TUBA CANPOLAT / KİLİS
Suriye geçici hükümetinin gümrük vergilerini artırmasının ardından sınır kapılarında oluşan tır kuyruğu, rota değişikliği sebebiyle azalmaya başladı. Habur Sınır Kapısı’ndan PYD kontrolündeki bölgelere geçen Türk tırları, Irak’ta Suriye tırlarına mal yüklemesi yapıp geri dönüyor. Bu uygulama ile Türkiye gümrüklerinden 60 bin dolara geçen bir tırın, Irak kanalı ile 10 bin dolara geçtiğini aktaran Kilis Sanayi ve Ticaret Odası Başkanı Hacı Mustafa Celkanlı, PYD kontrolünde olan bölgeler eliyle gerçekleşen mecburi ihracat konusunda acil önlem alınması gerektiğini söyledi.
Ticaret PYD kontrolündeki bölgelerde gerçekleşiyor
Suriye sınırında yaşanan mağduriyetin şekil değiştirdiğine dikkat çeken Celkanlı, Türkiye’den Habur Sınır Kapısı kanalıyla giden ürünlerin ticaretinin PYD kontrolünde olan bölgelerde gerçekleşmesinin ciddi bir tehdit olduğunu belirterek, “Vergiler arttığı için birçok ürün rota değiştirip Habur Sınır Kapısı’na geçti. Türkiye’den giden ürünler şu anda PYD kontrolünde olan bölgelere gidiyor, oradan Suriye tırlarına aktarılıp ülkeye giriyor. Buralarda vergiler çok düşük olduğu için birçok üretici Habur Sınır Kapısı’ndan PYD tarafını tercih etmeye başladı. Türkiye gümrük kapılarından 60 bin dolara geçen bir tır, Irak kanalı ile geçince maliyet 10 bin dolar bandına geriliyor. Bunun acilen önüne geçilmesi lazım. Acilen bu yolun bir şekilde engellenmesi veya vergilerin düşürülmesi gerekiyor. Kapılarda bekleyen tırlar var, bozulma riski olan ürünleri firmalar geri çekti. Buna rağmen bekleyen tırlar hala var. Bu olaylardan sonra rota değiştiği için Habur’un da yükü arttı” dedi.
Arap Birliği ülkelerinin vergiden muaf tutulmasının da süreci tıkadığını kaydeden Celkanlı, bu şartlarda rekabetin mümkün olmadığının altını çizerek, “Vergi artışlarından dolayı daha önce anlaştığımız fiyatlar geçerliliğini yitirdi. Birden bire vergi artışı gerçekleşince ürünlerimizin bölgeye gidişi tamamen durdu. Suriye’ye şu anda ticaretimiz söz konusu değil. Suriye’nin Arap Birlikleri ile anlaşmaları olduğu için kendi aralarında bazı ülkelerle vergi muafiyetleri var. Bu sebeple bizim mevcut durumda rekabet etme şansımız kalmadı. Suriye’ye Arap Birlikleri’nden birçok ürün vergisiz geçiyor” ifadelerini kullandı.
Geçici hükümet Esad dönemindeki vergileri istiyor
Suriye geçici hükümetinin savaş öncesi Esad dönemi vergilerini almak istediğini belirten Celkanlı, “2011’de savaş öncesi Esad’ın gümrüklerde uygulamış olduğu bir vergi miktarı vardı. Daha sonra savaş çıktı ve ÖSO kontrolüne geçen Suriye gümrüklerinde vergi neredeyse alınmama durumuna geldi. Yeni gelen geçici hükümet eski vergileri getirmeye çalışınca çok yüksek artışlar söz konusu oldu. 50 dolar alınan vergi birden bire 5 bin dolara çıkınca işleri tıkadı. İlgili bakanlıklarımız duruma el attı. Bölgelerimizde yaşanan durumu anlattık. Hatay’da bölge oda başkanları olarak Rifat Hisarcıklıoğlu’nun katılımıyla bir toplantı düzenleyip mevcut sorunlarımızı aktardık. Suriye ana gündemimizdi, kendileri de bakanlıklarla görüşüp çözüm için süreç yürütüyor. Bakanlıklarımızın bir an evvel bir karar almasını ve tüccarların kafasındaki soru işaretlerinin giderilmesini bekliyoruz” şeklinde açıklama yaptı.
