ŞEBNEM TURHAN
Merkez Bankası toplam rezervleri bankacıların hesaplamalarına geçen hafta 2 milyar dolar artışla 159.3 milyar dolar, swap hariç net rezerv de 3.3 milyar dolar artışla 40.5 milyar dolara yükseldi. QNB ekonomistleri enflasyonda beklenen hızlı iyileşme olmayınca, Merkez Bankası dolar kurundaki değer kaybını son dönemde yavaşlatmış göründüğünü belirterek Merkez Bankası’nın kur istikrarını piyasaya döviz satarak değil döviz alma hızını yavaşlatarak yapmasının ise olumlu rezerv görünümünün korunmasını sağladığını kaydetti.
QNB ekonomistleri Erkin Işık, Deniz Çiçek ve Kaan Özçelikkale’nin yayımladığı notta Merkez Bankası’nın analitik bilançosuna göre dış varlıkları 18 Ekim haftasında 2 milyar dolar arttı. Ekonomistler toplam döviz rezervinin de benzer değişimle 159.3 milyar dolara yükseldiğini tahmin etti.
Araştırma notunda 18 Ekim ile biten hafta içerisinde bankaların Merkez Bankası’nda zorunlu karşılık ve teminat depo çerçevesinde tuttukları döviz miktarının 0.4 milyar dolar azalmasının brüt rezervi olumsuz etkilediğine dikkat çekildi. Bunu hariç tutan net rezervin ise 2.3 milyar dolar artışla 60.6 milyar dolar olduğunu hesaplayan QNB ekonomistleri swap hariç net rezervin de önceki haftaya göre 3.3 milyar dolar artışla 40.5 milyar dolara çıktığını belirtti.
Mart sonundan bu yana alımı 96.7 milyar dolar
Net rezerv içinde değerlendirilen yurtiçi bankalarla yapılan swap hacminin 18 Ekim haftasında 1 milyar dolar azalmasının net rezervi olumsuz etkilediğini kaydeden ekonomistlerin notuna göre altın fiyatlarının yükselmesi de net rezervde 1.5 milyar dolarlık artışa yol açtı. Kamunun döviz mevduatı ise incelenen hafta içerisinde 0.2 milyar dolar yükseldi. Sonuç itibariyle, bu sayılan işlemler net rezervin geçen hafta 0.7 milyar dolar yükselmesine yol açtı. Bu da, bunun dışında kalan işlemlerle (ihracat döviz alımları, reeskont kredi ödemeleri, kamu kurumlarına ve piyasaya döviz satışları, yurtdışı bankalarla depo/swap işlemleri vs.) nette 1.6 milyar dolar döviz girişi olduğu anlamına geldi. Mart sonundan beri TCMB'nin toplam döviz alışı 96.7 milyar dolar, sene başından beri de 64.1 milyar dolar düzeyine yükseldi.
■ ABD seçimleri dalgalanmaya yol açabilir
QNB ekonomistleri enflasyonda beklenen hızlı iyileşme olmayınca, Merkez Bankası’nın dolar kurundaki değer kaybını son dönemde yavaşlatmış göründüğünü belirtti. Ekonomistlerin notunda “Bunu piyasaya döviz satarak değil, döviz alma hızını yavaşlatarak yapması, olumlu rezerv görünümünün korunmasını sağlanmaktadır. TCMB’nin mart-temmuz döneminde aylık ortalama 22.5 milyar dolar döviz alımı yaparken, eylül ayında aylık döviz alım tutarını 10.6 milyar dolara, ekim ayında ise geçen cuma itibariyle 5.3 milyar dolara kadar yavaşlattığını hesaplıyoruz. TCMB bu şekilde devam eder ve dolar kuru yılı 34-34.5 seviyelerinde bitirirse, enflasyonun TCMB tahmin aralığının üst sınırı olan yüzde 42’nin altında kalabilir. Önümüzdeki dönemde ABD seçimlerinin yol açabileceği olası piyasa dalgalanmalarını da dikkate alırsak, bunun için bazı dönemlerde satış yönünde müdahale etmesi de gerekebilecektir” denildi.
