Canan SAKARYA
Vergi ve SGK prim borçları başta olmak üzere kamuya olan borçların yeniden yapılandırılmasını öngören yasa teklifi ile, 7.6 milyon kişinin 2 bin liranın altındaki toplam 4.6 milyar liralık borcu silinecek. Yapılan etki analizine göre, yapılandırma kapsamında 43,5 milyar lira vergi, 47,8 milyar lirası sigorta prim borcu olmak üzere toplam 91,3 milyar lira tahsilat bekleniyor.
Yapılandırma teklifinin görüşüldüğü Plan Bütçe Komisyonu’na sunulan etki analizine göre; kesinleşmiş alacaklar ile ilgili yapılandırma hükümleri kapsamında vergi dairelerine ödenmesi gereken toplam 521 milyar lira alacak bulunuyor. Vergi dairelerine borçlu sayısı 14 milyon 156 bin 341. Komisyona sunum yapan AK Parti Grup Başkanvekili Mustafa Elitaş, “521.2 milyar lira alacak aslı var. 316.1 milyar lira gecikme zammı var; toplam 837,3 milyar lira alacak kapsamına giriyor. Bu alacakların yaklaşık yüzde 60’ı olan 500 küsur milyar liraya yakın kısmının tahsil kabiliyeti kalmamış. Burada 300 ila 350 milyar liralık bir kısmın bu barış kapsamına gireceğini düşünüyoruz. 500 milyar civarında ‘donuk alacak’ diye ifade edilen kısım, çok önceden gelen miktar. Sosyal Güvenlik Kurumu’nun 196 milyar lira alacak aslı var, 166 milyar lira da gecikme zammı. SGK’nın toplam 362 milyar lira alacağı bu sistemle yapılandırmaya girmektedir” dedi.
2 bin liranın altı silinecek
Düzenlemeyle, ülke genelinde tüm vergi dairelerine vadesi 31 Aralık 2022 tarihi öncesi olan ve toplam tutarı 2 bin lirayı geçmeyen borçlar silinecek. AK Parti Grup Başkanvekili Mustafa Elitaş, 2 bin liraya aşmayan alacaklara faizin de dahil olduğunu söyledi. Yasa teklifine göre; bu borçların 1 Ocak 2023 tarihi itibariyle tahsil dairesi kayıtları esas alınacak. Bu tahsilden vazgeçilmiş alacaklar ilgili açılmış davalar, alacağın silindiğine ilişkin bildirim üzerine mahkeme tarafından sonlandırılacak.
Öğrenci kredisinde 4.5 milyar lira silinecek
Geri ödemesi başlamış veya takip için vergi dairelerine bildirilmiş olan öğrenim ve katkı kredilerinin 4.5 milyar liralık gecikme zammı silinecek. Bu kapsamda vergi dairelerince takip edilen 1 milyon 431 bin 535 kişinin borcu kapsama girecek.
14.6 milyon kişinin SGK borcu var
14.6 milyon kişinin SGK’ya olan 196 milyar liralık borcu yapılandırma kapsamında bulunuyor. Düzenleme ile 3 milyon 277 bin kişinin borcu yapılandırılacak. Ancak borcu silinecek 332 bin 450 işyeri düşüldüğünde, sayı 2 milyon 944 bin 555’e düşecek.
Etki analizinde yapılandırma kapsamına giren borçlara yönelik başvuru süreci tamamlanmadan tahsil edilecek ve vazgeçilecek alacak tutarına ilişkin tahmin yapılamadığı belirtildi. Bununla birlikte son yapılandırma kanunu çerçevesinde kesinleşmiş alacaklar ile başvuru ve tahsilat tutarı dikkate alındığında, vergi alacakları için 43,5 milyar lira tahsilat yapılabileceği kaydedildi. Sigorta alacakları için ise 47,8 lira olmak üzere toplam 91,3 milyar lira tahsilat beklendiği ifade edildi.
Eşdeğer eşya ve yeniden kullanılabilir parçaların sigorta sektöründe kullanılmasının önünü açan düzenleme ile trafik sigorta poliçeleri için 1.4 milyar lira, kasko poliçeleri için 2.4 milyar lira olmak üzere toplam 3.8 milyar lira tasarruf sağlanması öngörülüyor.
Yabancılara kesilen idari para cezaları silinecek
Teklifle, SGK tarafından takip edilen 500 lirayı aşmayan asli alacaklar silinecek. Bu kapsamda 1.7 milyar liralık bir alacağın silinmesi bekleniyor. Yasa teklifine göre 31 Aralık 2020 tarihine ilişkin olduğu halde ödenmemiş işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi ve idari para cezası asılları 500 lirayı aşmıyorsa silinecek. Türkiye’ye izinsiz giriş yapan yabancılara 6458 Sayılı Yasaya göre kesilen ancak bu kişilerin yurtdışında olmaları nedeniyle tahsil kabiliyeti kalmayan idari para cezaları silinecek. Kapsama 12 bin 500 kişi girerken, silinecek tutar 165.1 milyon lira. Büyükşehir belediyeleri, belediyelerin su ve kanalizasyon idarelerince amme alacağı kapsamında takip edilmekte olan ve vadesi 31 Aralık 2020 tarihinde dolan 250 lirayı aşmayan ödenmemiş alacaklar silinecek.
