İMAM GÜNEŞ/ANTALYA
Başta emek yoğun sektörler olmak üzere birçok sektörde üretimde çalışmak isteyenlerin azalması ve EYT gibi nedenlerle iş gücü eksikliğini yaşadığını dile getiren ihracatçılar farklı ülkelerden iş gücünü ithal etmeye başladı. Ekim ayı dış ticaret verilerinin açıklandığı Antalya'da basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, TİM Delegeler Çalıştayı’nı da ihracat açıklamasıyla bir arada organize ettiklerini belirterek, tüm sektörlerden ihracatçılarla görüş alışverişinde bulunduklarını, istihdam sorununun da sıklıkla dile getirildiğini vurguladı. Birçok sektördeki birlik başkanının ‘farklı ülkelerden, iş gücü ithal etmeye başlayalım’ önerisi sunduğunu söyleyen Gültepe, iş gücü ithalatını hayata geçiren sektörlerin de olduğunu ifade etti. Bu konuda bakanlık ile beraber çalışılması gerektiğini dile getiren Gültepe, “Her ülkenin ve her sektörün karakter yapısı, ihtiyaçları farklı. Buna uygun analizler sonucunda karar verilebilir. Bakanlıkla birlikte, planlı bir çalışma yapılması gerek. Bu uygulamayı başlatanlar da var. Mesela, bu toplantıda başkanlardan biri konuyu dile getirdi, eleman bulamadığı için Özbekistan'dan 10-15 eleman getirip, lojman vererek istihdam sağlamaya başladı” dedi.
‘Faiz indirimi 2025’ten önce olabilir’ beklentisi
Faizlerin yüksek olduğunu belirten Gültepe, 2025'e başlamadan evvel ufak bir faiz indirim hareketi yapılabileceği öngörüsünü paylaştı. Devam eden asgari ücret görüşmelerine de değinen Gültepe, bunun sadece asgari ücrete odaklanarak değerlendirilecek bir konu olmadığını aktardı. “2024'e başladık başlayalı rekabetçiliğimiz düştü” diyen Gültepe, sözlerini şöyle tamamladı: “Türkiye hem üretimde hem tüketimde pahalı bir ülke oldu. Bütün dengeyi sadece asgari ücretin artması şeklinde değil, para politikası ve ekonomik politikaların da içini kapsayacak şekilde bir harman yapılarak sağlayabiliriz. Çalışan da bizim firmalarımız da bizim. Türkiye'de rekabetçilik gücünü elde tutabilecek bir rakamın ortaya konması gerekiyor. Öncelikle fiyat artışları ile hep beraber mücadele etmemiz gerek. Fahiş fiyatlarla ürün satanları deşifre etmeliyiz."
İhracat artıyor ama kârlılık azaldı
İhracattaki artışa rağmen en büyük sorunun kârlılık olduğuna dikkat çeken TİM Başkanı Mustafa Gültepe, şu açıklamaları yaptı: “Özellikle emek-yoğun sektörlerde maliyetler çok fazla. Siparişlerin önemli bölümü müşteriyi kaybetmemek için alınıyor. 27 sektörün yarısında bu sorun var. Firmaların diğer bir sorunu da, gelecekle ilgili fiyatlama yapamıyor olmaları. Döviz öngörüsü yapamadıkları için fiyat belirlemekte zorlanıyorlar. Girdinin öngörüsü oluyor fakat dövizin öngörüsü olmuyor. 10 ayda döviz artışı yüzde 15, enflasyon minimum yüzde 36'da. Arada 2 kat fark var. Sadece kredi maliyetleri bile firmalara zarar yazdırıyor. En büyük problemleri; nakit yönetimi, likidite yönetimi ve karlılık olarak söyleyebiliriz. Tablo, 2025'in ilk çeyreğindeki kurumlar vergisi açıklandığı zaman çok daha iyi bir şekilde ortaya çıkar."
