MEHMET KAYA/ANKARA
Madencilerin ormanları kullanmasına yönelik Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından çıkarılan yönetmeliğe karşı, madencilik sivil toplum örgütlerinin oluşturduğu Madencilik Platformu bir açıklama yaptı. Sert ifadeler kullanılan açıklamada “Orman Yönetmeliği değişikliği madencilik sektörünü ve ülke ekonomisini yıkıma sürüklüyor” başlığı kullanıldı.
Kamuoyuna yönelik yapılan açıklamada, 24 Eylül 2024 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Orman Kanunu’nun 16. Maddesi’ne ilişkin yönetmelik değişikliklerinin sadece madencilik değil, ekonomiye de olumsuz etki edeceği belirtilerek, “Türkiye madencilik sektörünü ve ülke ekonomisini büyük bir krize sürüklemektedir. Dünya genelinde ülkeler madencilik faaliyetlerini güçlendirirken, Türkiye’de zengin yer altı kaynaklarının üretilmesini engelleyen düzenlemelerin yapılması adeta bir akıl tutulmasıdır” ifadesi kullanıldı.
Yönetmelik değişikliğinin kısıtlı alan tanımının genişletilmesinin Orman idaresinin keyfi kararlarına imkan tanıdığı, izin süreçlerinin belirsizliğini artıracağı, yatırım güvenini yok edeceği ileri sürüldü. orman alanlarında yerleşim yerleri ve sahil şeritlerine getirilen mesafe kısıtlamalarının, Maden Kanunu’na aykırı olduğu ve sektörün faaliyetlerini engelleyeceği ileri sürüldü. Açıklamada, “Türkiye ormanlarının yalnızca binde 3’ü madencilik için geçici olarak kullanılmaktadır. Buna rağmen getirilen ek kısıtlamalar, sektörü felç edecektir” görüşüne yer verildi.
Açıklamada, alınan kararların olumsuz etkisinin zincirleme etki ederek diğer sektörlere de olumsuz yansıyacağı savunulurken, “Ülkemizin gelişimine büyük bir darbe vuracak bu düzenlemenin acilen geri çekilmesini talep ediyoruz. Sektör temsilcileri olarak defalarca Tarım ve Orman Bakanlığı ile Orman Genel Müdürlüğü’ne ilettiğimiz görüşler dikkate alınmalı, yanlıştan bir an önce geri dönülmelidir. Aksi halde, bu kararların madencilik sektörü ve bağlı sanayiler üzerinde yaratacağı yıkıcı sonuçların sorumluluğu, bu düzenlemeyi hazırlayanların üzerinde olacaktır” ifadesi kullanıldı.
Madencilik Platformu açıklamasında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a da kritik olduğunu belirttikleri bu konuyu incelemesi talep edildi.
Nelere itiraz ediyorlar?
■ Verimli orman alanları tanımı ile ülke ormanlarının yüzde 75-80’i verimli orman sayılmasından dolayı madencilik faaliyetlerinin büyük bir kısmına izin verilmeyecek, izin verilecek olanlar da orman değerlendirme komisyonunun uygun görüşüne tabi olacak.
■ Maden Kanunu ile Madencilik Faaliyetleri İzin Yönetmeliğine aykırı olmasına rağmen yollar, yerleşim alanları ve deniz sahili öngörünümünde belli mesafelerde kalan alanlarda izin verilmeyecek.
■ I. ve II (a) grubu madencilik faaliyetlerine 2 kapalı ve üstü, II (b) ve II (c) grubu madencilik faaliyetlerine ise 3 kapalı olan verimli orman alanlarında izin verilmeyecek.
■ I. ve II. grup ruhsat alanında izinli sahanın talep edilen rehabilitasyona konu madencilik faaliyetlerinin 10 hektarı, III. ve IV. grupta ise 150 hektarı geçmesi durumunda rehabilite edilerek teslim edilen alan kadar aynı şartlarda izin verilecek.
■ Verilen orman izninin amacı dışında kullanıldığı gerekçesi ile hiç uyarı yapılmadan izin iptal edilecek.
■ III. ve IV. grup madenlerin yeraltı işletme yöntemi ile yapılıp yapılmayacağının değerlendirmesi Orman Değerlendirme Komisyonunca yapılacak.
■ Yönetmelikte sayılan kurum görüşleri dışında heyetçe tespit edilen yerlerden de görüş getirilmesi istenebilecek.
■ Orman izin temditleri Tarım ve Orman Bakanlığının uygun bulması şartına bağlanacak.
■ Lisanssız enerji üretim tesislerine verimli orman alanlarında izin verilmeyecek.