İmam GÜNEŞ - İSTANBUL
Paslanmaz çelikte gümrük vergisinin ocak ayı başından itibaren yüzde 8’den yüzde 12’ye çıkartılması tartışma yarattı. Endüstriyel Mutfak, Çamaşırhane, Servis ve İkram Ekipmanları Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TUSİD) Başkanı Bekir Topuz, vergi artışının “sadece bir firmaya yaradığını” savundu.
Geçen yıl 5,7 milyar dolar ihracat geliri ve 3,3 milyar dolarlık dış ticaret fazlası veren endüstriyel mutfak, çamaşırhane, servis ve ikram ekipmanları sektörü, bu yıl hedefini 7 milyar dolar olarak belirledi. İhracatının yüzde 51’ini İngiltere ve AB ülkelerine yapan sektör, hedef pazar olarak da ABD başta olmak üzere tüm Amerika kıtasını odağına aldı. Türk üreticilerin artık İtalyanlar kadar başarılı tasarımlar yaptığını, fabrikaların ve üretim tesislerinin çok geliştiğini belirten Endüstriyel Mutfak, Çamaşırhane, Servis ve Ekipmanları Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TUSİD) Başkanı Bekir Topuz, “Türkiye’nin ortalama kilogram ihracat fiyatı 1,5 dolarken bizim 4,55 dolar değerimiz var. Sektörümüz bugün birçok alanda ithalatı da bitirdi. Türkiye’ye artık ithal buzdolabı gelemez. Pişirici grubundaki ürünlerin ithalatı çok fazla azaldı. Diğer ürün gruplarında da ithal ürünlerin payı giderek azalıyor” dedi.
Sektör, dünyadan %2 pay alıyor
Sektörün küresel ihracat hacminin 290 milyar dolar olduğunu kaydeden Topuz, “5,7 milyar dolarlık ihracatımızla yüzde 2’lik pay alıyoruz. Dünyada 8’inci, Avrupa 5’inci sıradayız. Amacımız bu payı büyütmek. Bugün 76 milyar dolarla en önemli ithalatçı olan ABD’den yüzde 0,34 pay alıyoruz. Kabul edilebilir değil ancak orada da belgelendirme sorunu yaşıyoruz. Onların istediği standartlardaki belgelendirmeyi Türkiye’de yapacak laboratuvar yok. Örnekleri İtalya ya da ABD’ye yollamak durumunda oluyoruz. TSE ile ABD standartları çok farklı. Bu nedenle TSE’nin de ABD standartlarına uygun standartlara geçmesi lazım” dedi. Yüzde 8 olan paslanmaz soğuk haddelenmiş saclar vergisinin yüzde 12’ye çıkartılması kararının sadece bir firmaya yaradığını savunan Topuz, şunları söyledi: “Bir firmayı kurtarmak için karar alındı. Biz ticarete eksi 12 ile başlıyoruz. Türkiye’de paslanmaz çelik üretilmiyor. Bu firma kalınlığı 4 mm’nin üzerinde getirdiği ürün için vergi vermiyor, inceltme işlemi yapıyor. Biz ise ağırlıklı olarak 4 mm’nin altında ürün tedarik ediyoruz. İnceltme işlemini yapacak tesis de bu firmanın dışında yok. Haliyle Çin’den çok daha fazla maliyetlerle bu işi yapmak durumunda kalıyoruz, rekabet şansımız kalmıyor. Verginin sıfırlanması gerektiğini düşünüyoruz. Birkaç yıl içinde 10 milyar dolar ihracata ulaşacak kapasitemiz var ama bu tip engellerle karşılaşıyoruz. Ticaret Bakanlığımızdan da randevu alıp, konuyu anlatma istiyoruz.”
Vize sorunu Türkiye’deki fuarlara yarıyor
Hostech by TUSİD İstanbul fuarının İtalya’daki Host Milano fuarından sonra ikinci büyük fuar haline geldiğini ifade eden TUSİD Başkanı Bekir Topuz, “AB’nin bize vize uygulamasından hoşlanmıyoruz ama başka ülkelere uygulaması da işimize geliyor. Bu ülkeler fuarımızı tercih ediyor. Avrupa’da ciddi fuar kalmadı. Host Milano’da toplantı yaptık. ‘Siz, bizden 15 gün önce fuar yapıyorsunuz, biz bundan rahatsızız, sizi rakip görüyoruz’ dediler. Bu hızla gidersek 4-5 yıl sonra İtalya’yı da geçeriz. Geçen yıl 40 bin metrekarede yaptığımız fuarı, bu yıl 52 bin metrekareye yükselttik. Satışa çıkmadan yerlerimiz doldu. Yabancıların çok büyük ilgisi var” dedi.
“Kontrollü şekilde çalışan ithal etmemiz lazım”
Sektörün yaklaşık 80 bin kişiyi istihdam ettiğini belirten Bekir Topuz, “Türkiye’nin en büyük sıkıntısı ara eleman. Artık insan ithal etmemiz lazım. Bunu kontrollü şekilde yapmalıyız. Her firma eksik çalışan sayısıyla üretim yapıyor. Bugün başvuru gelse 100 kişiyi bir anda alacak firmalarımız var. Eleman eksikliği nedeniyle de kapasiteyi yükseltemiyoruz. Mühendis alırken 500 tane başvuru oluyor, kaynakçı için başvuru yok. Usta 35 bin, yeni başlayan mühendis 25 bin TL alıyor. Mühendise ‘gel sana lazer makinesi öğretelim, 40 bin verelim’ diyoruz. ‘Ben mühendisim, masa başında çalışayım’ diyor. Bu sorun artık sadece bizim değil, tüm sektörlerin sorunu oldu.”
