanan şikayetleri çözmek için gerekli temaslarda bulunduklarını ve bunları çözdüklerini bildirdi.
Azerbaycan, Kazakistan ve Özbekistan gibi ülkelerdeki muhataplarla da gerekli görüşmeleri yaptıklarını kaydeden Bolat, "Bunun en iyi yollarından birisi üreticiler ve ihracatçılar olarak birleşmeniz ve kargo konusunda bir alternatif oluşturmanız ya da birlikte hareket ederek kargo firmaları nezdinde kargo maliyetlerini düşürtmeye çalışmak olacak." diye konuştu.
"Böylesine altın yumurtlayan bir tavuğu hangi devlet gözden çıkarır?"
Bakan Bolat, Türkiye'nin hazır giyim ve tekstilde hala dünyanın önemli bir üretici ve ihracatçı ülkesi olduğunu belirterek, şu ifadeleri kullandı:
"Kendimize güvenmeye devam edelim. 'Ahmet şuraya gitmiş, Mehmet buraya gitmiş, onu taklit edelim, onu takip edelim.' falan buna gerek yok arkadaşlar. Birleşerek güçleneceğiz, ayrılarak ya da panik halinde dağılarak bir şey elde edemeyiz. Halı ve ev tekstili de dahil 31,7 milyar dolar tekstil ve giyim ihracatı olan bir ülkeyiz. Dünyada 7'nci, Avrupa Birliği ülkeleri arasında 3'üncü sıradayız. Avrupa kıtasında üretimde birinciyiz."
Bolat, olaya sadece ihracat gözüyle bakılmaması gerektiğinin altını çizerek, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Koskoca iç pazarımız var. 86 milyon nüfus, 65 milyon turist satın alıyor buradan. Tatile geliyor çanta, kıyafet, ayakkabı, aksesuar alıyor. Gurbetçiler geliyor yılda 5 milyon. Genelde alışverişlerini buradan yapıyorlar. O nedenle iç pazarı da kattığımızda, ki iç pazarımız ihracatımızdan daha büyük, 75 milyar dolarlık bir sektörden bahsediyoruz. Bu anlamda tekstil ve giyim sektörü istihdam bakımından da birinci sırada. Böylesine altın yumurtlayan bir tavuğu hangi devlet, hangi hükümet gözden çıkarmaya cesaret eder ya da çıkarmak ister? Aklını peynir ekmekle yemesi lazım. Bu tevatürler yanlış. 'Başkaları şunu yaptı, bunu yaptı, oraya gitti, buraya gitti...' Ne oldu? Şimdi geri geliyorlar iki yıl sonra. Evinde güçlü olmayanın deplasmanda güçlü olması mümkün değildir. Bu ticaretin en önemli kuralıdır. Evinde de deplasmanda da güçlü olacaksın. Onun için rakipler evinizde güçlü olmadığınızı bilirlerse sizi o ülkede çabuk harcarlar."
"Vatandaşımızın makul fiyatlarda kaliteli ürünler alması için çalışalım"
Ticaret Bakanı Bolat, devletin ve hükümetin Türk üreticilerin ve ihracatçıların her zaman yanında olduğuna vurgu yaparak, "Pazar bütün dünya arkadaşlar. Ama iç pazarımızı da asla ihmal etmeyelim. Vatandaşımızın makul fiyatlarda kaliteli ürünler alması için çalışalım, rekabet edelim." dedi.
Yılbaşında hayata geçirilen ve yurt dışındaki e-ticaret platformlarından gerçek kişiler adına gelen, kıymeti 30 avroya kadar eşyanın basitleştirilmiş gümrük beyannamesiyle ithalatının sonlandırıldığı uygulamayı hatırlatan Bolat, bunun nedenlerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Bolat, "Bakın şimdi Avrupa Birliği de 1 Temmuz'da aynı uygulamaya başlıyor. 3 avro vergi getiriyor artı paket başına da işlem vergisi uygulayacak. ABD, 'Normal ithalatla getirirsen getir.' diyor. Bizde de aynı." diye konuştu.
Üreticilere ve ihracatçılara sunulan finansman imkanlarından bahseden Bolat, "Fuar teşvikleri, ticaret heyetleri, alım heyetleri, mağaza ve depo açma, lojistik destek gibi tüm desteklerimizin hepsinden faydalanabilirsiniz." ifadelerini kullandı.
Türkiye'nin artık birçok ülke ve bölgede rol model alınan bir ülke olduğunu vurgulayan Bolat, bunu yurt dışı ziyaretlerinde daha iyi anladığını söyledi.
Bolat, "e-İhracatı sakın ihmal etmeyelim. AB ile yoğun müzakere halindeyiz. Körfez, Kafkaslar, Orta Doğu ve Türk Cumhuriyetler bu konuda önemli yerler." diye konuştu.
Toplantıya, Ticaret Bakan Yardımcısı Özgür Volkan Ağar, İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, Güngören Belediye Başkanı Bünyamin Demir, MESİAD Yönetim Kurulu Başkanı Ufuk Muslu, İstanbul'un farklı bölgelerinde tekstil alanında faaliyet gösteren STK'lerin temsilcileri ile Merter ve farklı bölgelerdeki tekstilci ve hazır giyimciler katıldı.
(AA)
