MERVE YİĞİTCAN
Talep, maliyet ve finansman sıkıntılarını bir türlü aşamayan reel sektörde işletmelerin kırılganlığı giderek artarken, arz güvenliği için özellikle mikro ve küçük işletmeler için finansman desteği bekleniyor. İş dünyası temsilcileri, tedarik zincirinde olumsuzlukların yaşanmaması için mikro ve küçük işletmelerin desteklenmesinin önemine dikkat çekerken, aksi halde şirket kapanışlarının artarak devam edeceği, dahası arz kaynaklı enflasyon sorununun baş göstereceği uyarısında bulundu.
Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan TOBB Plastik, Kauçuk ve Kompozit Sanayi Meclisi Başkanı Yavuz Eroğlu, mikro ve küçük işletmelerin pazarlık gücünün düşük, kırılganlıklarının ise yüksek olduğuna dikkat çekerek, finansal zorlukların yaşandığı bu dönemde başta finansman olmak üzere çeşitli desteklerle korunması gerektiğini dile getirdi. Mikro ve küçük işletmelerin sadece bankalar ile değil kendilerinden büyük firmalarla ticaretlerinde de finansman konusunda birtakım zorluklara maruz bırakıldığına işaret eden Eroğlu, “Mikro ve küçük ölçekli işletmelerin satış yaptıkları firmalar genelde kendilerinden ölçek olarak daha büyük firmalar oluyor. Büyük firmaların alım gücü de pazarlık gücü de büyük oluyor, yanı sıra bu tür finansal zorlukların ağır olduğu dönemlerde, büyük firmalar daha küçüklere genelde çok zor şartlar öne sürüyorlar. Bu da küçük firmaları finansman konusunda zor duruma sokuyor. Firmaların bu gibi dönemlerde yaşadıkları parasal sorunlarının çözümü için de finansman paketleri önemli. Burada bankaların küçük ve mikro işletmelere yönelik daha özel bir paket hazırlaması için kamunun düzenleyici olması gerekiyor. Yanı sıra tıpkı AB’de olduğu gibi küçük işletmelerin büyük işletmelere uyguladıkları vadelere sınırlama getiren bir düzenleme de yapılabilir” diye konuştu.
Önel: Miktar az olsa da çarpan etkisi yüksek olur
İstanbul Tüccarlar Kulübü Başkanı İlker Önel üretimde ve satışlarda geçen yıl başlayan, yılbaşından bu yana da ciddi anlamda artan bir durgunluk olduğunu söylerken, bu durumun özellikle de mikro ve küçük ölçekli firmalarda işletme sermayesi açısından ciddi sıkıntılar yarattığını dile getirdi. Mikro ve küçük ölçekli firmaların hayatta kalmasının oldukça önemli olduğuna işaret eden Önel, “Bu konu tedarik süreçlerinin sağlıklı işlemesi için önemli. Çünkü bahsettiğimiz firmalar her ne kadar küçük olsa da stratejik ürünler üretebiliyorlar. Eğer üretim süreçlerinde aksama olursa bu durum arz kaynaklı enfl asyon yaratabilir. Kapanan firma sayısı da artar” diye konuştu. Bu noktada bir KGF kredi desteğinin mikro ve küçük ölçekli işletmeler için uygun olabileceğine işaret eden Önel, “Tabii KGF kredilerinde geçmişte suiistimallerin olduğunu biliyoruz. Bunun önüne geçebilmek için de bizim önerimiz, 350-400 bin TL bandında yüksek olmayan bir tutar belirlensin, yüzde 36-37 faizle 24 ay vadeli olsun ve tüm yetki de sadece kredi kullanacak firmaların birebir aktif çalıştığı bankalarda olsun. Böyle bir destek çok kıymetli olacaktır. Miktar küçük olsa da bunun içeride mikro ve küçük ölçekli işletmelere çarpan etkisi yapacağına inanıyoruz” ifadelerini kullandı.
Önder: Piyasa her geçen gün daralıyor
Ev ve Mutfak Eşyaları Sanayicileri ve İhracatçıları Derneği (EVSİD) Kurucu Başkanı Burak Önder, piyasanın her geçen gün daha da daraldığını söylerken, özellikle mikro ve küçük ölçekli işletmelerin bu dönemde finansman desteğine ihtiyacı olduğunu vurguladı. “Türkiye’de firmalar öz sermaye problemleri ile doğarlar” diyen Önder, “Her zaman bir nakit akışı sıkıntısı vardır. Son iki yıldaki ekonomik program küçük ve mikro düzeydeki üreticileri daha fazla etkiledi. Oysa bu firmalarımız üretim ve ihracat için çok önemliler. Dolayısıyla bu firmalarımız rahatlatmak adına bazı adımlar atılabilir. Bu noktada seçeneklerden biri de KGF kredi paketi olabilir. Uygun koşullarda sunulacak bir kredi desteği mikro ve küçük işletmeler için can suyu olacaktır” şeklinde konuştu.
İçten: Üretim ortamının düzeltilmesi şart
Türkiye Ayakkabı Sanayicileri Derneği (TASD) Başkanı Berke İçten de mikro ve küçük işletmelerin şu anda çok zor durumda olduğunu, ancak önceliğin finansmandan öte üretim ortamının iyileştirilmesi olduğunu söyledi. Ayakkabı sektörünün mikro ve küçük ölçekli işletmelerin ağılıkta olduğu bir sektör olduğunu kaydeden İçten, “Sektör olarak kapanmaların arttığı sıkıntılı bir süreçteyiz. AYMAKOOP, AYKOSAN gibi sanayi sitelerinde eskiden boş dükkan olmazdı, şimdi satılık/ kiralık ilanı çok fazla. Bunlar küçülmenin göstergeleri… Bu nedenle finansman desteğinden ziyade sektörün dinamizmini yeniden kazanmasına ihtiyacı var. Bu da üretim ve ihracat yaparak olacaktır. Dolayısıyla uygun faizli krediden önce yapılması gereken bir an önce iş ortamın düzeltilmesi” ifadelerini kullandı.
