NİHAT DÜZGÜN/GAZİANTEP
Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Türkiye-Irak İş Konseyi, yaklaşık 20 Türk iş insanından oluşan heyetle Bağdat’ta başta Irak Başbakanı Ali Ez-Zeydi kabulü olmak üzere önemli görüşmeler gerçekleştirdi.
Heyet, kamu kurumları ve Türkiye Cumhuriyeti Bağdat Büyükelçiliği temsilcilerinin katılımıyla yaklaşık 30 kişilik bir delegasyon olarak iki gün boyunca Bağdat’ta yoğun temaslarda bulundu. İnşaat, müteahhitlik, savunma sanayii, sağlık, enerji, sanayi, gıda, lojistik, finans ve üretim başta olmak üzere farklı sektörleri temsil eden heyet, Irak’ın öncelikli kalkınma alanlarında yeni iş birliklerinin geliştirilmesine yönelik görüşmeler gerçekleştirildi.
Ziyaret programının ilk gününde Irak Ticaret Bakanı Mustafa Ani ile gerçekleştirilen toplantıda, iki ülke arasındaki ticaret hacminin artırılması, ticaretin önündeki idari ve teknik engellerin azaltılması, karşılıklı yatırımların teşvik edilmesi ve özel sektörler arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesi konuları ele alındı. Irak Sanayi ve Madenler Bakanı Muhammed Nuri ile yapılan görüşmede ise Irak’ın sanayi altyapısının geliştirilmesi, üretim odaklı yatırımların artırılması, organize sanayi bölgelerinde iş birliği imkanları ve Türk sanayicilerinin bilgi birikimi ile teknoloji transferine sağlayabileceği katkılar değerlendirildi.
Heyetin üst düzey resmi teması ise, Irak Başbakanı Ali Ez-Zeydi ile gerçekleştirilen kabul oldu. Görüşmede, Türkiye ile Irak arasında son dönemde ivme kazanan ekonomik ilişkiler, Kalkınma Yolu Projesi başta olmak üzere stratejik altyapı yatırımları, yatırım ortamının iyileştirilmesi, Türk firmalarının Irak’ın kalkınma sürecine sağlayabileceği katkılar ve iki ülke özel sektörünün uzun vadeli ortaklık vizyonu ele alındı. Türk iş dünyasının Irak’a duyduğu güven ve uzun vadeli yatırım yaklaşımı da Başbakan’a aktarıldı.
Görüşmeler kapsamında ayrıca, Merkezi Hükümet ile IKBY arasındaki gümrük uygulamalarının ve ASYCUDA sisteminin uyumlaştırılması, bankacılık ve uluslararası ticaret ödemelerinde yaşanan uygulama farklılıklarının giderilmesi, iş insanlarına yönelik e-vize süreçlerinin etkinleştirilmesi, çalışma ve oturma izinlerinin kolaylaştırılması, yatırım ortamının güçlendirilmesi amacıyla uygun sektörlerde yabancı sermayeye yönelik daha esnek modellerin değerlendirilmesi, sanayi arsalarına erişimin kolaylaştırılması ve yatırım teşviklerinin dijital platformlar üzerinden yatırımcıların erişimine sunulması gibi konular ele alındı.
Bunun yanı sıra yerli üretimi destekleyen politikaların öngörülebilir şekilde uygulanması, kamu projelerinde hakediş ödemelerinin zamanında gerçekleştirilmesi, kamu alımlarında şeffaf ve eşit rekabet ortamının güçlendirilmesi, su altyapısı alanındaki ortak projelerin hızlandırılması, Kalkınma Yolu Projesi kapsamında yatırımcılar için tek bir koordinasyon mekanizmasının oluşturulması değerlendirildi.
Programın en önemli özel sektör ayağını ise Irak Ticaret Odaları Federasyonu (FICC) ile gerçekleştirilecek toplantı oldu. Irak özel sektörünün en üst çatı kuruluşu olan FICC ile yapılan görüşmelerde, Türkiye-Irak ekonomik ilişkilerinin kalıcı şekilde gelişmesinde kamu diplomasisinin yanı sıra iş dünyası diplomasisinin de belirleyici rol oynadığı vurgulandı.
Ziyaretin ikinci gününde Irak Su Kaynakları Bakanı Musenna Temimi ile gerçekleştirilen görüşmede, su yönetimi, sulama altyapısı, baraj ve su iletim sistemleri ile çevresel sürdürülebilirlik alanlarında geliştirilebilecek iş birliği imkanları ele alındı. Türk mühendislik ve müteahhitlik sektörünün bu alandaki uluslararası tecrübesinin Irak’ın ihtiyaç duyduğu altyapı yatırımlarına sağlayabileceği katkılar değerlendirildi.
Irak Maliye Bakanı Falih Sari Abdaşi ile gerçekleştirilen toplantıda ise yatırım ortamının geliştirilmesi, finansal iş birliği, bankacılık sistemi, vergi uygulamaları, yatırımcıların karşılaştığı mali ve idari süreçler ile ekonomik iş birliğinin önünü açacak yapısal adımlar gündeme geldi.
