ŞEBNEM TURHAN
Enflasyonla mücadele kapsamında uygulanan sıkı para politikası ile yükselen faizler ve reel değerli TL kullanabilen şirketleri yabancı para krediye yönlendirdi. Yabancı para krediler öyle hızlı artmaya başladı ki Merkez Bankası geçen yıldan bu yana bu artışa aylık sınır belirledi. Buna karşılık ne bankaların ne de şirketlerin iştahı kesilmedi. Bunun üzerine Merkez Bankası son olarak yabancı para yüzde 1 olan aylık büyüme sınırını yüzde 0,5’e çekti. Yani bir nevi yabancı para kredi vermeyeceksiniz mesajı verirken yine son dönemde ilginin arttığı tahvil ihraçlarının daha bir ön plana çıkması bekleniyor.
Son bir yılda büyüme yüzde 34’e dayandı
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre yabancı para krediler 21 Şubat ile biten haftada 174 milyar 777 milyon dolara yükseldi, BDDK’nın günlük verilerine göre ise yabancı para krediler 25 Şubat Salı itibariyle 174 milyar 965 milyon dolara çıktı. Bu yılbaşından bu yana yüzde 4,34 büyümeye işaret ediyor. Son bir yılda ise yabancı para kredilerde dolar cinsi büyüme yüzde 33,63’e ulaştı. Yabancı para kredilerin ticari krediler içindeki payı da yüzde 50’ye dayandı.
Bu durum Merkez Bankası’nı yeniden devreye soktu. Daha yılın başında yabancı para kredilerde aylık büyüme sınırını yüzde 1,5’ten yüzde 1’e çeken Merkez Bankası sadece 1.5 ay sonra bu sınırı yüzde 1,5’ten yüzde 1’e indirdi. Yabancı para kredilerde aylık büyüme sınırından istisna tutulan kredilerin kapsamı da daraltıldı. Bankacılık sektörü kaynakları bu yeni adımın oldukça sert bir sıkılaştırma olduğunu, Merkez Bankası’nın böylece bankalara artık yabancı para kredi vermeyeceksiniz mesajı verdiğini dile getirdi.
TL ticari kredi faizi yüzde 50’nin altına indi
Yabancı para kredi maliyeti Merkez Bankası’nın iki toplantıda yaptığı 500 baz puanlık faiz indirimine rağmen halen daha yüksek seviyede bulunan TL kredi maliyetinden çok daha uygun görülüyordu. Merkez Bankası verilerine göre TL ticari kredi faizleri kurumsal kredi kartları ve kredili mevduat hesapları hariç yüzde 49,98 seviyesine geriledi. Bu yılbaşından bu yana 5.6 puan düşüşe işaret ediyor. Euro cinsi ticari kredi faizi yüzde 6,25 seviyesinde yılsonunda ise bu oran yüzde 6,27 idi. Dolar cinsi ticari kredi faizi de yüzde 8,10 ve bu cins kredi faizi de yılsonunda yüzde 7,84 seviyesinde bulunuyordu. Doların küresel olarak güç kazanmasıyla yılsonundan bu yana dolar/TL’deki yükseliş de yüzde 3,17’ye ulaştı.
Yurtdışına tahvil ihraçları hızlandı
Yurtdışına tahvil ihraçlarında ise hem Hazine hem de şirketler uzun vadeli ve görece düşük maliyetli borçlanıyor. Sermaye Piyasası Kurulu’ndan üst üste yurtdışı borçlanma tavanı ihraç izinleri alınırken bankalar ve şirketler de geçtiğimiz günlerde tahvil ihraçlarını gerçekleştirdi.
Son olarak Vakıfbank SPK’dan 10 milyar dolara kadar borçlanma aracı ihraç başvurusuna onay aldı. Akbank geçen hafta 10.5 yıl vadeli ve 5.5 yıldan sonra erken itfa edilebilen 500 milyon dolar tahvil ihraç etti, yatırımcıya nihai getiri yüzde 7,875 seviyesinde oluştu. Yapı Kredi’nin de 5 yıl vadeli dolar cinsi tahvil ihracı 500 milyon dolar oldu ve yatırımcıya nihai getiri yüzde 7,25 olarak belirlendi. Şubat ortasında Anadolubank’ın 10 yıl vadeli tahvil ihracı gerçekleşti, 150 milyon dolarla tamamlanan ihraçta yatırımcıya getiri yüzde 9,125 oldu.
Yılın ilk ayında da Limak Yenilenebilir Enerji 5.5 yıl vadeli 450 milyon dolarlık ihracında yatırımcıya getiri yüzde 9,625 olurken, Ziraat Bankası'nın 5 yıl vadeli 750 milyon dolarlık ihracında yatırımcıya getiri yüzde 7,375 oldu. Turkcell ise 5 ve 7 yıl vadeli tahvil ihracının her birinde 500 milyon dolar borçlandı, 7 yıl vadeli ihraçta yatırımcıya getiri yüzde 7,65, 5 yıl vadelide ise yüzde 7,45 olarak hesaplandı. Zorlu Enerji ise geçen hafta Kamuyu Aydınlatma Platformu’na yaptığı açıklama ile yurtdışında nitelikli yatırımcılara satılan 23 Nisan 2030 vadeli ve 1 milyar dolar nominal değerli tahvil ile konsolide edilmek üzere 100 milyon dolar nominal değerli ek tahvil ihraç edeceğini duyurdu.
Hazine’den yeni ihraç bekleniyor, sukuk olabilir
Mart ayı hem Hazine hem de şirketleri için tahvil itfalarında yüklü bir ay olarak görünüyor. Hazine’nin 12 Şubat’ta ihraç ettiği 2.5 milyar dolarlık 10 yıl vadeli tahvilinde yatırımcıya getiri yüzde 7,2 olmuştu. Hazine şubatta 2 milyar 939 milyon doları ana para 579 milyon doları faiz olmak üzere 3 milyar 518 milyon dolarlık itfa gerçekleştirdi. Mart programında ise 3 milyar 195 milyon doları ana para 718 milyon doları faiz olmak üzere 3 milyar 913 milyon dolarlık ödeme yapması gerekiyor. Piyasa uzmanları Hazine’nin bu yüklü itfa için çok kısa sürede bir yurtdışı borçlanmaya çıkmasını bekliyor. Uzmanlara göre bu 7 yıl vadeli bir eurobond veya sukuk ihracı şeklinde gerçekleşebilir. Sukuk piyasasında talebin güçlü olması Hazine’nin yılın ikinci yurtdışı borçlanmasını sukuk olarak tercih etme ihtimalini artırıyor. Mart ayının ardından haziran ve temmuzda son olarak da ekim ve kasımda Hazine’nin yüklü ödemeleri bulunuyor.
Merkez'den beklenti 2.5 puan indirim
Merkez Bankası yılın ikinci Para Politikası Kurulu kararını bu perşembe açıklayacak. Beklenti, yüzde 45’e çektiği politika faizini 250 baz puanlık daha indirimle yüzde 42,5’e getirilmesi yönünde. Anketlerde piyasanın yılsonu politika faizi beklentileri ise yüzde 30 seviyesinde şekilleniyor. Türkiye İstatistik Kurumu ise bugün şubat enflasyon verisini açıklayacak. Sağlıkta katılım payı artışının bir kısmının geri alınmasının ardından şubat beklentileri yüzde 3 seviyesine çekildi. Enflasyonun aylık yüzde 3 seviyesinde gelmesi yıllık enflasyonu da yüzde 42,12’den yüzde 40 seviyesine çekecek.
