İslam İşbirliği Teşkilatı'nın (İİT) 2. Ulaştırma Bakanları Konferansı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu başkanlığında İİT'ye üye ülkelerin bakanlarının katılımıyla gerçekleştirildi.
Konferansta konuşan Uraloğlu, konferansı 40 yıl aradan sonra İstanbul'da düzenlediklerini belirterek, toplantının üye ülkeler ve tüm İslam alemi için hayırlı sonuçlar doğurmasını temenni ettiğini söyledi.
Aradan geçen yaklaşık kırk yıl içinde dünya ekonomisinin, ticaret yollarının, üretim merkezlerinin ve ulaştırma teknolojilerinin köklü bir dönüşüm geçirdiğini belirten Uraloğlu, "Bu dönüşüm, ulaştırma alanında işbirliğini her zamankinden daha stratejik hale getirmiştir. İİT çatısı altında yürüttüğümüz bu işbirliği, üye ülkeler arasındaki dayanışmayı ve karşılıklı güveni güçlendiren önemli bir zemini ifade etmektedir." diye konuştu.
Uraloğlu, ulaştırmanın, günümüzde yalnızca ticaretin ve ekonomik kalkınmanın bir unsuru değil aynı zamanda insani dayanışmanın, kriz yönetiminin ve bölgesel istikrarın temel altyapılarından biri olduğunu söyledi.
İslam coğrafyasının farklı bölgelerinde derin insani acılar yaşandığını belirten Uraloğlu, "Özellikle Filistin’de yaşananlar, hepimizin vicdanını derinden yaralamakta ve uluslararası sistemin adalet, hakkaniyet ve insan onuru temelinde işleyişine dair ciddi soru işaretleri doğurmaktadır." ifadelerini kullandı.
Uraloğlu, Filistin’de yaşanan insani dram karşısında, İslam dünyasının müşterek bir duruş sergilemesi ve dayanışmasını güçlendirmesinin büyük önem arz ettiğinden bahsetti.
İİT'nin ulaştırma ve lojistik alanındaki işbirliğinin, insani yardımların ihtiyaç sahiplerine hızlı, güvenli ve kesintisiz şekilde ulaştırılması bakımından hayati bir rol üstlendiğine dikkati çeken Uraloğlu, "Ulaştırma, yalnızca ekonomik kalkınmanın değil, aynı zamanda insani dayanışmanın ve krizlere karşı topyekün direncin de temel dayanaklarından biri olarak öne çıkmaktadır." diye konuştu.
"Türkiye jeostratejik bir güven adası haline geldi"
Bakan Uraloğlu, Türkiye'nin ulaştırma vizyonunu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın güçlü bir şekilde ifade ettiği "Yol medeniyettir" anlayışı üzerine inşa ettiklerini anlattı.
Yolun yalnızca fiziki bir altyapı olmadığını vurgulayan Uraloğlu, şunları kaydetti:
"Yol demek, dünyayla bütünleşme demektir. Üretimin pazarlara erişmesi, ticaretin serbestçe akması ve toplumların birbirine daha güçlü bağlarla bağlanması demektir. Bu anlayış, son yirmi yılı aşkın sürede hayata geçirdiğimiz ulaştırma politikalarının temelini oluşturmuştur. Bu kapsamda Türkiye, sahip olduğu coğrafi konum, gelişmiş altyapısı ve çok modlu lojistik kapasitesiyle bugün küresel ticaretin vazgeçilmez merkezlerinden biri haline gelmiştir. Asya ile Avrupa, kuzey ile güney arasında kurduğu kesintisiz bağlantılar sayesinde Türkiye, yalnızca bir geçiş ülkesi değil, küresel tedarik zincirlerinin güvenilir, öngörülebilir konumlanmaktadır."
Uraloğlu, Türkiye'nin uluslararası diplomasideki yapıcı duruşu ve kriz çözme kabiliyetiyle "jeostratejik bir güven adası" haline geldiğini, bu nedenle de artık sadece Türkiye’nin jeopolitik konumundan değil, "küresel bir güven aktörü" olma özelliğinden söz edildiğini kaydetti.
Son 23 yılda ulaştırma ve haberleşme anlamında 355 milyar dolardan fazla yatırımı hayata geçirdiklerini belirten Uraloğlu, yapılan yatırımlardan bahsetti.
"Bölgeler arası bağlantısallığı güçlendirmeyi hedefliyoruz"
Bakan Uraloğlu, son dönemde küresel ulaştırma sistemlerinin, alışılagelmiş güzergahlarda yaşanan ciddi darboğazlarla karşı karşıya kaldığını ve bu durumun küresel ticaretin akışını zorlaştırarak, taşıma süreleri, maliyetleri ve riskleri önemli ölçüde artırdığını söyledi.
Söz konusu gelişmelerin mevcut ulaştırma ağlarının tek başına yeterli olmadığını belirten Uraloğlu, alternatif, güvenli, hızlı ve kesintisiz güzergahların geliştirilmesinin artık bir tercih değil, zorunluluk haline geldiğini kaydetti.
Uraloğlu, Türkiye'nin, ulaştırma koridorlarını çeşitlendirmeyi hedeflediğini dile getirerek şu değerlendirmelerde bulundu:
"Bu yeni küresel tabloyu doğru okuyarak, ulaştırma koridorlarını çeşitlendirmeyi, tedarik zincirlerini daha dayanıklı hale getirmeyi ve bölgeler arası bağlantısallığı güçlendirmeyi hedefliyoruz. Bu anlayışla geliştirdiğimiz Orta Koridor, Asya ile Avrupa arasında en kısa, en güvenli, en öngörülebilir ve en ekonomik güzergahlardan biri olarak öne çıkmaktadır. Kalkınma Yolu Projesi ise Basra Körfezi’nden başlayarak Türkiye üzerinden Avrupa’ya uzanan yeni bir doğu–batı ve kuzey–güney bağlantısı tesis etmeyi hedeflemektedir. Bu proje, Orta Doğu ile Avrupa arasında kesintisiz bir kara ve demir yolu hattı oluşturarak, ulaştırma sürelerini kısaltacak ve maliyetleri düşürecektir. Türkiye olarak, bu ve benzeri koridor girişimlerini rekabet yerine tamamlayıcılığı esas alan, bölgesel refahı, istikrarı ve ekonomik bütünleşmeyi artırmayı hedefleyen projeler olarak değerlendirmenin doğru olduğunu düşünüyoruz."
Uraloğlu, oluşturmayı hedefledikleri hatların küresel tedarik zincirlerine çeşitlilik ve dayanıklılık kazandırdığını yalnızca Türkiye’nin değil, İİT coğrafyasının küresel ticaretle entegrasyonunu derinleştirdiğini belirtti.
Dakar–Port Sudan Demiryolu Projesi ile ilgili Afrikalılara seslenen Uraloğlu, "Afrikalı kardeşlerimizin kaderini değiştirecek girişimlere ise her türlü teknik desteği vermeye hazır olduğumuzu belirtmek isterim." dedi.
Uraloğlu, Asya ve Avrupa arasındaki koridorların yanı sıra Afrika kıtası ile de somut çalışmaların yürütüldüğünü belirterek, geçen yıl haziranda İstanbul’da düzenlenen Küresel Ulaştırma Koridorları Forumu’nda 7 Afrika ülkesiyle işbirliği mutabakat zaptı imzaladıklarını ve ulaştırma koridorlarının etkinliğinin yalnızca altyapı yatırımlarıyla sınırlı tutulamayacağını söyledi.
Uraloğlu, ulaştırma alanındaki işbirliklerinin öncelikle İİT bünyesinde daha yapılandırılmış ve sonuç odaklı bir zemine taşınması gerektiğini, kapasitelerin artırılması konusunda net olunmasını ve asıl ihtiyacın temenniden icraata, deklarasyondan etkiye geçiş olduğunu belirtti.
İİT Birinci Ulaştırma Bakanları Konferansı’nın 7–10 Eylül 1987'de İstanbul’da düzenlendiğini hatırlatan Uraloğlu, sonuç raporunda, İİT altında kara ulaştırmasına odaklanan bir uluslararası yapılanmaya duyulan ihtiyacın açıkça ortaya konulduğunu söyledi.
Uraloğlu, küresel ulaştırma sisteminde kara taşımacılığının stratejik rolünün daha da belirginleştiğini, diğer ulaştırma modlarına kıyasla bu alandaki kurumsal işbirliği ihtiyacının çok daha güçlü şekilde hissedildiğini belirterek, "1987'de aldığımız karara dayanarak Türkiye’de İİT bünyesinde Kara Ulaştırma Merkezi adıyla bir uzmanlık kuruluşu oluşturulması dahil, Birleşmiş Milletler'e (BM) Türkiye tarafından sunulan söz konusu belge çerçevesinde kara ulaştırması alanında küresel bir yapılanmanın tesis edilmesi aşamasında gerekli tüm adımların 2. İİT Ulaştırma Bakanları Konferansı Başkanı sıfatıyla Türkiye tarafından atılmasının kararlaştırılmasını, bununla birlikte gerekli belgelerin genel sekreterlik ile eşgüdüm içerisinde hazırlanarak 2028'de düzenlenecek 3. İİT Ulaştırma Bakanları Konferansı’na sunulmasını öneriyorum." diye konuştu.
Ülkeler arası yapılacak iş birlikleri ve gelecek dönemki konferansta yapılacakların da ele alındığı toplantı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu'nun başkanlığında devam etti.
