Evrim KÜÇÜK
Çin, COVID-19'u ortadan kaldırma konusunda taviz vermeyerek neredeyse 3 yıl tüm nüfusunu kilit altında tuttu. Ocak ayında ise ekonomisini yeniden dünyaya bağladı. Çin’in 3 yılın ardından büyük bir tüketim iştahı var. Yine de ülke yönetimi temkinli bir duruşla bu yıl ‘yüzde 5’ büyüme hedefi açıkladı. Yeni açıklanan bir rapor bunun üzerinde bir büyüme öngörüyor ve bunun doğal kaynak fiyatlarına yükseliş olarak yansıyabileceğini öngörüyor.
Araştırma şirketi Wood Mackenzie, bu yıl ülkenin muhafazakar bir tahminle yüzde 5.5 büyümesini bekliyor. Ancak üç yıllık kaybını telafi etmek amacıyla elinden geleni yapması halinde büyümenin yüzde 7’ye çıkabileceği tahmininde bulunuyor. Önceki GSYİH verileri son 18 yılın 12’sinde büyümenin hükümet tahminlerini aştığını gösteriyor.
Çin, küresel pazarlardaki hemen hemen her emtianın en büyük ithalatçısı ve "Büyük Yeniden Açılış" isimli raporunda WoodMac Çin’in petrol, gaz, metaller ve kömür gibi küresel emtialara olası etkisini şöyle değerlendiriyor:
PETROL FİYATLARI YÜKSELMEYE HAZIRLANIYOR
Çin'in normal hareketliliğe dönmesinin, 2023'te küresel petrol talebinde hem temel hem de yüksek senaryoya göre güçlü bir toparlanma sağlaması bekleniyor. Çin yeniden harekete geçmesiyle, bu yıl petrol talebinde beklenen 2.6 milyon varil/gün artışın 1 milyon varilini karşılayacak, Bu, Brent ham petrol fiyatlarının mevcut seviyelerden 2023 için varil başına ortalama 89.40 dolara yükselmesini sağlayabilir. Ancak yüzde 7’lik güçlü büyüme senaryosunun gerçekleşmesi halinde günlük tüketim 400 bin varil daha fazla olur, bu da fiyatlara 3 ila 5 dolar daha ekler.
METAL FİYATLARI İNŞAAT FAALİYETLERİNE BAĞLI
Küresel metal piyasaları Çin ekonomisindeki gelgitlerle bu kadar yakından bağlantılı olduğundan, fiyat artış düzeyi büyük ölçüde ülkenin sanayi ve emlak sektörlerinin ne kadar hızlı yükseldiğine bağlı. Büyümenin yoğunlaşan endüstriyel üretim ve emlak sektöründe performansın iyileşmesi tarafından yönlendirildiği yüksek büyüme senaryosunda, metal pazarının ağır topları olan çelik, alüminyum ve bakır üzerinde önemli yukarı yönlü etkiler görülebilir.
KÜRESEL KÖMÜR TALEBİNDE REKOR YILI OLABİLİR
Çin'in deniz yoluyla taşınan kömür ithalatı 2022'de 38 milyon ton düştü. 2021'e göre yüzde 16'lık düşüş, büyük ölçüde Çin'in daha pahalı olan deniz yoluyla taşınan kömür ve LNG ithalatı yerine yerli kömür üretimine öncelik vermesine bağlıydı. Temel senaryo, 2023'te Çin'in kömür talebinde önemli bir büyüme olduğunu gösteriyor. Ancak, yurt içi arzın 85 milyon ton artması beklenirken, bu yıl sadece 17 milyon ton ithalat artışı görülüyor. Sonuç olarak, deniz yoluyla taşınan Newcastle (HA) kömür fiyatı2024'e kadar 86 dolar/ton ile 118 dolar/ ton arasında düşük kalmaya devam edecek. Fakat hızlı büyüyen bir Çin, küresel talebin 2019’deki 8.51 milyar tonu aşarak rekor kırmasına neden olabilir. Referans Newcastle HA kömür fiyatlarının 2023'ün 2. çeyreğine göre yüzde 37 artışla 151 dolara çıkması mümkün.
Demir cevheri, büyüme senaryosundan şimdilik ikna olmadı!
Küresel bankacılık sektöründeki krizin derin bir ekonomik durgunluğu tetikleyebileceği endişesine kapılan yatırımcı Çin’in yılın geri kalanındaki performansıyla ilgili şüpheli. Büyüme senaryolarından şimdilik ikna olmayan demir cevheri fiyatı iki ayın en düşük seviyesinde. Tianjin'de teslim edilmek üzere %63,5 oranında demir cevheri içeriğine sahip demir cevheri fiyatları, çelik üreticilerinden gelen zayıf talep baskısıyla ton başına 122 dolara indi. Fiyat , 15 Mart'ta ton başına 133.40 dolara ulaşarak geçen yılın Haziran ayından bu yana en yüksek seviyeye erişmesinden bu yana yüzde 8.8 gerilemiş durumda. Bununla birlikte fiyatların, Ekim ayındaki 2022'nin en düşük seviyesi olan 79 dolar/tondan hala yüzde 54 daha yüksek olduğunu belirtmek gerekiyor.
