Şebnem TURHAN
Bankacılık sektörü TL mevduat faizlerinde zirveyi görüyor. Bazı bankalarda TL mevduat faizi yüzde 36’ya ulaştı. Tüm bankalar bu derece cesur faiz oranları veremese de yüzde 30’ların üzeri artık normalleşti. Hatta Merkez Bankası’nın resmi verileri de 3 aya kadar vadeli TL mevduat faizinin yüzde 28,10 ile neredeyse Kasım 2003’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştığını ortaya koydu. Ancak bazı bankalar hem resmi kayıtlarda yüksek faiz verdikleri yer almaması hem de faizleri yükseltti algısı oluşmaması için kızışan rekabette geri kalmamak için prim uygulamasına başladı. Müşterilerine yüzde 29,75’e kadar çıkan TL mevduat faizi veren bazı bankalar vade sonunda ise 1-2 puan da prim taahhüt ediyorlar. Yüzde 26’ya kadar ulaşan TL mevduat faizinde bankalar arasında oldukça sert rekabet yaşanıyor. Bazı bankalar ise çok yüksek faiz vermeyi tercih etmeyerek vade sonu prim ile müşteri ve mevduat kaçışına engel olmaya çalışıyor.
Faiz artı vade sonu prim veriliyor
Bankacılık sektörü kaynakları TL mevduat rekabetinin uzun süredir görülmemiş oranda sert geçtiği kanısında. Öyle ki ortalama faiz oranları da 20 yılın en yüksek seviyelerinde seyrediyor. Bankacılık sektörü Merkez Bankası tarafından ek menkul kıymet alımı dışında kalan yüzde 60 TL mevduat oranını yakalama peşinde. Sektör kaynaklarından alınan bilgiye göre bazı bankalar yüksek faiz verdiklerinin çok ön plana çıkmasını istemiyor. Merkez Bankası’na yaptıkları faiz bildirimlerinde de yüksek oranların olmasından kaçınıyor. Sektör kaynakları bu hassasiyeti olan bazı bankaların TL mevduat faizini yüzde 30’un altında tuttuklarını ancak müşteri ve mevduat kaçışını engellemek için vade sonu prim ödemeyi taahhüt ettiklerini dile getirdi. Merkez Bankası kaynakları da prim gibi uygulamalar hakkında duyumlar aldıklarını belirtti.
TL mevduatta prim uyguladıkları için daha önce döviz dönüşümlü KKM’de olduğu gibi Merkez Bankası’nın bu uygulamayı yapan bankalara uyarıda bulunması beklenmiyor. Ancak TL mevduat faizi yarışı daha fazla kızışırsa da bankaların yine yan yollar bularak hem TL mevduat hedefini tutturmayı hem de döviz mevduatını azaltmayı sürdürmesi öngörülüyor. KKM’deki faiz üst sınırı kaldırılmasıyla beraber de faizlerde yukarı yönlü seyrin bir süre daha devam etmesi beklenti dahilinde.
Yerli özel bankalar %60’a ulaşamadı
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre 3 aya kadar vadeli TL mevduat faizinin yüzde 28,1'e yükseldiği 24 Mart haftasında sektörün TL mevduat oranı yüzde 58,86 seviyesinde bulunuyor. Kamu mevduat bankalarında aynı haftada oran yüzde 61,89 ile hedefi n üzerinde kalırken, yabancı mevduat bankalarında yüzde 60,4 seviyesine geldi. Yerli özel mevduat bankaları ise yüzde 54,59 ile halen daha yüzde 60 oranını yakalayamamış durumdalar. Bu durum TL mevduat faizlerinin yükselmesine neden olurken bir de kur korumalı mevduat ürünü de devrede. KKM’de TL mevduatta da faiz üst sınırının kalkmasıyla birlikte bankalar TL üzerinden KKM’de faizleri yüzde 20 seviyesine yükseltti. Bazı bankalarda daha yüksek oranlar da uygulanıyor. KKM hesaplarının büyüklüğü 1.7 trilyon lira sınırına dayanmış durumda bulunuyor.
