Ülkemiz bölgenin açık ara üretim merkezi haline geldi 400’e yakın Organize sanayi bölgemiz var ve her biri harıl harıl üretiyor. Fakat küresel rekabet alanında henüz hak ettiğimiz yere varmış değiliz
1- SORUN: Uluslararası piyasalarda ihracata konu olan ürün sayısı 5 bin 637. Türkiye’nin bu küresel ticarette yer alan ürün sayısı ise 4 bin 661. Mal çeşidinde dünyadan geri kalır yanımız pek yok gibi. Fakat sorun; bunların içindeki rekabetçi ürün sayımızın zayıflığı… Makroekonomik veri de bozulmuş.
2- ETKİSİ: İhraç ettiklerimiz arasında rekabetçi ürün sayımız sadece bin 549 ve toplam ihracatımızın ancak üçte biri bu düzeyde… Hal böyle olunca küresel ticaretten “rekabet üstünlüğü” üzerinden pay alamıyoruz. Küresel ihracatın binde 9’u bizde… Oysa; dünyanın %1’i olan Türkiye’de oran düşük kaldı.
3- ÇÖZÜM: İnsan zihni, algıladığından ötesini isteyemez. Ciro değil kâr önemli. Stratejik ve kabiliyetimizle örtüşen alanlarda üretime soyunmalıyız. Yoksa yapılmışı getirip önümüze koyduklarında “elin adamı ne de güzel yapmış” diye hayıflanıp dururuz. Daha fazlasını yapabiliriz.
4- YÖNTEM: Son 24 yılda ihracatta gelebildiğimiz; binde 5’ten binde 9’a varabilmiş ve bu da potansiyelimize erişemediğimizi gösteriyor. Nitekim kilogram fiyatının son 10 yılda 1,55$’dan 1,13$’a gerilemesi, ürün sayısını yakalamamıza rağmen rekabet gücümüzün gerilediğinin açık, net kanıtı gibi…
İKİ SORU İKİ CEVAP / Dış ticaret rekabetine dair…
İhracatımızın Çin’e kayması gerçekleşir mi?
Çeyrek asır öncesi dünya ticaretinin üçte ikisi, Avrupa üzerinden geçiyordu. Bugün bu oran üçte bire gerilemiş. İster istemez Türkiye, Pasifik havzasına kayan ticarette Çin ağırlığını artırmak zorunda.
Rekabet üstünlüğümüz en çok hangi alanda?
Tarım, teknoloji ve turizm… Tekstil ve makinede var olan kabiliyetleri de yeni boyuta taşımalıyız. Dünyada en çok ithal edilen 200 üründen 47’sinde var olan fırsatları, pekâlâ değerlendirebiliriz.
NOT
HEDEF YÜKSELTMEK Mİ? YÜKSELMEYİ HEDEFLEMEK Mİ?
Zihnimizde ne var? Yarısına dahi ulaşamadığımız 500 milyar dolarlık ihracat hedefi mi yoksa katma değere yönelip ihracatın hamalı olmaktan kurtulmak mı? Ciro hedefini yükseltmek marifet değil. Eğer katma değerde yükselmeyi hedeflemezsen, yükseltilmiş hedefine varsan dahi kazanamazsın.
REKABETÇİ ÜRÜN LÛGATI
Ürün katma değeri artırmak: İhracat kilogram fiyatını artırmanın en yaygın ve denenmiş bildik yolu
Markalaşmayı güçlendirmek: Üretmenin yanı sıra yerel, bölgesel ve küresel marka üretmek zorunlu
Teşvikte özendiriciliği sağlamak: Şirketleri, ucuz, değersiz meta üretmek yerine değerliye yöneltmeli
Üniversite-sanayi iş birliği: Ancak bu sayede bilim sermayeye, sanayi de bilgiye ulaşabilir