ESRA ÖZARFAT/BURSA
Türkiye sanayisinin en güçlü üretim merkezlerinden biri olan Bursa’da organize sanayi bölgeleri (OSB), son yıllarda hayata geçirilen yatırımlarla yalnızca kapasite artışını değil, yapısal bir dönüşümü hedefliyor. Yeşil OSB yaklaşımı, su ve enerji güvenliği, dijital altyapı yatırımları ve insan odaklı planlama; Bursa’daki OSB’leri ortak bir vizyon etrafında buluşturuyor. Ortaya çıkan tablo, Bursa’nın sanayide “yeşil, dijital ve dayanıklı” yeni bir model inşa ettiğini gösteriyor. Bursa OSB’lerinde dikkat çeken en önemli başlık, yeşil dönüşümün istisna olmaktan çıkıp standart haline gelmesi. Çevreci yatırımlar artık sadece kurumsal itibar unsuru değil; rekabet gücünün ve sürdürülebilir üretimin temel koşulu olarak görülüyor. Barakfakih Organize Sanayi Bölgesi (BOSAB), 2026 hedeflerini doğrudan yeşil dönüşüm ekseninde tanımlarken; Hasanağa OSB (HOSAB) Yeşil OSB Belgesi alarak bu süreci resmiyete taşıdı. Bursa OSB, Kayapa OSB ve Demirtaş OSB (DOSAB) ise Türkiye’de Yeşil OSB uygulamalarının öncüleri arasında yer alıyor. OSB yönetimleri, karbon salımının azaltılmasından enerji verimliliğine, atık yönetiminden çevre yatırımlarına kadar pek çok alanda eş zamanlı adımlar atıyor. Bursa’daki bu tablo, sanayide çevreci üretimin artık bir “vitrin çalışması” değil, yeni altyapı standardı haline geldiğine işaret ediyor.
Su ve enerji güvenliği stratejik öncelik
Küresel iklim değişikliği ve artan maliyetler, OSB’lerde su ve enerji yönetimini stratejik bir gündem maddesine dönüştürdü. Bursa OSB’lerinin neredeyse tamamında proses suyu sürekliliği, atık suyun geri kazanımı ve yenilenebilir enerji yatırımları ön plana çıkıyor. BOSAB’da yürütülen çalışmalarla proses suyu geri kazanımı artırılırken, kayıp-kaçak oranı sıfıra yaklaşmış durumda. HOSAB ve DOSAB’da suyun yeniden kullanımı ve emisyon azaltımına yönelik projeler hız kazanırken; Kayapa OSB’de karbon ayak izi doğrulaması ve çatı tipi güneş enerji santralleri (GES) yatırımları dikkat çekiyor. Bu yatırımlar, OSB’lerin yalnızca çevresel sorumluluk değil, üretim sürekliliği ve maliyet yönetimi açısından da uzun vadeli bir güvence oluşturma arayışında olduğunu gösteriyor.
Altyapıdan akıllı altyapıya geçiş
Bursa OSB’lerinde dönüşüm yalnızca çevre yatırımlarıyla sınırlı değil. Klasik altyapı anlayışı yerini akıllı ve dijital altyapılara bırakıyor. Fiber optik ağlar, dijital arşivler, veri merkezleri ve hızlı müdahale organizasyonları OSB yönetimlerinin yeni standartları arasında yer alıyor. Özellikle Bursa OSB, TEKNOSAB ve DOSAB, dijitalleşme ve kurumsal altyapı yatırımlarıyla öne çıkıyor. OSB’lerin yönetim yapıları, bu yönüyle artık geleneksel bir “altyapı sağlayıcısı”ndan çok, teknoloji odaklı kurumsal yapılar gibi çalışıyor. OSB temsilcileri bu dönüşümün sanayicilere zaman, maliyet ve operasyonel verimlilik açısından önemli avantajlar sağladığına dikkat çekiyor.
OSB’ler üretim alanından yaşam alanına dönüşüyor
Bursa’daki OSB’lerde bir diğer dikkat çekici eğilim ise sanayi bölgelerinin çok boyutlu yaşam alanları haline gelmesi. Güvenlik, sağlık, eğitim ve sosyal alan yatırımları OSB yönetimlerinin gündeminde üst sıralarda yer alıyor. Kayapa OSB’de polis merkezi, itfaiye, sağlık birimleri ve eğitim projeleri planlanırken; HOSAB ve BOSAB’da sosyal tesisler ve ortak kullanım alanları öne çıkıyor. DOSAB ise cami, aile sağlığı merkezi ve sosyal sorumluluk projeleriyle bölge çalışanlarının yaşam kalitesini artırmayı hedefliyor. Bu yaklaşım, OSB’lerin sadece üretimi değil, insanı merkeze alan bir sanayi anlayışına yöneldiğini ortaya koyuyor.
Krizlere karşı dönüşüm refleksi
Bursa OSB’lerinin ortak bir diğer özelliği ise ekonomik belirsizlikler karşısında küçülme yerine dönüşümü tercih etmeleri. Bunun en çarpıcı örneklerinden biri Deri OSB’de görülüyor. Bölge, klasik deri üretiminin ötesine geçerek gıda, jelatin ve kolajen gibi yüksek katma değerli alanlara yöneliyor. Yüksek katma değerli üretim ve ihracat hedefiyle kurulan TEKNOSAB’da tüm parsellerde üretimin 2027 sonuna kadar başlaması hedeflenirken, Güney Marmara’nın en büyük lojistik merkezi için de ilk kazma vuruluyor.
