MERVE YEDEKÇİ / İSTANBUL
Bugüne kadar dünya genelinde 12 milyar doları aşan doğrudan yabancı yatırımı yönlendiren Henley & Partners’ın Türkiye Direktörü Burak Demirel, Malta’daki “bağış tutarına dayanan oturum programı” örneğini göstererek, Türkiye’nin de bu modele geçebileceğini söyledi.
Türkiye vatandaşlık programının devlete ve ekonomiye katkı sunacak bir modele dönüşmesi gerektiğini vurgulayan Demirel, bağış opsiyonu eklenmesinin önemli rol oynayacağını kaydetti. Demirel, şu görüşleri paylaştı: “Yurt dışından Türkiye’ye gelen yatırımcı profili oldukça çeşitli. Çinli de Amerikalı da Hintli de var. Güney Afrika’dan gelen de var. Türkiye’ye gelen zenginlerin sayısı fazla olmasa da profili son derece yüksek. Bu profiller çoğunlukla konut alma yöntemiyle vatandaşlığa geçiş sağlıyor. Bu bağlamda Türkiye Vatandaşlık Programının istisnai bir durumu var. Yatırım alt limiti 250 bin dolardan 400 bin dolara çıkınca bir duraklama yaşandı. Türkiye’nin programı devlete ve ekonomiye katkıyı önceliklendiren bir modele evrilebilir. Şu anki durumda program, açık piyasadan konut edinme imkânı sunuyor. Dünyadaki örneklere baktığımızda, ülkelerin genelde açık piyasadan mülk satın alma seçeneği sunmadığı, bunun yerine devlete ve finansmana katkı sağlayacak yollar sunduğu görülüyor. Kalkınmayı, istihdamı destekleyecek devlet onaylı projelere de finansman sağlanan bir modele geçiş sağlamalıyız. Türkiye vatandaşlık programına bağış opsiyonunun eklenmesi iyi sonuç verebilir.”
“Türkiye önce satıyor sonra soruşturuyor”
Türkiye’de güvenlik soruşturmasının yatırımdan sonra yapıldığına da dikkat çeken Demirel, “Dünyada ise önce güvenlik soruşturması tamamlanıyor ardından yatırım süreci başlıyor. Henley & Partners olarak güvenlik ve para kaynakları konusu en fazla önemsediğimiz başlıklardan ikisi. Biz kendi güvenlik soruşturmamızı yapıyoruz. Oturum için değil ancak vatandaşlığa başvuru hakkı için dil bilme zorunluluğu var. Dünyanın en fazla güvenlik prosedürü olan program ise Malta. Önce 12 aylık bir oturum süreci var. O süreci tamamladıktan sonra vatandaşlığa geçiş hakkı tanıyor” dedi. Henley & Partners’ın geçen yıl yayınladığı Global Servet Göçü raporuna göre dünya genelinde dolar milyoneri 124 bin ailenin başka ülkelere göç ettiğine dikkati çeken Demirel, Türkiye’de servet göçü verilerinde kayda değer bir giriş ya da çıkış söz konusu olmadığını vurguladı. Geçen yıl başka ülkelerden Türkiye’ye 300 milyoner gelirken Türkiye’den göç eden milyoner sayısının 100 civarında olduğu bilgisini paylaşan Demirel, “Türkiye’de geçtiğimiz senelere göre bir azalma var. Zaten yabancıya gayrimenkul satış verileri de düştü. Bu düşüşte yatırım bedeli alt sınırının 250 bin dolardan 400 bin dolara çıkması etkili oldu” görüşünü dile getirdi.
