FİKRİ CİNOKUR/ANTALYA
Antalya Ticaret Borsası 106. Kuruluş yılını kutlarken, Antalya ekonomisinin kur ve enflasyon kıskacı altında kalırken tarım ve turizm pazarlarını kaybetme riski ile karşı karşıya kaldığı belirtildi.
Antalya Ticaret Borsası (ATB) Haziran ayı meclis toplantısı, Erdoğan Ekinci başkanlığında gerçekleştirildi.
Toplantıda değerlendirmelerde bulunan ATB Başkanı Ali Çandır, bu yıl 106. Kuruluş yıldönümünü kutladıklarını belirterek, borsanın 23 Haziran 1920’den bugüne Antalya ve ülke ekonomisinin gelişimi için çalıştığını söyledi. Çandır, ‘’Bizler bu köklü emaneti, geçmişten aldığımız güçle geleceğe taşımanın sorumluluğuyla hareket ediyoruz’’ dedi.
2026 yılı ilk çeyrek büyüme rakamlarına göre, milli gelirin ilk üç ayda reel olarak yüzde 2,5 arttığını, bu büyümenin son 32 yılın ilk çeyrek ortalama büyümesinin yaklaşık yarısı kadar gerçekleştiğine dikkat çeken şunları kaydetti:
‘’Yani büyümede ciddi bir ivme kaybı yaşamaktayız. Özellikle son iki yıldır yaşadığımız bu kaybı en son 2019 ve 2015 yıllarında yaşamıştık. Tarım sektörü ise ilk çeyrekte yüzde 4,6 büyüdü, bu büyüme tarımdaki ortalama büyümenin 2 katı oldu. Geçen yılki daralmadan sonra bu büyüme, bir ölçüde dipten çıkışın etkisiyle gerçekleşti.”
"Hizmetler sektöründe balon büyüme"
İmalat sanayinin ise iki yıl üst üste ilk çeyrekte küçüldüğünü anımsatan Ali Çandır, şöyle devam etti:
‘’Bir ekonominin uzun vadeli üretim gücü, tarım ve imalat sanayinin performansıyla ölçülür. İmalat sanayimiz geçen yıl ilk çeyrekte yüzde 2,3 daralmıştı. Bu yıl da yüzde 1,4 daraldı. Son 32 yılın, bir istisna hariç, hiçbir çeyreğinde iki yıl üst üste daralma olmamıştı. Ekonomimizde en büyük paya sahip hizmetler sektörü ise genel ekonominin üzerinde büyümeye devam etmektedir. Hizmetler sektörünün yüzde 70’in üzerindeki payı giderek büyümektedir. Kentimiz açısından bu durum bir ölçüde anlaşılabilir olsa da ülkemiz ekonomisi açısından sürdürülebilir değildir. Hizmetler sektörüne bu kadar yoğunlaşmak, tarım ve imalat sektörlerinin gelişimini baskı altına aldığı gibi hizmetler sektörünün kendi geleceği açısından da bir balon oluşturma riski taşımaktadır.’’
"Tarım 10 kat küçüldü"
Ekonominin son 23 çeyrektir kesintisiz büyümesinin sevindirici olduğunu, ancak tarımın ise bu sürede 10 kat küçüldüğünü dile getiren Çandır, “Unutmayalım ki bu 23 çeyrekte tarım sektörümüz 10 kez küçülmüştür. Genel ekonomik eğilimden bu kadar ayrışan bir dalgalanma, sektörümüzü diğer baskıların da üzerinde zayıflatmaktadır. Bu, üretimden ticarete uzanan tüm değer zincirimizi olumsuz etkilemektedir. Tarımı yeniden cazip, güçlü ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturmalıyız” dedi.
Antalya ekonomisinin yılın ilk üç ayını ülke ekonomisiyle uyumlu bir yapıda geçirdiğini ifade eden Çandır, sözlerini şöyle sürdürdü:
‘’Özellikle turizmde rekabetçi fiyat oluşturma zorluğu yaşayan sektörümüz, kur-enflasyon farklılığı nedeniyle pazar riskiyle karşı karşıyadır. Bu durum yalnızca turizm sektörünü değil, aynı zamanda tedarikçileri ve turizme bağlı tüm kesimleri de zorlamaya başlamıştır. Antalya’nın ticari hareketliliği ivme kaybetti. Bazı alanlarda ise daralma yaşandı. Antalya tüm zorluklara rağmen üretim ve ihracatını korumaktadır. Ancak bunun sürdürülebilir hale gelmesi için üretici ve iş dünyasını destekleyen politikalara ihtiyaç vardır.’’
2026 "Su Yılı" ilan edildi
ATB’nin 2026 yılı temasını "Su" olarak belirlediğini anımsatan Çandır, suyun yalnızca tarımın değil, turizmin, sanayinin, ticaretin ve kent yaşamının ortak meselesi olduğuna dikkat çekti. Su Zirvesi düzenleyeceklerini belirten Ali Çandır, “Antalya için ortak bir öneri seti oluşturmayı ve ilgili kurumlarla paylaşmayı hedefliyoruz. Bu çalışmanın, üreticimizin suya erişimi, tarımsal verimlilik, iklim değişikliğine uyum ve kaynakların doğru kullanımı açısından kentimize ve sektörlerimize önemli katkılar sağlayacağına inanıyorum” diye konuştu.