EKONOMİ/ANTALYA
Batı Akdeniz Kalkınma Ajansı (BAKA) tarafından Burdur Gölü'nün kuruyan 600 hektarlık alanı için kapsamlı bir rehabilitasyon projesi başlatıldı. Uzun yıllar suyunun çekilmesi sorunuyla karşı karşıya olan Burdur Gölü'nün kuruyan sahalarının rehabilitasyonu amacıyla BAKA tarafından Teknik Destek Programı kapsamında “Burdur Gölü Kuraklığa Dayanıklı Bitkilerde Ekolojik Restorasyon ve Toprak Rehabilitasyonu” projesi başlatıldı.
Burdur ve Isparta Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlükleri başta olmak üzere Burdur Gölü havzasındaki kamu kurumları, üniversiteler ve diğer paydaşların katılımıyla, gölün ekolojik ve ekonomik yönden yeniden kazanılması hedefleniyor.
Analiz çalışmalarının sürdüğü proje, göl aynasına girmeden, kıyı kenar çizgisinin dışında kalan ve yaklaşık 600 hektarlık çok büyük bir alanı kapsıyor.
Burdur Gölü'nün kenarından geçerken görülen girdaplar ve toz sorununun projenin temel motivasyonu olduğunu belirten yetkililer, Isparta’ya bağlı Senir ilçesinde hem de Burdur'da büyük sorun olan toz taşınımının (tozlaşma), insan sağlığını doğrudan etkileyen en önemli çevresel kirlilik konularından biri olduğuna dikkat çekiyor.
BAKA’dan yapılan yazılı açıklamada, rehabilitasyonda başarılı olunması için dört ana kriter belirlendiğine dikkat çekildi.
Buna göre rehabilitasyon projesinde öncelikle tozlaşmayı önlemek, tuzlu toprakta yetişen bitkiler tespit etmek, iklim değişikliği değerlendirmesi yapılarak kuraklığa dayanıklı bitkileri belirlemek ve bölge ekonomisine katkı sağlayacak ekonomik değeri yüksek ürünler elde etmek hedefleniyor.
Aral Gölü örnek oldu
Burdur Gölü Rehabilitasyon Projesinin uygulanmasında, Dünyanın en büyük gölleri arasında bulunan ve uluslararası örnek oluşturan Aral Gölü’nün kurtarılması deneyimlerinden yararlanılacak.
Rehabilitasyon çalışmalarına başlamadan önceki bölgede öncelikle toprak ve su kaynaklarının niteliği belirlenmek üzere 49 farklı numune alınarak analiz edilecek. Toprak analizlerinde; bünye (satürasyon), tuz, pH, kireç, fosfor, potasyum, kalsiyum, magnezyum, organik madde, demir, mangan, çinko ve bakır gibi elementlerin yanı sıra ağır metal analizleri (Cd, Co, Cr, Pb, Ni) yapılacak.
Su analizlerinde ise klorür, karbonat, bikarbonat, sülfat, sodyum, potasyum, kalsiyum, magnezyum ve bor gibi anyon ve katyonların yanı sıra bazı ağır metaller (As, Cr, Cu, Ni, Zn, Pb, Cd, Hg, Fe, Al ve Mn) incelenecek.
Analiz sonuçlarına göre bilim insanları ve uzmanların katılımıyla, Burdur Gölü’nün kuruyan alanlarında hangi bitkisel ürün deseni kullanılarak rehabilite edilebileceği tanımlanacak.
Neler yapılacak?
Uzun yıllardır göl çevresinde gözlenen toz taşınımı ve partikül kaynaklı hava kirliliği, yüzey stabilizasyonu ve bitkisel örtü rehabilitasyonu çalışmalarıyla önemli ölçüde azaltılacak. Böylece insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkiler giderilerek bölgenin hava kalitesi iyileştirilecek.
Rehabilitasyon ile uzun süredir çorak ve boz görünümdeki kuruyan göl sahasının yeniden yeşil bir peyzaj karakterine kavuşturulması planlanıyor. Bu da hem görsel kaliteyi artıracak hem de alanın ekoturizm potansiyelini güçlendirecek. Ekolojik sürdürülebilirlik açısından, tuzluluğa ve kuraklığa dayanıklı bitki türlerinin seçimiyle toprağın su tutma kapasitesi ve biyolojik çeşitliliği artırılacak, erozyon riski düşürülecek.
Böylelikle proje, yalnızca çevresel kirliliğin önlenmesine katkı sunmakla kalmayıp, Burdur Gölü ekosisteminin yeniden doğal döngüsüne kavuşmasını sağlayarak bölge için uzun vadeli bir sürdürülebilirlik modeli oluşturacak.
