Kamu İktisadi Teşebbüsleri'nin (KİT) brüt satışları, 2024'te 1,79 trilyon liraya çıktı.
Hazine ve Maliye Bakanlığı, 2024 yılına ilişkin Kamu İşletmeleri Raporu'nu açıkladı.
Buna göre geçen yıl sonu itibarıyla Bakanlığın portföyünde 19 KİT, 1 KİT bağlı ortaklığı, 5 kamu bankası ve 8 diğer kuruluş olmak üzere toplam 33 kamu işletmesi yer aldı. Performans açısından değerlendirildiğinde 2024 yılında KİT sisteminin brüt satışları 2023'e kıyasla yüzde 42 artarak 1,79 trilyon liraya ulaştı. Brüt satışlardaki artış, ağırlıklı olarak EÜAŞ, BOTAŞ, TPAO ve ESK kaynaklandı.
KİT sistemi, 2024'ü yaklaşık 83 milyar lira faaliyet karı ile kapattı. Söz konusu faaliyet karının oluşmasında, brüt satışlar bir önceki yıla göre yüzde 42 artarken satış maliyetlerinin yüzde 51,9 yükselmesi ve yüzde 103,9 artan faaliyet giderleri etkili oldu. Vergi ve yasal yükümlülüklerin ardından 2024 yılı dönem net zararı ise 56,6 milyar lira olarak gerçekleşti.
KİT'lerin bilanço durumu
KİT sisteminin toplam aktif büyüklüğü 2024'te bir önceki yıla göre yüzde 45,9 artışla 4,28 trilyon liraya yükseldi. Geçen yıl aktif büyüklüğünün gayri safi yurt içi hasılaya (GSYİH) oranı ise yüzde 9,6 olarak hesaplandı.
Toplam öz kaynak büyüklüğü 2024'te yüzde 42,5 artışla 2,8 trilyon liraya çıktı.
Bazı KİT'lerin nominal sermayelerinde yapılan artışlar sonucunda KİT sisteminin toplam nominal sermayesi 2023'e göre yüzde 29,7 artış gösterdi ve 1,2 trilyon liraya yükseldi. Bu KİT'lerin ödenmiş sermayelerindeki artış ise KİT sisteminin toplam ödenmiş sermayesini yüzde 37,6 artırarak 847,9 milyar liraya çıkardı.
KİT sisteminin pasif yapısı incelendiğinde, yabancı kaynakların öz kaynaklara oranla daha az olduğu dikkati çekti.
Öz kaynaklar, toplam pasifin yüzde 65,5'ini oluştururken yabancı kaynakların oranı yüzde 34,5 olarak belirlendi.
İstihdam giderleri arttı
KİT'lerde 2019 yılında ortalama 100 bin 516 kişi istihdam edilirken bu sayı geçen yıl 98 bin 983 kişiye geriledi.
Portföydeki KİT'lerin toplam istihdam giderleri, 2024'te bir önceki yıla göre yüzde 74,3 artışla 108,1 milyar liraya ulaştı.
Bu arada, KİT bünyesindeki çalışanların işverene maliyeti 2024'te memur ve sözleşmeli için aylık ortalama 76 bin 336 lira ve işçiler için aylık ortalama 104 bin 722 lira oldu.
