AHMET USMAN/İZMİR
Pazar çeşitlendirme çalışmaları kapsamında geçen yıldan bu yana İngiltere, Norveç, Kanada ve ABD’ye yönelik çeşitli organizasyonlar gerçekleştiren Egeli yaş meyve ihracatçıları bu vizyonun bir sonraki aşaması olarak Uzak Doğu pazarını görüyor. İhracatçıların, bu kapsamda öne çıkan ürünlerden biri olan kirazda Çin’e ihracat kapılarının yeniden açılması için umutları arttı.
Yıllık yaklaşık 700 bin ton dolayındaki üretimiyle dünyanın en büyük kiraz üreticisi olan Türkiye, yıllar itibari ile bunun yaklaşık yüzde 10’luk kısmını yurt dışına satıyor. 2024’te 67 bin ton olan kiraz ihracatı, geçen yıl yaşanan don felaketi nedeniyle 6 bin tona kadar geriledi. Dünyanın en büyük kiraz ithalatçısı olan Çin ise pandemiden bu yana, yani yaklaşık 5 yıldır Türkiye’den kiraz almıyor. Fakat geçen ay Çin Gümrükler Genel İdaresi'nden gelen teknik uzmanlar, sektörün ihracatın yeniden başlayacağı yönündeki beklentilerini güçlendirdi. Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Cengiz Balık, heyetin hazırlayacağı rapor sonrası Çin idaresinin yeniden Türkiye’den kiraz ithalatına izin vermesini beklediklerini belirtti.
Bu yıl birlik olarak narenciyeden incire, üzümden salça ve turşuya kadar yüzü aşkın ürünü dünya pazarlarına ulaştırdıklarını anlatan Balık, “2026’ya güçlü bir başlangıç yaptık. Geçen yıl ilk 6 ayda 559 milyon dolar olan ihracatımız, bu yıl 572 milyon dolara yükseldi. En fazla ihraç ettiğimiz ürünler kiraz, domates, mandalina ve şeftali oldu. Özellikle kirazda ulaştığımız kalite ve pazar çeşitliliği, Türk kirazını dünya sofralarının aranan ürünü haline getirdi” diye konuştu.
“Çin pazarı kiraz için yeni bir ufuk açar”
Uzak Doğu pazarlarında kalıcı bir varlık oluşturmanın, sektörün uzun vadeli büyüme stratejisinin ayrılmaz bir parçası olduğunu dile getiren Cengiz Balık, “Bu kapsamda kirazda önemli gelişmeler oluyor. Türkiye'den bu ülkeye kiraz ihracatının yeniden başlatılması için Çin Halk Cumhuriyeti Gümrükler Genel İdaresi'nden teknik uzmanlardan oluşan bir heyet, 22-28 Haziran tarihleri arasında ülkemizi ziyaret ederek kiraz bahçelerinde, paketleme tesislerinde ve soğuk işlem ile fumigasyon uygulama merkezlerinde incelemelerde bulundu. Heyete, kirazımızın bahçeden sofraya uzanan izlenebilirlik süreci ve gıda güvenliği uygulamalarımız yerinde aktarıldı. Heyetin hazırlayacağı rapor doğrultusunda Çin makamlarının ülkemizden kiraz ithalatına yeniden izin vermesini bekliyoruz. Yılda yaklaşık 600 bin ton kiraz ithal eden ve dünyanın en büyük kiraz ithalatçısı konumundaki Çin pazarının açılması sürecinin olumlu sonuçlanmasının, Türk kirazına yepyeni bir ufuk açacağına inanıyoruz” diye konuştu.
“Pazar çeşitlendirmede sıra Uzak Doğu’ya geldi”
Pazar çeşitlendirme stratejisi kapsamında fuar ve ticaret heyeti organizasyonlarına ağırlık verdiklerini, 2025 yılı ve 2026 yılının ilk çeyreğinde fuar ve heyet katılımlarının kesintisiz devam ettiğini söyleyen Balık, “Birlik olarak yürüttüğümüz UR-GE projesi kapsamında İngiltere, Norveç ve Kanada'ya ticaret heyetleri düzenledik. Turkish Tastes Turquality projemiz kapsamında ise ürünlerimizin ABD’ye prestijli ortamlarda tanıtılması için yoğun bir çalışma yürüttük. Pazar çeşitlendirme vizyonumuzun bir sonraki adımı ise Uzak Doğu olacak. Bu kapsamda, 20-29 Kasım 2026 tarihleri arasında Japonya ve Güney Kore'ye yönelik sektörel bir ticaret heyeti düzenleyeceğiz” dedi.
