FİKRİ CİNOKUR/ANTALYA
Antalya Ticaret Borsası (ATB) eylül ayı meclis toplantısında sektörle ilgili bilgi veren ATB Başkan Vekili Halil Bülbül, Antalya ekonomisinin ihracat hariç ülke ortalamasının altında kaldığını söyledi.
Yılın 7 aylık döneminde Antalya’nın ihracatının yüzde 5,9 artarken, ülke ihracatının ise yüzde eksi -2,7 azaldığına dikkat çeken Bülbül, ‘’Bu artışta tarım ve gıda sektörü yüzde 0,8 gibi cüzi bir katkı sağlamıştır. Protestolu senet ve karşılıksız çek tutarlarında ise temel karakteristik olarak ülkemiz ortalamasının altında bir artış yaşanmıştır. Ticari kredi kullanımında ise ülkemiz ortalamasının üzerinde bir artış gerçekleşmiştir.’’ dedi.
Zeytin ve zeytinyağı sektörel analiz toplantısı sonucunda, 2025 sezonunda zeytin rekoltesinde şu an için yüzde 30 düşüş beklendiğini ifade eden ATB Başkan Vekili Halil Bülbül, şöyle devam etti:
‘’Üretim maliyetleri artmaya devam ediyor. Bu durum sektörün sürdürülebilirliği açısından önemli riskler barındırıyor. İklim değişikliğinin etkileri yakından izlenmeli, çiftçilere yönelik eğitimler artırılması ve doğru ambalaj kullanımı gibi konularda farkındalık çalışmaları yapılmalı. Ayrıca atık su ve prina yönetiminde ortak çözüm modelleri geliştirilmesi gerekiyor.’’
İşlenmeyen tarım arazilerinin kiraya verilmesi
Toprak Koruma ve Arazi Kullanım Kanunu kapsamında iki yıl işlenmeyen tarım arazilerinin, Bakanlık tarafından kiraya verilerek üretime kazandırılmasının hedeflendiğini anımsatan Bülbül, ‘’Bu konuda Antalya’da ilk aşama tamamlanmış, kiralanacak araziler belirlenmiş olup, askı süresinde gelen itirazlar ve talepler değerlendirildikten sonra fiyatlandırma ve ihale işlemleri yapılacaktır. Kiralama öncelikli olarak yerleşim yerinde ikamet edenler, sivil toplum kuruluşları ve meslek odalarına yapılacak ve sürecin birkaç hafta içinde tamamlanması hedeflenmektedir.’’ dedi.
"Antalya desteklerden yararlanamıyor"
Bitkisel üretime yönelik desteklerde 2026 yılı için dekara 310 TL olarak belirlenen katsayının dekara yüzde 27 oranında artırıldığına dikkat çeken Bülbül, Antalya’nın tarımsal desteklerden yeterince yararlanamadığını kaydetti. Halil Bülbül, şöyle konuştu:
‘’Genç ve kadın çiftçiler, organik ve sertifikalı tohum kullanan üreticiler ile hububat, mısır, biyolojik mücadele ve organomineral gübre üreticilerine ek destek sağlanmıştır. Ancak bu yüzde 27’lik artış, hem güncel olarak hem de bu ödemelerin 2027 yılında başlayacağı göz önünde bulundurulduğunda girdi maliyetlerinde yaşanan artışlar nedeniyle yeterli değildir. Kaldı ki Antalya gibi parçalı ve küçük arazilerde üretimin yapıldığı kentlerde bu desteklerden faydalanma oranı da düşük kalmaktadır. Nitekim bitkisel üretimin ortalama yüzde 7’sini üreten kentimizin desteklerden faydalanma oranı binde 7 düzeyinde kalmaktadır.’’
Su kısıtlaması
Su kısıtı olan havzalarda dane mısır ve patates ekimine destek verilmeyeceğini anlatan Bülbül, gerçeğe aykırı ürün beyanında bulunanlara da destek ödemesi yapılmayacağını açıkladı.
Su kısıtı konusunun, başta Elmalı ve Korkuteli olmak üzere Antalya’yı yakından ilgilendiren konuların başında geldiğine dikkat çeken Halil Bülbül, sözlerini şöyle tamamladı:
‘’Azalan yer altı suyu kaynağımız nedeniyle Korkuteli’nde şeker pancarı ve mısır gibi ürünlerimizin ekimi ciddi düzeyde etkilenecek ve yasaklamaları beraberinde getirecektir. Elmalı başta olmak üzere yaylada plansız bir biçimde artan örtüaltı üretime bağlı olarak tarımsal sulama suyu yetersizliğidir. Tarımsal amaçlı kullanılacak su konusunda daha planlı hareket edilmeli. Hayvancılık desteklerinde ise buzağılar için yüzde 40 artışla hayvan başına bin 400 TL, kuzu ve oğlaklar için ise bir önceki yıla göre yüzde 50 artırılarak hayvan başına 300 TL olacaktır. Çoban desteği, 150 baş üzerinden ilave 1,8 katla 81 bin TL ödenecektir. Bu ödemelerin bu yıl yeni uygulamaya başlanacak hayvan ve sürü sağlığı desteği kapsamında, hayvan tanımlama araçları ile bazı aşı bedelleri de destek kapsamına alınmıştır. Hayvancılık desteklerinde ödemeler 2026 yılı itibariyle başlamaktadır. 1 Şubat-13 Nisan döneminde meydana gelen zirai don nedeniyle zarar gören ürünler için ÇKS kayıtlarına göre destek ödemesi yapılacak, sigortası olmayan veya teminat dışında kalan çiftçiler de destekten yararlanabilecektir.’’
