EKONOMİ/GAZİANTEP
Güneydoğu Anadolu Bölgesi, 2025’in Ocak-Temmuz döneminde, Türkiye’nin toplam ihracatı içinde yüzde 30’u geçen payıyla liderliğini sürdüren hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri sektöründe önemli bir başarıya imza attı. Bölgeden yapılan ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 6,6 artarak 2 milyar doları geçti. Tonaj bazında ise yüzde 0,3’lük artışla 2,5 milyon tonu aştı.
Yılın ilk yedi ayında yaklaşık 250 bin ton ayçiçek yağı ihracatı gerçekleştirilerek 365,3 milyon dolar gelir elde edildi. Bu rakam, Türkiye’nin toplam ayçiçek yağı ihracatının yüzde 57,6’sının Güneydoğu’dan yapıldığını ortaya koydu. Makarna ihracatı da dikkat çekti. Bölgeden 600 bin ton makarna ihraç edilerek 345,8 milyon dolar gelir sağlandı. Türkiye’nin toplam makarna ihracatında Güneydoğu’nun payı yüzde 66,8 oldu.
Afrika’da yükseliş, Irak’ta düşüş
Afrika pazarına yapılan ihracat yüzde 28,6 artışla ivmesini korurken, Irak pazarında yüzde 9,5’lik düşüş yaşandı. Bu gerileme, bölgeye 60 milyon doların üzerinde gelir kaybı olarak yansıdı. Irak’a hububat ihracatında en büyük düşüş pastacılık ve değirmencilik ürünlerinde görülürken, Suriye pazarında sağlanan 55,3 milyon dolarlık ihracat artışı bu kaybı kısmen telafi etti.
Suriye ile yeni ticaret hamlesi
Güneydoğu Anadolu Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Celal Kadooğlu, Türkiye ile Suriye arasında yeni nesil kapsamlı ekonomik ortaklık anlaşması için önemli adımlar atıldığını vurguladı. Birlik olarak Şam Ticaret Odası ve Halep Ticaret Odası ile mutabakat zaptı imzaladıklarını belirten Kadooğlu, TİM Suriye Masası aracılığıyla Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanlığı heyetiyle de görüşmeler gerçekleştirdiklerini söyledi.
Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı’nın, “Türkiye bizim için ikinci vatan” ifadesini kullanmasının iki ülke arasındaki karşılıklı güveni pekiştirdiğini belirten Kadooğlu, mevcut sipariş ortamına göre Türkiye’nin Suriye’ye ihracatının yıl sonunda 2 milyar doları aşmasının beklendiğini kaydetti. Güneydoğu’nun payının ise 1 milyar dolara yaklaşacağı tahmin ediliyor.
Irak pazarında sorunlar masada
Irak’a ihracatta yaşanan düşüşe değinen Kadooğlu, yeni gümrük düzenlemeleri, kuzey–güney geçişlerinde siyasi gerilimler, artan gümrük vergileri ve lojistik sorunların ihracatçıları zorladığını ifade etti. Bu sorunların çözümü için hem Irak merkezi hükümeti hem de bölgesel yönetimle temasların sürdüğünü, alternatif lojistik kanallarının oluşturulması ve Türk ürünlerinin rekabet gücünü artıracak anlaşmalar yapılması yönünde çalışmaların devam ettiğini söyledi.
