İMAM GÜNEŞ/İSTANBUL
Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, ihracatta 2025 yılının zorlu küresel koşullarına rağmen artı bir tabloyla kapatıldığını, ancak sanayi ve özellikle emek yoğun sektörlerin ciddi bir rekabetçilik kaybı yaşadığını söyledi. EKONOMİ Gazetesi’ne değerlendirmelerde bulunan Gültepe, özellikle son iki yılda sermayenin ve finansmanın aşırı pahalı hale gelmesinin, sanayicinin üzerinde büyük bir baskı oluşturduğunu dile getirdi. Bu noktada en kritik sorunun zamanlama olduğunu ifade eden Gültepe, Merkez Bankası ve Orta Vadeli Program’da döviz kuru artışına ilişkin öngörülerin belirleyici olacağını dile getirdi.
Kur artışı ile maliyetler arasındaki farkın sanayiciyi zorladığını vurgulayan Gültepe, “Yüzde 20’lik kur artışı karşısında işçilik maliyetleri yüzde 27 artıyorsa, aradaki yüzde 7’lik farkın nasıl tolere edileceği en önemli mesele. Geçmiş dönemlerde bu farkı telafi edebiliyorduk, bugün ise bu çok daha zor. Eğer bu denge yeniden başa baş noktasına gelirse, Türkiye sanayisi ve ihracatı eski gücüne kavuşabilir” diye konuştu.
Enflasyon ihracı 2026’da sürecek
“Mevcut koşullara bakınca 2026'da da enflasyonu ihraç etmeye çalışacaklarının altını çizen Gültepe, şöyle devam etti: “Bugünkü tabloda kur üzerinde herhangi bir iyileştirme, rekabet düzeltici bir hareket gözükmüyor. O yüzden bizde destekleri farklı kanallara çekmeye çalışıyoruz. Döviz dönüşüm desteğinin tekrar revize edilmesi, verimli hale getirilip şartsız, koşulsuz özellikle emek yoğun ve zorlanan sektörlere biraz daha farklı bir şekilde uygulanmasını istiyoruz. İkincisi, direkt istihdam sayısına bağlı olarak 3 bin 500 lira desteğinin 6 bin liraya çıkması, bir de asgari ücrette işverene verilen 1.270 liralık desteğin de 2 bin 500 liraya çıkmasını talep ediyoruz. Çünkü firmalarımız artan asgari ücret karşılığında dövizin de sabit kalmasıyla beraber oradaki maliyetlerini en azından 2025 yılındaki gibi korumaya çalışabilsin. Kurun artmadığı noktada maliyeti korumak zorundayız. 2026 yılında önceliklerimizden biri de 2025 yılı maliyetlerini korumak olacak. Ancak ilgili bakanlıklarımız tarafından yeni ve farklı desteklerin ortaya çıkacağına inanıyorum.”
Türk Ticaret Bankası’nın etkisi artacak
Türk Ticaret Bankası’nın ihracatçılar açısından önemli bir finansman aracı haline geldiğini belirten Gültepe, bankanın sermayesinin 10 milyar TL’ye yaklaştığını söyledi. Gültepe, “Son bir yılda sektörümüze 75-80 milyar TL civarında kredi sağladık. Şu ana kadar 11 şube açtık. En son Antalya şubemizi devreye aldık, yakında Trabzon’da da şube açacağız. 2026 yılında Türk Ticaret Bankası’nın ihracatçılarımıza çok daha büyük katkı sağlayacağına inanıyoruz. İnşallah büyüyerek ve güçlenerek yolumuza devam edeceğiz” diye konuştu.
“Her sektör için ayrı bir strateji planı gerekiyor”
TİM Başkanı Mustafa Gültepe’den ihracat ile ilgili öne çıkan diğer satır başları şöyle oldu:
- Türkiye’nin bazı sektörlerden vazgeçtiği konuşuluyor. Vazgeçemez. Sorunların olması vazgeçme anlamını taşımaz.
-Türkiye'deki her sektör için ayrı bir strateji planı gerekiyor. Sektörleri tekrar ele alıp hangi alanlarda, ne şekilde rekabet edebiliriz, eksikliklerimiz neler, bunları nasıl tamamlarız diye çalışmamız lazım.
- Biz ürün fiyatlarını döviz bazında en fazla yüzde 2-3 artırabiliyoruz. Oysa artan maliyetler karşısında en az yüzde 15-20’lik bir artış yapmamız gerekiyor. Ama müşteriler de enflasyonu satın almak istemiyor.
- Hem hammadde hem de mamul tarafında korumacı vergilerimiz var. Hazır giyim ithalatında özellikle Uzak Doğu’dan gelen ürünlerde yüzde 40’ın altında bir vergi yok. Buna rağmen yine de pahalı kalıyoruz. Asıl sorun burada. Vergilerle bu tabloyu sonsuza kadar yönetmek mümkün değil. Daha yapısal çözümlere ihtiyaç var.
- Yeni dönemde her bölgeye aynı yöntemle gitmeyeceğiz. Gelişmiş ülkelerle gelişmekte olan ülkeleri ayıracağız. Gelişmiş pazarlarda daha çok algı, PR, tanıtım ve iletişim ağırlıklı faaliyetler yürüteceğiz.
- Türkiye’nin ihracatta en başarılı ilk 10 ülke arasına girmesi için gayret etmeye devam edeceğiz.
İhracatçılara yeni bir kongre ve B2B merkezi geliyor
TİM bünyesinde yeni bir kongre ve etkinlik merkezi kurulması için çalışmalara başladıklarını açıklayan Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, yeni hedefin çok amaçlı bir merkez olduğunu belirtti. Gültepe, “274,4 milyar dolarlık ihracata imza atan bu büyük yapının çok sayıda organizasyonu var ve artık kendi yerine ihtiyacı bulunuyor. En az 2 bin kişinin ağırlanabileceği ödül törenlerinin yapılacağı, B2B görüşmelere uygun toplantı salonlarının yer aldığı bir merkez istiyoruz. Bu merkez büyük bir fuar alanı gibi olmayacak. Yaklaşık 10 bin metrekarelik, küçük toplantı salonlarının bulunduğu, B2B’lere ve küçük ölçekli fuarlara uygun bir yapı olmasını hedefliyoruz. Bu yapı TİM Dış Ticaret Kompleksi’nin yanında olacak. Bazı birliklerimizin de yer sıkıntısı var. Bu proje ile onların sorunlarını da çözmek istiyoruz. En fazla iki yıl içinde tamamlamayı planlıyoruz. İstanbul dışındaki birliklerimiz de burayı aktif şekilde kullanabilecek” şeklinde konuştu.
