MEHMET KAYA/ANKARA
Türkiye'de kamunun doğrudan istihdamı, 2025 yılı sonunda 5 milyon 324 bin 254 kişiye ulaştı. KİT statüsü dışında, çoğunluk hisseleri devlete ait olan şirketlerde çalışanların dahil olmadığı bu istatistiklere göre, 3 milyon 963 bin kişi memur ve benzeri statülerde, 1 milyon 379 bin kişi ise işçi statüsünde çalışıyor. Belediyeler ve belediye şirketleri dahil, kamunun işçi ve memur çalışanı 2025’te 92 bin 326 kişi arttı. Son 5 yıldaki kamu doğrudan istihdamı ise 551 bin kişi artmış oldu. Öte yandan, toplam kayıtlı istihdamın Kasım 2025 itibariyle 23 milyon 775 bin kişi olduğu düşünüldüğünde, tüm çalışanların yüzde 22,5’inin istihdamını doğrudan kamu kurum ve kuruluşları sağladı.
Türkiye’nin toplam istihdamı içinde kamu ağırlığı devam ediyor. Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın kamu istihdamına yönelik 2025 dördüncü dönem verileri yayımlandı. Varlık fonu ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarıyla doğrudan ilişkili olanlar dışında, sadece belediyeler dahil yerel yönetimler ve merkezi- taşra devlet kuruluşlarında çalışan kişi sayısı 5.3 milyona yerleşti. Kayıtlı istihdam içindeki kamu ağırlığı, yine doğrudan kamu istihdamı dikkate alındığında yüksek oranını korudu.
Türkiye’nin kamu istihdamı, 2017’de taşeron eliyle çalıştırılan işçilerin kadroya alınmasını ardından 3 milyon seviyelerinden kısa süre içinde 4 milyonu aştı ve daha sonra da 5 milyonu geçerek ağırlığı arttı. Kamuda, memur ve memur haklarına sahip sözleşmeli personeller, kadrolu işçiler ve geçici süreyle çalıştırılan işçiler bulunuyor. Bu kişiler yerelde il özel idareleri ve belediyelerde, merkezi yönetimde isi kamu kurum ve kuruluşlarında çalışıyor. Tüm bunların dışında KİT statüsündeki iktisadi kuruluşlar iş kanuna tabi olarak işçi statüsünde personel çalıştırıyor. Son dönemde, başta Varlık Fonu olmak üzere, bazı bakanlıklarda özel kanunlarla devletin kurduğu çok sayıda şirket de bulunuyor ancak bunlar KİT kanununa tabi olmadığı için, Strateji ve Bütçe Başkanlığı istatistiklerine dahil edilmiyor.
