FİKRİ CİNOKUR/ANTALYA
Türkiye Tohumcular Birliği (TÜRKTOB) ve Türkiye Tohumculuk Endüstrisi Derneği (TÜRKTED) iş birliği ile 1-5 Aralık tarihlerinde Asya Pasifik Tohumcular Birliği (The Asia and Pacific Seed Alliance) tarafından Antalya’da düzenlenecek Uluslararası Asya Tohumculuk Kongresi (Asian Seed Congress / ASC 2026) ön tanıtım toplantısı Antalya Ticaret Borsası’nda gerçekleştirildi.
Türkiye’de ilk kez düzenlenecek Uluslararası Asya Tohumculuk Kongresi (Asian Seed Congress / ASC 2026), tohumculuk sektörünün küresel ölçekteki önemli buluşma noktası olacak. Kongreye başta Asya – Pasifik ülkeleri olmak üzere sektör temsilcileri, tohum firmaları, ulusal ve uluslararası meslek örgütlerini, bitki ıslahçıları, araştırmacıları, akademisyenleri, politika yapıcıları ve ilgili tüm paydaşlar katılacak.
Türkiye Tohumculuk Endüstrisi Derneği (TÜRKTED) Başkanı Burak Gönen, 1980’li yılların ortasından itibaren özel sektör öncülüğünde gelişimini sürdüren Türk tohumculuk sektörünün dünyada hak ettiği yeri aldığını söyledi.
Türk tohumculuk sektörünün gelişimini sürdürmeye devam ettiğini belirten Gönen, ‘’Sektörümüz bu gelişme süreci içinde uluslararası ticaret ve rekabet alanlarında da iyi bir performans göstermektedir. TÜRKTOB ve TÜRKTED birlikte tohumculuk sektörümüzü Asya Pasifik Bölgesinde de tanıtmak için 2023 yılında tarihinde ilk defa Asya Tohumculuk Kongresini ülkemizde düzenlemek için müracaat etmişti’’ dedi.
Türkiye Tohumcular Birliği (TÜRKTOB) Başkanı Kayhan Yıldırım da, tohumculuğun bugün yalnızca tarımsal üretimin değil, gıda arz güvenliğinin, sürdürülebilirliğin, dış ticaretin ve ülkelerin stratejik geleceğinin en önemli alanlarından biri hâline geldiğini kaydetti. Yıldırım, şöyle konuştu:
‘’Türkiye tohumculuk sektörü, son yıllarda üretim kapasitesi, ihracat başarısı, AR-GE birikimi ve uluslararası pazarlardaki etkinliğiyle önemli bir gelişim göstermiştir. 1-5 Aralık 2026 tarihlerinde Antalya’da gerçekleştireceğimiz Uluslararası Asya Tohumculuk Kongresi’nin, ülkemizin bu alandaki birikimini ve başarısını dünyaya daha güçlü şekilde tanıtacağına inanıyoruz. Bu kongre, sektörümüz için yeni iş birliklerinin kurulmasına, Asya-Pasifik Bölgesi ile ticari ve teknik ilişkilerin geliştirilmesine, Antalya’mızın uluslararası organizasyon gücünün daha görünür hâle gelmesine katkı sağlayacaktır.’’
"Antalya’da tohum üretimi katma değeri 12 milyar TL’ye ulaştı"
Antalya Ticaret Borsası Başkanı Ali Çandır ise Türk tohumculuk sektörünün son yıllarda önemli bir gelişim gösterdiğini belirterek, ‘’Türkiye sadece kendi ihtiyacını karşılayan değil, 100’ün üzerinde ülkeye ihracat yapan, dış ticaret fazlası veren ve küresel rekabette güç kazanan bir konuma ulaştı’’ dedi.
Antalya’nın ise bu başarının en güçlü merkezlerinden biri olduğunu vurgulayan Çandır, şöyle devam etti:
‘’Antalya yalnızca yaş sebze ve meyve üretimiyle değil, özellikle sebze tohumculuğu, fide, fidan ve süs bitkileri gibi yüksek katma değerli alanlarda da stratejik bir üretim üssüdür. Bugün Türkiye’de sebze tohumu üretimi yapan 365 firmanın 118’i (3’te 1’i), sebze fidesi üretimi yapan 249 firmanın ise 107’si (5’te 3’ü) Antalya’da faaliyet göstermektedir. 2025 yılında Antalya’da 258 ton standart ve hibrit sebze tohumu üretilmiş, bu üretimin ekonomik değeri 12 milyar TL’ye ulaşmıştır. Ayrıca geçtiğimiz yıl kentimizde 1,9 milyar adet fide üretimi gerçekleşmiş, bunun ekonomik değeri ise 16 milyar TL olmuştur.’’
Çandır, APSA Tohumculuk Kongresi’nin Antalya’da düzenlenecek olmasının Türkiye için büyük bir fırsat olduğunu sözlerine ekledi.
"Türkiye, tohumculukta 922 milyon dolarlık dış ticaret hacmine ulaştı"
TÜRKTED Başkanı Burak Gönen ve TÜRKTOB Başkanı Kayhan Yıldırım, konuşmaların ardından Dünya ve Türkiye tohumculuk sektörü hakkında ortak açıklama yaptı.
Açıklamada, ‘Köklü geçmişten yenilikçi ve sürdürülebilir geleceğe’ temasıyla düzenlenecek kongrede, tohumculuk sektörünün bugünü ve geleceği, sürdürülebilir üretim, gıda arz güvenliği, iklim değişikliğine uyum, araştırma ve geliştirme (AR-GE) ve inovasyon, bitki ıslahı, uluslararası ticaret, sektörel iş birlikleri ve yeni teknolojiler gibi birçok başlık ele alınacağı belirtildi.
Asya Pasifik Bölgesi başta olmak üzere Avrupa, Türk Cumhuriyetleri, Afrika ve Amerika kıtasından bin 500’e yakın temsilcinin kongreye katılacağı ifade edilen açıklamada, şu görüşlere yer verildi:
‘’Türk tohumculuk sektörü geleneksel tedarik yöntemlerinden, ileri teknolojiye dayalı, araştırma ve geliştirme (AR-GE) odaklı ve dış ticaret fazlası veren küresel bir aktör konumuna evrilmiştir. Türk tohumculuk sektörü 2018 yılından bu yana ithalattan daha fazla ihracat yapmaktadır. 2025 yılında ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 141’e yükselmiştir. Sektör 2025 yılında 539 milyon dolar ihracat yaparak 922 milyon dolarlık dış ticaret hacmine ulaşmıştır. Hedefimiz dünya tohum ticaretinde 10. sırada olan yerimizi ilk 5’e taşımaktır.’’
Tohumculukta yeni pazarlar Asya-Pasifik
Türkiye’nin sadece tohum olarak 117, fidan ve süs bitkileri eklendiğinde 130 ülkeye tohumluk ihraç ettiğine dikkat çekilen açıklamada, şöyle denildi:
‘’Sektörümüz 2025 yılında 1 milyon 350 bin ton sertifikalı tohum, 203 milyon meyve fidanı ve çilek fidesi, 7 milyar adet sebze fidesi ve 2 milyar adedi aşkın süs bitkisi üreterek üretim hacmini genişletmiştir. Türk tohumculuk sektörü bir yandan piyasa ihtiyaçlarını karşılarken diğer taraftan dış pazara açılma ve küresel tohum pazarında etkili şekilde yer alma çabası içindedir. Sektör katma değeri yüksek, markalaşmış yeni çeşitlere ait tohumların, çoğaltım materyallerinin ve teknolojik ürünlerin dış ticarete konu edilmesi için yoğun çalışmalar yürütmektedir. Bu çabaların odak noktalarından biri de dünya tohumculuk sektörünün en hızlı büyüyen ve stratejik öneme sahip pazarlarından biri olan Asya-Pasifik Bölgesi’dir. Asya-Pasifik ticari tohum pazarı yaklaşık 22,3 milyar ABD doları büyüklüğündedir. Pazarın 2030 yılına kadar yaklaşık 30 milyar ABD dolarına ulaşması beklenmektedir.’’
Açıklamada, Türkiye’nin 2025 yılında Çin’e 1,8 milyon, Pakistan’a 1,5 milyon, Hindistan’a 1,2 milyon ve Japonya’ya 1,1 milyon olmak üzere toplam 5,6 milyon ABD doları ihracat gerçekleştirirken, aynı dönemde bu ülkelerden ise 500 bin ABD doları ithalat yapıldığı bildirildi.