Hüseyin GÖKÇE
Türkiye cari açığı azaltmak amacıyla yüksek teknoloji içeren ürün ihracatına özel destek vermesine rağmen, öngörülenin aksine yüksek ve orta yüksek teknoloji ürünlerin dış ticaretinde verilen açığın boyutu büyüyor. Yüksek teknolojili ürünün ihracat içindeki payı yüzde 2.8’den yüzde 3.1’e çıkmasına rağmen, uzun dönem ortalamalarının altında kaldı. 2023 Ocak-Haziran döneminde 17.1 milyar doları orta yüksek, 10.7 milyar doları yüksek teknolojili ürünler olmak üzere teknolojik ürün dış ticaretinde 27 milyar 828 milyon dolarlık açık verdik. Geçen yıl aynı döneminde söz konusu kalemlerdeki açık miktarı 22 milyar 711 milyon dolar seviyesindeydi. Bu kategoride 2018 yılından bu yana verilen toplam açık tutarı ise 213 milyar 237 milyon dolara yükseldi.
Yüksek teknolojinin ihracattaki payı yüzde 3.1
EKONOMİ’nin Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerinden yaptığı derlemelere göre, Haziran ayında ihracat içinde yüksek teknolojili ürünlerin payı yüzde 3.1 oldu. Bu oran yüzde 2.8 olan geçen yılın aynı ayına göre yükselmiş olmakla birlikte, uzun dönem ortalamalarının gerisinde kaldı.
Bu kategoride aylık ihracat 616 milyon dolar ile sınırlı kalırken, ithalat 2 milyar 221 milyon dolar oldu. Orta yüksek teknolojili ürünlerde ise 7 milyar 510 milyon dolarlık ihracata karşılık 9 milyar 426 milyon dolarlık ithalat yapıldı.
Ocak-Haziran döneminde ise yüksek teknolojili ürün ihracatı 4 milyar 177 milyon dolar ile ihracat içinde yüzde 3.6 pay alırken, 14 milyar 899 milyon dolarlık ithalat ile 6 aylık açık miktarı 10 milyar 722 milyon dolar oldu. Geçen yıl aynı döneminde bu kalemdeki açık 8 milyar 272 milyon dolar seviyesindeydi.
Böylece yılın ilk yarısında yüksek ve orta yüksek teknolojili ürün ihracatı 47 milyar 683 milyon dolar olurken, aynı dönemde ithalat 75 milyar 511 milyon dolar oldu. Teknoloji kaynaklı dış ticaret açığı ise 27 milyar 828 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti.
Türkiye 2018’de yüksek ve orta yüksek teknolojili ürünlerin ithalatına 34 Milyar 638 milyon dolar harcarken, 2019’da açık 20 milyar 483 milyon dolara indi. Bu tarihten itibaren yükseliş eğilimine giren açık miktarı, 2020’de 35 milyar 751 milyon dolar, 2021’de 43 milyar 288 milyon dolar ve 2022’de 51 milyar 249 milyon dolar oldu.
