EKONOMİ Gazetesi'nin medya paydaşları arasında yer aldığı ve dünya genelinde “Kadınlar için Davos” olarak anılan Küresel Kadın Zirvesi İstanbul'da devam ediyor.
Zirve kapsamında düzenlenen basın toplantısında Corporate Women Directors International (CWDI) tarafından hazırlanan “Kadın CEO’lar: Yönetim Kurullarına ve Üst Yönetim Kademelerine Açılan Kapılar” başlıklı raporun sonuçları paylaşıldı.
Araştırma, kadın CEO’ların şirketlerde yalnızca temsili artırmakla kalmadığını, kurumsal dönüşümü de hızlandırdığını ortaya koydu. Toplantıda konuşan CWDI Başkanı ve zirvenin kurucusu Irene Natividad, kadınların şirket yönetimlerindeki ilerleyişini yaklaşık 30 yıldır takip ettiklerini belirterek, “Ölçmediğiniz şeyi geliştiremezsiniz” dedi. Yıllardır farklı ülkeler, sektörler ve şirketler bazında veri topladıklarını ifade eden Natividad, bu yılki araştırmanın odağına bu nedenle kadın CEO’ları aldıklarını söyledi.
251 şirketi kadın CEO yönetiyor
71 ülkeden 3 bin 222 büyük ölçekli halka açık şirketin incelendiği araştırmaya göre, yalnızca 215 şirket kadın CEO tarafından yönetiliyor. Bu da toplamın yüzde 6,7'sine karşılık geliyor. Ancak rapor, kadın CEO'ların görev yaptığı şirketlerde kadın temsilinin belirgin biçimde arttığını da ortaya koyuyor. Kadın CEO'ların yönettiği şirketlerde kadın yönetim kurulu üyelerinin oranı yüzde 38,3'e ulaşırken, bu oran küresel ölçekte yüzde 28,9 seviyesinde kalıyor. Üst yönetim kademelerinde ise kadın temsil oranı kadın CEO'ların görev yaptığı şirketlerde yüzde 36,8 olurken, küresel ortalama yüzde 21 seviyesinde bulunuyor. Araştırmanın dikkat çeken bulgularından biri de CEO değişimlerinde ortaya çıkıyor. Buna göre erkek bir CEO'nun ardından göreve gelen kadın CEO'larla birlikte, yönetim kurullarındaki kadın oranı ortalama yüzde 34,5'ten yüzde 56,1'e yükseliyor. Natividad'a göre bu sonuç, kadın CEO'ların etkisinin yalnızca temsiliyetle sınırlı kalmadığını, şirket kültürünü ve liderlik yapısını da dönüştürdüğünü gösteriyor.
Krize karşı dayanıklılık yüksek
Raporda yer verilen araştırmalar, kadın liderliğinin yalnızca eşitlik açısından değil, şirket performansı açısından da önemli avantajlar sunduğunu ortaya koydu. Buna göre cinsiyet çeşitliliğine sahip yönetim kurulları ve liderlik ekipleri bulunan şirketlerin, piyasa dalgalanmalarının yoğun olduğu dönemlerde daha yüksek kârlılık açıklama olasılığı yüzde 21 daha fazla. Araştırmalar ayrıca çeşitlilik düzeyi yüksek şirketlerin uzun vadeli stratejilere daha fazla odaklandığını, risk yönetiminde daha başarılı sonuçlar elde ettiğini ve kriz dönemlerinde daha dayanıklı performans sergilediğini gösteriyor. Kadın CEO'ların yönettiği şirketlerin de birçok piyasada hisse performansı açısından genel endekslerin üzerinde sonuçlar elde ettiği belirtiliyor.
Natividad, kadın liderliğinin artık yalnızca temsil meselesi olarak değerlendirilemeyeceğini belirterek, "Veriler son derece açık. Kadın liderler yalnızca cam tavanları kırmıyor, şirketlerin karar alma süreçlerine ve performansına da katkı sağlıyor" değerlendirmesinde bulundu.
BIST 30’daki tek kadın
CEO Toplantıda rapora ilişkin değerlendirmelerde bulunan Pegasus Hava Yolları CEO'su Güliz Öztürk, BIST 30 endeksinde yer alan şirketler arasında kadın CEO tarafından yönetilen tek şirketin Pegasus olduğunu söyledi. Türkiye'de son yıllarda ilerleme kaydedildiğini ancak dönüşümün hâlâ yavaş ilerlediğini ifade eden Öztürk, Borsa İstanbul'da işlem gören şirketlerde kadın yönetim kurulu üyesi oranının yüzde 19,4, kadın yönetim kurulu başkanı oranının yüzde 9,7 ve kadın CEO oranının yüzde 5,3 seviyesinde bulunduğunu kaydetti. Kadın CEO'ların yönettiği şirketlerde kadın temsilinin daha yüksek olmasının tesadüf olmadığını belirten Öztürk, havacılık sektörünün geleneksel olarak erkek egemen alanlardan biri olduğuna dikkat çekerek, kadın pilot oranının son yıllarda yüzde 2'den yüzde 8'e yükseldiğini söyledi. Pegasus'un 2030 yılına kadar yönetim kademelerinde eşit temsile ve eşit değerde işe eşit ücrete ulaşmayı amaçladığını kaydeden Öztürk, çeşitlilik ile performans arasında bir tercih yapılması gerekmediğini, verilerin iki unsurun birbirini güçlendirdiğini gösterdiğini ifade etti.
Güvenli alana ihtiyacı var
Basın toplantısında konuşan Kasikornbank Yönetim Kurulu Başkanı Khobkarn Wattanavrangkul ise Dünya Ekonomik Forumu verilerine göre kadın liderlik oranında dünyanın önde gelen ülkeleri arasında yer alan Tayland’da sorunun fırsat eksikliği değil, kadınların liderlik pozisyonlarına aday olma konusundaki çekinceleri olduğunu söyledi. Bu nedenle son yıllarda kadınların liderlik becerilerini, iletişim yetkinliklerini ve özgüvenlerini geliştirmeye yönelik çalışmalar yürüttüklerini belirten Wattanavrangkul, genç kadınların konfor alanlarının dışına çıkmaları gerektiğini ifade etti. Kadınların yalnızca kendi kariyerleri için değil, ülkelerinin ekonomik gelişimi ve toplumların geleceği için de liderlik sorumluluğu üstlenmesi gerektiğini kaydeden Wattanavrangkul, üst düzey kadın yöneticilerin birbirlerini destekleyebilecekleri güvenli alanlara ihtiyaç duyduğunu vurguladı.
CWDI’den şirketlere dört öneri
Kurumsal Kadın Direktörler Uluslararası (Corporate Women Directors International-CWDI) Birimi, şirketlere yönetim konusunda şu önerilerde bulunuyor:
● Yüksek potansiyele sahip kadın çalışanlara kâr-zarar sorumluluğu ve operasyon yönetimi içeren görevler verilmesi.
● Cinsiyet dengesinin kariyerin ilk basamaklarından itibaren gözetilmesi.
● Mentorluk ve sponsorluk programlarının kurumsal yapıya entegre edilmesi.
● Kadın liderliğinin finansal performansa etkisini ortaya koyan araştırmaların yönetim kurulları tarafından daha fazla dikkate alınması.
