Dünya, Hamas’ın “ne olduğuna” ya da “ne olmadığına” ortak bir karar verebilmiş değil. İsrail, Hamas’ı resmen terör örgütü olarak görüyor. Batı cephesindeki ülkeler de, başta ABD ve Avrupalılar olmak üzere, uzun zamandır İsrail’le aynı görüşteler. Gazze krizinde Avrupa ülkeleri içinde yavaş yavaş belirmeye başlayan görüş ayrılıkları, Hamas’ın “terörist olup olmadığı” konusunda değil, İsrail’in Hamas’la mücadelesinde kullandığı “orantısız güç” üzerinde düğümleniyor.
İran ve Ortadoğu’da etkisi altındaki ülkeler ya da vekil güçleri ise Hamas’ın bir “direniş örgütü” olduğunda ısrarlı. Bu cepheye, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın defeatle söylediği “Hamas’ı terör örgütü olarak kabul etmiyoruz” çıkışıyla, AK Parti hükümeti de resmen katılmış durumda.
Ancak Erdoğan’ın bu net çıkışının, başta İran ve destekçileri olmak üzere, kimseyi “memnun edemediği” de ortada;
İRAN CUMHURBAŞKANI’NIN ZİYARETİNİN ERTELENMESİ
Erdoğan 11 Kasım’da, Suudi Arabistan’daki İslam İşbirliği Teşkilatı zirve toplantısından dönüşte yaptığı açıklamada, İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi’nin 28 Kasım’da Türkiye’ye geleceğini açıklamıştı.
Ancak Kasım ayı geçmesine rağmen Reisi Ankara’ya gelmedi.
Aksine; Yakın gelecek için de Tahran, Reisi’nin Türkiye’yi ziyaretine ilişkin kesin bir tarih açıklamış değil. Reisi’nin neden Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıkladığı tarihte Türkiye’yi ziyaret etmediğine ilişkin Ankara da bir gerekçe açıklamadı.
Böylesine kritik üst düzey ziyaretlerin, üstelik bir gerekçe gösterilmeden iptal edilmesi/ertelenmesi, diplomaside görüş ayrılığının göstergesidir. Erdoğan hükümeti, İran’ın en büyük destekçisi olduğu Hamas’ı resmen “siyasi bir parti” olarak nitelendirdiğine göre, Ankara- Tahran arasındaki görüş ayrılığı ne olabilir?
Bunun ipucu da, yine İran’ın desteklediği Lübnan merkezli Şii Hizbullah örgütünün Lideri Hasan Nasrallah’ın sosyal medya hesabından yayınlanan bir karikatürle geldi. Nasrallah’ın resmi hesabından yayınlanan karikatürde Cumhurbaşkanı Erdoğan kameralar önünde Hamas’a destek açıklaması yaparken, perde gerisinde içinde İsrail Başbakanı Netanyahu’nun bulunduğu bir tanka yakıt yüklerken gösteriliyor.
Belli ki İran’a Ankara’daki Hamas yanlısı tutum yetmemiş durumda; Tahran yönetimi, Türkiye’den İsrail ile tüm ekonomik ve ticari ilişkilerini kesmesini istiyor.
ARAPLAR HAMAS’TAN YANA DEĞİL
Filistin meselesine en duyarlı olması beklenen Arap dünyasının ise Hamas’tan yana bir tavır içinde olmadığının altını çizmek gerekir elbette; Aksine, BM İklim Konferansı’nın düzenlendiği Dubai’de evsahibi Birleşik Arap Emirlikleri Devlet Başkanı Mohammed Bin Zayed’in İsrail Cumhurbaşkanı Herzog’u bizzat ağırlaması Arapların nerede durduğunu açıkça ortaya koydu.
İsrail ile Hamas arasında arabuluculuk yapan Mısır ve Katar’ın ise, Gazze meselesine siyasi bir çözüm bulunduğunda Hamas’la bağları tümden kesmeyi Washington yönetimine taahhüt ettikleri uluslararası basına daha şimdiden sızdı bile.
AMERİKALI YETKİLİNİN ZİYARETİ VE ÖTESİ
Batı cephesinden Ankara’ya yönelik Hamas uyarısı ise, ABD Hazine Bakanlığı Terör ve Finansal İstihbarat Müsteşarı Brian Nelson’dan geldi. Ankara ve İstanbul’da görüşmelerde bulunan Nelson, Türkiye’den ayrılmadan önce yaptığı açıklamada, “Hamas’ın gelecekte gerçekleştireceği terörist saldırılar için Türkiye üzerinden para toplamasından derin endişe duyduklarını” söyledi. Amerikalı yetkili ayrıca, Hamas’ın Türkiye’de para toplamasının sadece Amerikan yaptırımlarına değil, “kara para aklanması ve terörizmin desteklenmesini” konu alan Türkiye’nin kendi yasalarına da aykırı olduğunu iddia etti.
ABD’den gelen bu açık uyarının, bu gibi konularda biraz daha geç kalan Avrupa Birliği’nden Türkiye’ye yapılabileceğini tahmin etmek güç değil.
Hamas, Türkiye için “mesele” olmaktan çıkıp, büyük bir “krize” doğru ilerliyor.
Aman dikkat.
