ŞEBNEM TURHAN
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı savaştan büyük yara alan TL devlet tahvillerine Merkez Bankası mart ayı boyunca destek oldu. 96 ihaleyle tahvil alımı yapan TCMB’nin tahvil alımlarının yoğunluklu vadesi 2029 olurken, tahvillerin ortalama vadesi 3.38 yıl olarak gerçekleşti. Merkez Bankası tahvil alımları işlem gününe göre hesaplandığında alım miktarı 143.1 milyar lirayı bulurken bu yıl için hedeflenen alım hacminin yüzde 56’sı mart ayında tamamlanmış oldu. İlk çeyrekteki toplam alımlar 225.8 milyar liraya ulaştı ve yıllık planda açıklanan 255.4 milyar liralık alım sınırına dayandı.
İlk çeyrekte 225.8 milyar liralık alım
Merkez Bankası verilerine göre mart ayında 7 adet TLREF cinsi tahvilden, 29 ihale ile ve 12 adet sabit faizli tahvilden ise 67 ihale ile alım gerçekleşti. Alınan tahvillerin ortalama vadesi 3.38 yıl olarak belirlenirken, TLREF cinsi tahvillerde ortalama vade 3.02 yıl, sabit faizli tahvillerde ise 3.58 yıl olarak hesaplandı. TCMB, 2029 vadede en çok tahvil alımı yaptı. Merkez Bankası verilerine göre ocak ayında 41.76 milyar lira, şubat ayında ise 40.96 milyar lira alımlarıyla birlikte yılın ilk çeyreğindeki alım ise 225.8 milyar liraya ulaştı.
Merkez Bankası 2026 Para Politikası metninde 2025 sonunda toplam APİ portföyü nominal 262.3 milyar TL seviyesinde bulunduğu yer aldı. Metinde 2026 yılında APİ portföyünün nominal 67.7 milyar TL’lik kısmının itfa olacağı belirtilirken itfa olacak tutara ilave olarak operasyonel esnekliğin artırılması amacıyla APİ portföyünün doğrudan alımlarla desteklenmesi hedeflendiği kaydedildi. 2026 yılında TCMB APİ portföy büyüklüğü, ilave alım seçeneği saklı kalmak kaydıyla nominal 450 milyar TL olarak belirlendiği vurgulanan metinde böylece itfalar hariç tutulduğunda 255.4 milyar liralık alım yapılması anlamına geliyor. Yarısından fazlası martta TL tahvil faizlerine destek için yapılan alımlarla birlikte yılsonu planının 88,4’ü ilk çeyrekte alınmış oldu.
Mart ayında tahvil faizleri yükseldi
Merkez Bankası’nın yoğun desteğine rağmen mart ayında gösterge tahvil faizleri yabancının yoğun satışı kaynaklı yükseldi. 2 yıl vadeli gösterge tahvil faizi 27 Şubat son işlemlerde yüzde 36,53 iken 31 Mart’ta yüzde 42,05’e çıktı. 5 yıl vadeli gösterge tahvil faizi 27 Şubat’ta yüzde 33,37 seviyesindeyken 31 Mart’ta son işlemler yüzde 38,91’den geçti. 10 yıl vadeli gösterge tahvil faizi de 27 Şubat’taki yüzde 30,58 seviyesinden 31 Mart’ta yüzde 33,52’ye geldi. En çok 2 yıl vadeli gösterge tahvil faizinde yükseliş yaşandı. ABD Başkanı Trump’ın savaşın sona ereceğine yönelik açıklamaları ise tahvil faizlerinde gevşeme getirdi. Dün gün için işlemlerde 2 yıl vadeli gösterge tahvil faizi yüzde 40,99’dan, 5 yıl vadeli gösterge tahvil faizi yüzde 38,03’ten, 10 yıl vadeli gösterge tahvil faizi de yüzde 32,66’dan işlem gördü.
Nisanda 9 borçlanma işlemi var
Hazine ve Maliye Bakanlığı ise nisan-haziren dönemine ilişkin borçlanma stratejisini açıkladı. Buna göre Bakanlık, nisan ayı içerisinde 6 ihale ve 3 doğrudan satış olmak üzere toplam dokuz borçlanma işlemi gerçekleştirmeyi planlıyor. Hazine, ayın ilk ihale dönemine 6 Nisan’da 11 ay vadeli Hazine bonosunu ilk ihracı ve 5 yıl vadeli TÜFE’ye endeksli devlet tahvilinin yeniden ihracı ile başlayacak. Borçlanma programı, 7 Nisan’da düzenlenecek 4 yıl vadeli TLREF’e endeksli devlet tahvili ihalesiyle devam edecek. Ayın ikinci haftasında doğrudan satış yöntemine ağırlık verilecek. 13 Nisan’da 2 yıl vadeli kira sertifikasının doğrudan satışı, 14 Nisan’da ise 1 yıl vadeli ABD doları cinsi devlet tahvili, 2 yıl vadeli altın tahvili ve 2 yıl vadeli altına dayalı kira sertifikasının doğrudan satışları gerçekleştirilecektir. Nisan ayının son ihale dönemi 21 Nisan 2026 olacak. Bu tarihte 2 yıl vadeli sabit kuponlu devlet tahvili yeniden ihraç edilecek, 5 yıl vadeli sabit kuponlu devlet tahvilinin ise ilk ihracı gerçekleştirilecek. Hazine, nisanda ayında planlanan 505.4 milyar TL’lik iç borç servisine karşılık, toplam 480.1 milyar TL’lik iç borçlanma yapmayı programladı.
Ayrıca Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın açıkladığı borçlanma programına göre nisan-haziran döneminde 1 trilyon 395 milyar TL iç borç servisine karşılık 1 trilyon 369 milyar TL borçlanma planlanırken, mayısta ise 335.3 milyar TL’lik servise karşılık 362,1 milyar TL borçlanma öngörülüyor.
