CANAN SAKARYA
12. toplantısını yapan Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA), Dicle Toplumsal Araştırmalar Merkezi (Dİ- TAM), Rawest Araştırma, Kürt Çalışmaları Merkezi (KSC), Ekopolitik Kültür ve Eğitim ve Araştırma Vakfı (EKEAV), Ankara Enstitüsü, Sosyo-Politik Saha Araştırmaları Merkezi (SAHAM), Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) ve Ortadoğu Araştırmaları Merkezi (ORSAM) temsilcilerini dinledi. Toplantının açılışında Komisyonun bugüne kadar yaptığı çalışmaları değerlendiren TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Komisyonda 80 kişiyi dinlendiğini, yaklaşık 50 saati aşkın bir çalışmanın ortaya konulduğunu ve yaklaşık 830 sayfa tutanak tutulduğunu belirtti. Kurtulmuş, dinlemelerin yavaş yavaş sonuna gelindiğini, diğer sivil toplum kuruluşlarını da dinledikten sonra ekim ayı içerisinde TBMM Genel Kuruluna iletilecek tekliflerin, gerek yasal düzenlemelerin gerek komisyonun çalışma raporunun hazırlığını yapacaklarını söyledi. Kurtulmuş, BM toplantısına da değindiği konuşmasında, ilk defa BM toplantılarında bu kadar büyük katılımlı Gazze oturumunun gerçekleşmesinin önemli olduğunu belirterek, birkaç sene önce “Fransa, İngiltere, Avustralya, Kanada gibi ülkeler Filistin Devleti’ni tanıyacak” denilseydi, herkesin, bunun neredeyse imkansıza yakın bir şey olacağını söyleyeceğini kaydetti. Kurtulmuş,” Sayın Cumhurbaşkanımızın milletimizin hislerine tercüman olarak, milletimizin çok ötesinde çok geniş bir coğrafyanın ve dünyanın hemen her yerindeki mazlum milletlerin temsilcisi, sözcüsü olarak hem Gazze özel oturumunda hem Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda yapmış olduğu konuşma, tarihi nitelikte konuşmalardır. Tarihe not düşülmüştür” dedi.
10 düşünce kuruluşu çalışmalarını aktardı
Komisyon toplantısına katılan 10 düşünce ve araştırma kuruluşu sunumlarında sahada yaptıkları çalışmaları komisyona aktardılar. Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) Dış Politika Araştırmaları Direktörü Prof. Dr. Murat Yeşiltaş, stratejik fırsat penceresinin açıldığını belirterek, kalıcı barışın tesis edilmesi için daha kapsamlı ve dayanıklı bir mimarinin inşa edilmesi zorunlu olduğunu söyledi. Yeşiltaş, yaptıkları araştırmalarda katılımcıların yüzde 62’sinin sürecin başarısız olması halinde Türkiye’de şiddet olaylarının yeniden artacağını düşündüğünü belirtirken, sürecin hukuki, siyasi, güvenlik, kurumsal, ekonomik, normatif ve jeopolitik olmak üzere 7 derinlik üzerinden ele alınması gerektiğini söyledi. Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV)Kurucu Direktörü Prof. Dr. Güven Sak “Doğu Anadolu’da Girişimcilik Ekosistemindeki Nitel Değişimin Mükafatı Nedir?” başlıklı sunumunda terör sonrası bölgede turizmin nasıl gelişeceğine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Sak, Van ve çevresinde turizm gelişimine ilişkin bir çalışma yaptıklarını belirterek, bölgenin kültürel ve doğal varlıklar açısından büyük bir potansiyele sahip olduğunu sürecin başarıyla sonuçlanması durumunda bölgeye gelen turist profilinin de değişeceğini ifade etti.
Kürtlerin yüzde 65'i silahla hak aramaya karşı
Ankara Enstitüsü Başkanı Doç. Dr. Hatem Ete, bundan sonraki süreçte daha zor bir döneme girildiğini belirterek, sürece yönelik genel itibarıyla çok yüksek bir destek olduğunu söyledi. Rawest Araştırma Direktörü Roj Girasun, ise yaptıkları araştırmalarda Kürtlerin yüzde 65’inin silahla hak aranmasına kategorik olarak karşı olduğunu, kalan yüzde 35’i oluşturan yüzde 20’lik kesimin tereddütlü olduğunu kalan yüzde 15’in ise silahla hak aramaya onay verdiğini belirtti. Kürt Çalışmaları Merkezi (KSC) Başkanı İbrahim Reha Ruhavioğlu, bu süreçte Kürtlerin, haklarının konuşulmadığı kanaatinde olduğunu ve kayyum uygulamasının çok ciddi bir güven sorunu oluşturduğunu belirtti.
