MEHMET KAYA/ANKARA
Türkiye’de, enflasyonla mücadele programının ana etkilerinden biri sanayide görülmeye devam ediyor. Büyüme ve genel ekonomik göstergelerde, sanayi üretimine yönelik veriler göreli olarak etkinin az olduğunu gösterse de sanayicilerin beklenti ve taleplerine yönelik sesleri daha fazla duyulmaya başlandı. Öte yandan, son dönemde, sanayi sektöründe işten çıkarmaların olabileceğine yönelik endişeler de dile getiriliyor. TÜİK verileri de Türkiye’de 2023 Ağustos ayından bu yana kısa bir ara hariç sanayi istihdamının azaldığını, üstelik bu azalışın ana kaynağının imalat sanayii olduğunu gösteriyor.
EKONOMİ’nin TÜİK aylık işgücü verilerinden derlediği verilere göre, Türkiye’de sanayi sektörü istihdamı salgın döneminde bazı sektörlerin de etkisiyle yaşanan yükselişle birlikte 5 milyonun üstüne taşınan sanayi istihdamı, son dönemde hızla gerileyerek 4 milyonlu sayılara geriledi. Üstelik bu gerileme 2024’ün yaz aylarındaki kısmi iyileşme dışında, 2023 ortasından bu yana düzenli bir düşüş eğilimine girdi. Ağustos 2023 itibariyle toplam sanayi istihdamı 5.1 milyon, imalat sanayii istihdamı ise 4.8 milyon kişiye ulaşmıştı. Zirve noktası olan bu tarihten sonra sanayi istihdamı düzenli olarak azalmaya başladı. Bunun sonucunda 2025 Haziran ayı sonu itibariyle 4 milyon 895 bine kadar geriledi. Bu dönemde sanayi istihdamındaki düşüş, 216 bin 379 kişi oldu.
İmalatta kayıp 214 bin kişiyi aştı
Bu gerilemenin ana nedeninin de imalat sanayii olduğu gözlendi. Neredeyse toplam sanayi istihdamıyla paralel seyreden imalat sanayii istihdamı, 2023 Ağustos’taki 4 milyon 761 bin kişi seviyesinden, 2025 Haziran ayında 4 milyon 546 bin kişiye geriledi ve imalat sanayiindeki istihdam kaybı 214 bin 379 kişi olarak gerçekleşti. İmalat sanayiinde Temmuz 2024’teki 4 milyon 755 bin kişilik istihdam, Ağustos 2023’teki seviyenin çok az üstünde gerçekleşti ancak ana seviye korunmuş oldu. TÜİK verilerinde, hem sanayii, hem de imalat sanayii istihdamı 2021 sonundaki seviyesine geri döndü. Dezenflasyon programı kapsamında yaşanan parasal sıkılaştırmanın ve talep düşüşünün sanayi sektöründe bir miktar daralmaya yol açacağı ancak bunun istihdamda sınırlı bir düşüş yapacağı, işsizlik oranlarında çok büyük bir daralma olmayacağı tahmini yapılmıştı. Bu yöndeki tahminler hala geçerliliğini korusa da gelecek dönemde sanayi odaklı istihdamın izlenmesi daha önemli hale geldi.
