Halil Lütfü Dördüncü, 1893’te Selanik’te dünyaya geldi. Selanik’te Ticaret Mektebi’ni bitirdi ve İstanbul Darulfünun’dan 1912’de mezun oldu. 1915’e kadar öğretmenlik ve gazeteciliği birlikte yürüttü. Çok iyi derecede Rumca bilir, Almanca ve Fransızca da konuşurdu.
Tanin, İleri, Vakit, İstiklal, Yenigün, Tercüman- ı Efk ar, Vatan, Cumhuriyet gazetelerinde muhabirlik ve yazarlık yaptı. 1930’da Selim Ragıp Emeç, Ekrem Uşaklıgil ile Resimli Ay dergisinin kurucusu oldu. Daha sonra gazeteciliğin unutulmaz ismi Zekeriya Sertel’le ile birlikte Son Posta gazetesini kurdu.
1936’da bu kez Ahmet Emin Yalman ve Zekeriya Sertel’le birlikte Tan gazetesini İş bankasından satın aldılar ve 1 Ağustos 1936’da çıkarmaya başladılar. Bu ünlü 3 ortak, gazetenin yanında bir de matbaa kurdu.
Zekeriya Sertel’le ortaklık devam ettiği sırada 4 Aralık 1945’te Tan matbaası bir grup tarafından taşlanarak basıldı. Bu olay siyasi tarihe ‘’Tan Gazetesi Baskını‘’ olayı olarak geçti. Taşlanma olayının ardından Halil Lütfü, Tan’ı tek başına 1956’ya kadar yayınlamayı sürdürdü. Halil Lütfi, 1956-65 yılları arasında Gökşin Sipahioğlu ile birlikte Yeni Gazeteyi çıkartmasının ardından gazeteciliği bıraktı, matbaacılıkla yetindi. Matbaasında gazeteler ve dergi bastı.
Halil Lütfü, Babıali’nin ünlü cimrileri arasında yer aldığı için kendisine atfen birçok cimrilik olayı anlatılır. Bunlardan biri Atatürk’le arasında geçtiği söylenir. Ankara ziyaretinde Atatürk, “O kadar zengin adamsın trende neden üçüncü mevkide seyahat ederek gelmişsin…” deyince, Halil Lütfü, ”Paşam dördüncü mevki yok” yanıtını vermiş. Rivayet o ki, soyadı kanunu çıkınca Atatürk ona ‘’Dördüncü’’ soyadını vermiş. Bir başka cimrilik olayında Halil Lütfü matbaada ayaklarını sürükleyerek yürüyen bir muhabiri, “Oğlum öyle yürüme yerdeki muşambaları eskitirsin” diye uyardığı anlatılır.
1972 yılında 79 yaşında vefat eden Halil Lütfü’yle birkaç kez, Başmüsahhip sokaktaki sahibi olduğu Tan apartmanında kiracısı ANT dergisinde çalışırken karşılaşırdım, ancak ondan çekinirdim, bu nedenle de bir hukukum olmadı.
Halil Lütfü, çıkardığı yayınlar ve matbaacılığıyla da Babıali’de iz bırakan renkli bir isimdir. Kendisini saygıyla anıyorum.
GÜNÜN NOTU
TL dünyada en çok değer kaybeden 5 ulusal para içinde yer alıyor…
