MARUF BUZCUGİL
BAĞDAT – Ticaret Bakanı Ömer Bolat, geniş bir heyetle Irak’la ticari ilişkileri geliştirmek üzere bir ziyaret gerçekleştirdi. Bakan Bolat, Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani tarafından kabul edildi ve Irak Ticaret Bakanı Atir el-Gireyri ile bir araya geldi. Bu görüşmeden sonra, Türkiye-Irak JETCO ilk toplantısının Aralık ayında İstanbul’da yapılması kararlaştırıldı.
Ticaret Bakanlığı heyetinde Türkiye İhracatçılar Meclisi ve Türkiye Müteahhitler Birliğinin organizasyonuyla çok sayıda iş insanı katıldı. Heyette, TİM Başkanı Mustafa Gültepe ve TMB Başkanı Erdal Eren de bulunuyor. Bakan Bolat, Irak’ta resmi görüşmeler de yapacak. Heyetteki iş insanları için B2B toplantılar da ziyaret kapsamında gerçekleştiriliyor. Türkiye heyeti Bağdat’ın ardından Basra’da da etkinlikler ve görüşmeler gerçekleştirildi.
Bakan Bolat: Somut işbirlikleri
Bakan Bolat ve Irak Ticaret Bakanı Atir el-Gireyri, Bağdat’ta yapılan “Türkiye-Irak Genel Ticaret ve Müteahhitlik Heyeti Programı ile B2B Görüşmeleri” toplantısına katıldı.
Toplantının açılışında konuşan Bakan Bolat, “Bugünkü görüşmelerimizde, bu bağları daha somut iş birlikleriyle kuvvetlendirmeyi amaçlıyoruz” dedi.
Bakan Bolat, iki ülke arasındaki ilişkilerin ticaret ve yatırımdan öteye boyutları olduğunu da vurgulayarak, “Türkiye ile Irak arasındaki ticaret; coğrafi yakınlık, tarihi bağlar ve ekonomik potansiyel göz önüne alındığında, her iki ülke için de stratejik bir öneme sahiptir. Bu ticaret, sadece ekonomik bir iş birliğini değil, aynı zamanda siyasi ve kültürel ilişkileri de derinleştiren bir faktör olmuştur. Özellikle son 10 yılın verilerine baktığımızda, her yıl istikrarlı bir şekilde artış gösteren ikili ticaret hacmimiz de bunu ortaya koymaktadır” ifadesini kullandı.
Kalkınma yolu vurgusu
Basra Körfezi’nden başlayarak Türkiye’den Avrupa’ya uzanan Kalkınma Yolu projesine de değinen Bakan Bolat, şunları kaydetti:
“Bunun yanında, Fav Limanı’ndan ülkemize uzanacak olan demiryolu bağlantısını ülkelerimiz arasında bir an önce hayata geçirerek taşımacılığı çeşitlendirmeli ve Ovaköy-Fişhabur kapısını bir an önce açmalıyız. Körfez ülkelerine ulaşımda ülkemiz için önemli bir geçiş ülkesi olan Irak, geleneksel transit güzergahımızdır. Aynı şekilde, Türkiye de Irak’ın Avrupa’ya açılan kapısıdır. Bu sebeple, Irak’ın transit geçişlere izin vermesi ve Türk taşımacılarının Irak’ın her bölgesinde faaliyet gösterebilmesi büyük önem arz etmektedir. ..Büyük Fav Limanı ve Kalkınma Yolu Projeleri’nde Irak’ın vizyonunu paylaşıyor ve bu projeyi hayata geçirme yönündeki ortak irademizin süratle sahaya yansıtılması gerektiğine inanıyoruz. Her iki proje de Irak’ı önemli bir ulaşım merkezi haline getirecek ve Irak'ta sürdürülebilir kalkınma için önemli bir temel oluşturacaktır”
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türk müteahhitlerin yeteneklerine vurgu yaparak, Türkiye’nin toplu konut projeleri ve altyapı projelerinde işbirliğine hazır olduğunu kaydetti.
Türkiye ile Irak’ın dış ticaretinin iyi seviyede olduğunu, artırmak için istekli olduklarını anlatan Bakan Bolat, bankacılık alanında para transferi sorularının ortadan kaldırılması, lojistik imkanların geliştirilmesi, güvenlik alanında yapılması gerekenler olduğunu, döviz transferinin sağlıklı işlemesi için Irak yetkili makamlarından süreci hızlandırmalarını beklediklerini anlattı.
Gültepe: Bazı gıda ürünlerine konulan ithalat yasağı
Türkiye İhracatçılar Meclisi Başkanı Mustafa Gültepe de konuşmasında, Türkiye’nin Irak’ın zor zamanlarında yanında olduğunu vurgulayarak, ticari ilişkileri derinleştirmek istediklerini kaydetti.
Gültepe, Kalkınma Yolu projesinin öneminden bahsederek, “Cumhurbaşkanımızın ziyaretinde Kalkınma Yolu Projesi’nin temelleri atıldı. Proje, Doğu ve Batı’yı Irak ve Türkiye üzerinden birbirine bağlayacak. Irak tıpkı geçmişte olduğu gibi yine stratejik bir ticaret güzergâhı olacak. Bağdat’ın ardından Kalkınma Yolu’nun başlangıç noktası Basra’ya geçeceğiz. Basra’da da Iraklı dostlarımızla karşılıklı ‘kazan-kazan’ temelinde neler yapabileceğimizi konuşacağız” dedi.
Irak’ın aralarında meyve suyu, meşrubat, Habur işleri, kek gibi ürünlerin bulunduğu bazı gıda ürünlerinde ithalat yasağı koyduğunu ve bunun bir an önce kaldırılmasını ümit ettiklerini vurguladı.
TMB Başkanı Erdal Eren: İnşaatlara başlamak istiyoruz
Ziyarette, müteahhitlik alanında yuvarlak masa toplantısı da yapıldı. Toplantıya, Bakan Bolat ve Irak muadili Atir el-Greyri yanında, Irak İmar, İskân, Belediyeler ve Kamu İşleri Bakanı Bengin Rekani, Kalkınma Fonu Başkanı Muhammed El-Neccar, Irak Başbakanı’nın Ulaştırmadan Sorumlu Danışmanı Nasr Al-Esedi, Türk Müşavir Mühendisler ve Mimarlar Birliği Başkanı İrfan Aker, Irak Müteahhitler Birliği Başkanı Ali Sinafi de katıldı.
Toplantıda konuşan Türkiye Müteahhitler Birliği Başkanı Erdal Eren, Irak’ın yeniden inşasında istekli olduklarını ve bu ziyaret öncesinde de çok sayıda etkinlikle Irak’lı yetkili ve muhataplarına bilgi verdiklerini kaydetti.
Yapılacak inşaatlara yönelik bilgi alma sürecinde olduklarını da belirten Eren, “Irak’ın ihtiyacı olan altyapı projelerini yakından takip etmekteyiz. Bu kapsamda, Basra’dan Türkiye sınırına kadar uzanacak, stratejik öneme sahip kara ve demiryolu ulaştırma koridorunun inşasına yönelik Kalkınma Yolu projesinde yer almak hususundaki isteğimizi bir kez daha vurgulamak istiyorum” dedi. Eren, bunun yanında, Bağdat Metro ve Çevre Yolu projeleri ile hastane, okul, konut, enerji iletim hatları ile turizm tesisleri projelerine, su altyapısı, arazi ıslahı, su arıtma, sulama ve baraj projelerine Türk müteahhitlik firmaları olarak talip olduklarını, sulama ve baraj projelerinin inşasına bir an önce başlamak istediklerini kaydetti.
Erdal Eren, Irak’ta yabancı sermayeli şirkette en fazla yüzde 49 hisseye izin verilmesi, çalışma vizelerinin uzun sürmesi, Kuzey Irak’taki projelerden kalan alacaklar, avans ödemesi yapılmaması, banka işlemleri konusunda yapılacak iyileştirmelerin süreçleri hızlandıracağını belirtti.
