Handan Sema CEYLAN
Pandemi sonrası iş, ticaret, eğitim için Çin’e seyahat kolaylaşıyor. Çin Halk Cumhuriyeti COVID- 19’u “A kategorisi salgın hastalık” olarak ele almayı bırakıyor. 8 Ocak’ta sert tedbirler ortadan kalkacak. “Çin’in yeniden açılması” olarak nitelendirilen sürecin küresel ekonomiyi canlandırması beklenirken, EKONOMİ’ye konuşan Çin Halk Cumhuriyeti İstanbul Başkonsolos Vekili Wu Jian bu yeni dönemde Afrika’da Türkiye ile de üç taraflı veya çok taraflı işbirliği yapmaya hazır olduklarını belirtti.
Başkonsolos Vekili Wu, Çin’in 8 Ocak’tan itibaren geçerli olacak uluslararası yolculara yönelik geçici yeni tedbirleri açıkladığının altını çizerek, “Çin’e gelen yolcuların uçağa binmeden önce 48 saat içinde PCR testi yaptırması gerekiyor. Yolcuların Çin’e ulaştıktan sonra PCR testi ve karantina zorunluluğu kaldırıldı. Uluslararası yolcu uçuşlarının sayısı hakkında kısıtlamalar kaldırıldı. İş, ticaret, eğitim için Çin’e gelenlere daha geniş politikalar uygulanıyor. Deniz ve kara yoluyla hudut geçişleri yoluyla Çin vatandaşlarının yurtdışına seyahatleri de düzenli olarak eskiye dönecek” dedi. Çin ekonomisinin önümüzdeki yıl net bir toparlanma ve büyüme ivmesi göstereceğini kaydeden Wu, yeni süreçle birlikte Çin ve diğer ülkeler arasındaki iletişimin daha da artacağına, ülkeler arasındaki iş birliklerinin hızlanacağına, Çin’in salgın sonrasında dünya ekonomisinin canlanmasına destek olacağına inandıklarını belirtti.
KISITLAMALAR TEDARİK ZİNCİRİ İSTİKRARININ KORUNMASINA TERS
Son dönemde Çin’den gelen yolcularda hastalığa rastlandığını, bunun üzerine bazı ülkelerin test ve karantina zorunluluğu getirdiğini anımsattığımız Wu, “Çok az sayıda ülke, Çin›den bu ülkelere gelenlere kısıtlamalar veya ek karantina önlemleri uygulamıştır. Bu durum, ne virüsün özelliklerine ne de uluslararası geçerli yöntemlere uymuyor. Uluslararası dayanışmaya ve salgını önlemede bilime yardımcı olmuyor. Ülkeler arası düzenli seyahatlerin sağlanmasına ve küresel endüstri zinciri ve tedarik zincirinin istikrarının korunmasına yararlı olmuyor. Çin tarafı olarak, salgını önleme tedbirlerinin bilime uygun bir derecede olması gerektiği, normal seyahatleri ve işbirliğini etkilememesi gerektiği inancındayız” yanıtını verdi. Wu, şunları söyledi: “Son günlerde çok sayıda ülke, Çin’in seyahatleri kolaylaştıran politikalarından memnuniyetini dile getirdi ve Çin’den gelen yolculara hudut girişinde kısıtlama uygulamayacağını ilan etti. Tarafl arın bilimsel ilkelere dayalı olarak ülkeler arasındaki güvenli seyahatleri birlikte sağlamasını, salgınla mücadelede uluslararası dayanışmayı ve dünya ekonomisinin canlanmasına birlikte katkıda bulunulmasını temenni ediyoruz.”
İNSAN KAYNAKLARI; SERMAYE VE TEKNOLOJİ AKIŞI TEŞVİK EDİLECEK
Son 10 yılda, Çin ekonomisinin ortalama büyümesinin yüzde 6,6’ya ulaştığını, dünya ekonomisinin büyümesine katkısının ise yüzde 30’u geçtiğini söyleyen Wu, “2021’de Çin’in GSYH’sinin dünya ekonomisindeki payı yüzde 18,5’e; dış ticaret hacmi ise 6,9 trilyon dolara ulaştı. Çin, dünyanın ikinci en büyük ekonomisi ve birinci en büyük ticaret ülkesi statüsünü korudu” diyerek, “Yurtiçi ve yurtdışındaki karışık ve ciddi sınamalara karşı, Çin ekonomisinin istikrarlı ve uzun vadede iyiye yönelik ilerlemesindeki temel göstergeler değişmedi. Çin, küresel refah ve kalkınma için pozitif enerji sağlamaya devam ediyor. Çin’de salgını önleme ve kontrol tedbirlerinin optimize edilmesiyle birlikte, hem Çin içindeki ekonomik toparlanma hızla gerçekleştirilecek hem de küresel çapta insan kaynakları, sermaye ve teknoloji akışı büyük ölçüde teşvik edilecek. Böylece, küresel tedarik zincirine güçlü destek sağlanacağına ve salgın sonrası dünya ekonomisinin toparlanmasına ivme katacağına inanıyoruz” ifadelerini kullandı.
Çin-Arap temiz enerji işbirliği merkezi kurulacak
Çin Komünist Partisi’nin 20’nci Kongresi’nden sonra, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping önemli bir Ortadoğu açılımı yaptı. Çin ve Arap ülkelerinin toplam nüfusunun, dünya nüfusunun dörtte birini kapsadığının altını çizen İstanbul Başkonsolos Vekili Wu Jian, “İki kadim medeniyetiz. Günümüz dünyasında yaşanan ciddi değişikliklere karşı, Çin ve Arap dünyası birlikte kader birliğini inşa etmeye, barışı korumaya, kalkınmayı sağlamaya, adaleti savunmaya ve ilerleme için tarafları teşvik etmeye pozitif enerji katacak. 7-10 Aralık 2022 tarihleri arasında, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping 1. Çin-Arap Ülkeleri Zirvesi’ne ve Çin-Körfez Arap Ülkeleri İş Birliği Komitesi Zirvesi’ne katıldı, Suudi Arabistan’a resmi ziyaretinde bulundu. Bu ziyaret Çin Halk Cumhuriyeti’nin kuruluşundan bu yana, Arap dünyasına yaptığı en kapsamlı ve en üst düzey diplomatik temas olarak kayıtlara geçti. Ziyaret sırasında iki taraf birbirine sıkıca bağlı olan Çin-Arap kader birliğinin inşa edilmesi için mutabakata ulaştı. Taraflar, kalkınmayı destekleme, gıda güvenliği, sağlık, yeşil inovasyon, enerji güvenliği, medeniyetler arası diyalog, gençlerin gelişimi, güvenlik ve istikrar olmak üzere çeşitli alanları kapsayan ‘8 ortak eylemi’ yürüteceğini açıkladı. Enerji alanında Çin, Arap tarafıyla birlikte Çin-Arap temiz enerji işbirliği merkezi kuracak, Çin’in enerji şirketleri ve finans kuruluşları Arap ülkelerinde 5 milyon KW yenilenebilir enerji projesini gerçekleştirecek, Arap tarafıyla enerji teknoloji Ar-Ge iş birliğini hayata geçirecek, enerji politikalarını istişare edecek, adil, dengeli ve ortak kazançlı küresel enerji yönetişim sisteminin kurulmasını teşvik edecek.
AFRİKA, REKABET ARENASI DEĞİL İŞBİRLİĞİ SAHNESİ OLMALI
Başkonsolos Vekili Wu, Türkiye ile Çin’in Afrika’da işbirliği mi rekabet içinde mi olacağı ile ilgili soruya, “Biz öteden beri, Afrika’nın büyük ülkelerin rekabet arenasından ziyade uluslararası işbirliğinin sahnesi olması gerektiğini savunuyoruz. Türkiye dahil olmak üzere, bütün uluslararası camianın Afrika’ya ilgi ve destek göstermesini memnuniyetle karşılıyoruz ve Türk tarafı da dahil olmak üzere, Afrika’da üç taraflı veya çok taraflı işbirliği yapmaya hazırız” şeklinde yanıt verdi.
ORTA KORİDOR’UN UYUMLAŞTIRILMASINDA ÖNEMLİ SONUÇLAR KAYDEDİLDİ
Çin ve Türkiye’nin “Kuşak ve Yol” projesinin ortak inşasında önemli partner olduğunu anlatan Wu, “Son yıllarda iki liderin ortak yönlendirmesiyle, Çin Türkiye stratejik işbirliği ilişkisi gitgide derinleşiyor. Kuşak Yol İnisiyatifi ile Orta Koridor stratejisinin uyumlaştırılmasında önemli sonuçlar kaydedildi” dedi. Wu, şunları söyledi: “Türkiye ile beraber, karşılıklı siyasi güveni daha da sağlamlaştırıp, kalkınma stratejilerini uyumlaştırarak pekiştirmeyi, Kuşak Yol’un ortak inşasındaki işbirliği potansiyelini daha da derinleştirmeyi, Çin- Türkiye ikili ilişkilerinin yeni ilerlemelerin kaydedilmesi için teşvik edilmesini ve iki ülke halkına daha çok yarar sağlamayı temenni ediyoruz.”
