FİKRİ CİNOKUR/ANTALYA
ABD ve İsrail’in İran ile savaşması sonucu Hürmüz Boğazının kapatılmasıyla tedarikte bir hayli zorlanan gübre üretim sektörü, Ticaret Bakanlığı’nın bazı gübre çeşitlerinde vergiyi sıfırlaması ile moral bulurken, ham maddeye ulaşımda büyük sıkıntı yaşıyor.
Ticaret Bakanlığı, savaşın etkilerini azaltmak, tarım ve gıda üretiminde maliyetleri aşağıya çekmek, fiyat dalgalanmalarını önlemek amacıyla amonyum nitrat ve monoamonyum fosfatta vergileri sıfırladı.
Hürmüz boğazındaki savaş nedeniyle tedarikte güçlük çeken gübre üreticileri, Bakanlığın yaptığı düzenleme ile bazı gübre çeşitlerinde vergiyi sıfırlaması sektöre de moral kaynağı oldu. Gübre üreticileri, düzenlemenin etkinliğinin maksimize edilebilmesi için döviz kuru istikrarı, lojistik altyapı iyileştirmeleri ve yerli üretimi destekleyici sanayi politikaları ile birlikte ele alınmasının da önemli olduğuna dikkat çekti.
"Yerli üreticiyi destekleyici sanayi politikaları geliştirilmeli"
Antalya Organize Sanayi Bölgesi’nde (AOSB) gübre üretici ve ihracatçısı Makro Tarım Genel Müdürü Harun Öztürk, bazı gübre çeşitlerinde gümrük vergisinin sıfırlanmasının kısa vadede üretim maliyetlerini düşürmede etkili olabileceğini, ancak bunun tek başına da yeterli olamayacağını bildirdi. Öztürk, şunları kaydetti:
‘’Makroekonomik açıdan değerlendirildiğinde, söz konusu düzenleme tarımsal üretim maliyetlerini aşağı çekerek enflasyonun gıda bileşeni üzerinde sınırlayıcı bir etki yaratma potansiyeline sahiptir. Gübre fiyatlarının, toplam tarımsal girdi maliyetleri içindeki payı dikkate alındığında, bu tür vergi düzenlemeleri üretici fiyatları üzerinden tüketici fiyatlarına dolaylı bir geçişkenlik yaratmaktadır. Sonuç olarak, amonyum nitrat ve monoamonyum fosfatta gümrük vergisinin sıfırlanması, kısa vadede maliyetleri azaltıcı ve arzı artırıcı, orta vadede ise piyasa rekabetini yeniden şekillendirici bir araç olarak öne çıkması beklenmektedir. Düzenlemenin etkinliğinin maksimize edilebilmesi için döviz kuru istikrarı, lojistik altyapı iyileştirmeleri ve yerli üretimi destekleyici sanayi politikaları ile birlikte ele alınması asıl kritik öneme haizdir. Atılan bu adımın, tarımsal üretimde sürdürülebilirlik ve gıda arz güvenliği açısından olumlu katkılar sağlaması sektörel olarak beklentimizdir.’’
"Çin’den ham madde alamıyoruz"
Merkez Anadolu Kimya Sanayi Ltd. Şti. sahibi Osman Dirican da, savaşın devam etmesinin, tarım sektöründe çeşitli sorunları beraberinde getirdiğini, bunların başında da gübre temini, özellikle de üre geldiğine dikkat çekti. Dirican, ‘’Bazı gübrelerde düzenlenmesi yapılarak verginin sıfırlanması elbette ki faydası olur. Ama şu anda hammaddeye ulaşmada sıkıntı var. Örneğin Çin şu anda hiç göndermiyor. Çin’den hammadde alamıyoruz. Savaştan dolayı herkes kabuğuna çekildi. Herkes kendi ülkesini düşünmek zorunda. İnşallah hızlı bir şekilde bu savaş biter’’ dedi.
